အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် ဒူးခေါင်းရှိ ကျောရိုးအရွတ်သည် မမျှော်လင့်ဘဲ စုတ်ပြဲသွားနိုင်သည်။ ထို့ကြောင့် ဒူးဆစ်နေရာ၌ မတော်တဆမှုတစ်ခု ဖြစ်ပွားသည့်အခါတွင် ဖြစ်ပေါ်လာသည့် မူမမှန်မှုများကို သတိပြုကာ စုတ်ပြဲနေသော အရှေ့ဘက်တွင်ရှိသော အရွတ်ကို သတိပြုမိခြင်းဖြင့် စိတ်ပူပန်မှုကို သက်သာစေနိုင်မည်ဖြစ်သည်။
ရှေ့လက်ဝါးကပ်တိုင်အရွတ်ဆိုတာဘာလဲ။
Anterior Cruciate Ligament (ACL) သည် တစ်ခုနှင့်တစ်ခု ဖြတ်သွားသော ဒူးခေါင်းအတွင်းရှိ အရွတ်တစ်ခုဖြစ်သည်။ ၎င်း၏ လုပ်ဆောင်ချက်မှာ ဒူးကို လှည့်ပတ်ခြင်းမှ သော့ခတ် ကာ ကူညီပေး ကာ ဒူးကို လှုပ်ရှားမှုတွင် တည်ငြိမ်မှုပေးသည် ။ ဒူးဆစ်အရွတ် စုတ်ပြဲသွားသည့်အခါ ဒူးနာခြင်း နှင့် ဒူးခေါင်းများ ရောင်ရမ်းခြင်း ဖြစ်ပေါ်လာပါသည်။ဒူးနာပြီး 2 ပတ်မှ 1 လကြာသောအခါတွင် ဒူးခေါင်းသည် သက်သာလာသော်လည်း ဒူးခေါင်းသည် လျော့ရဲ လာပါသည် ။ လမ်းလျှောက်ခြင်းဖြင့် သတိပြုမိသည်။ လမ်းလျှောက်ရင် ဖြောင့်တယ်။ ဦးတည်ချက်ပြောင်းပါ။ ရုတ်တရက် လမ်းလျှောက်ခြင်း သို့မဟုတ် ဇစ်ဇတ်ပုံစံဖြင့် လမ်းလျှောက်ခြင်း ၊ ဒူးခေါင်း တွင် သော့ခတ်ရန် အရှေ့ဘက်တွင်ရှိသော အရွတ်မရှိသောကြောင့် ဒူးဆစ် လွဲသွားသလို ခံစားရလိမ့်မည်။
မတော်တဆထိခိုက်မှုတစ်ခုတွင် အရှေ့ဘက်ခြေဆစ်အရွတ်စုတ်ပြဲခြင်း၏လက္ခဏာများကား အဘယ်နည်း။
ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ စာရင်းဇယားတွေအရ တွေ့ရှိရပါတယ်။ မတော်တဆမှုတစ်ခုရှိလျှင် ဒူးကိုလိမ် ပြီး ဒူးခေါင်းက ချက်ချင်း ဖောင်းလာပြီး ကျယ်လောင်တဲ့ “ ပေါ့ ” ဆိုတဲ့ အသံထွက်လာတယ်။ရောဂါဖြစ်ပွားမှုရဲ့ 85% လောက်ဟာ အရှေ့ဘက်လက်ဝါးကပ်တိုင်အရွတ်စုတ်ပြဲခြင်းလို့ သတ်မှတ် နိုင်ပါတယ် ။ ရောဂါရှာဖွေရန်အတွက် အထူးကုဆရာဝန်နှင့် ပြသရန် လိုအပ်ပါသည်။ ဆရာဝန်သည် ဒူးခေါင်း လျော့ရဲခြင်း ရှိ၊ မရှိ စစ်ဆေးရန် စစ်ဆေးမည်ဖြစ်သည်။ ဒူးခေါင်း ချောင်နေပါက အရှေ့ဘက် အရွတ် စုတ်ပြဲနိုင်ချေ ရှိပါသည်။ အသေးစိတ် စစ်ဆေးရန် MRI ရိုက်ရပါမည်။ ဒူးဆစ်ပြားကို စစ်ဆေးရန် လိုအပ်ပါသည်။ စုတ်ပြဲနေတာလား ၊ ဒဏ်ရာကြောင့်ပါ။ အတူတွေ့ရတတ်ပါတယ်။
စုတ်ပြဲနေသော အရှေ့ဘက်အရွတ်အရွတ်ကို ခွဲစိတ်ကုသရန် ကောင်းမွန်ပါသလား။
ယခင်က စုတ်ပြဲနေသော ကျောရိုးအရွတ်နှင့် ဒူးဆစ်အကြောစုတ်ပြဲခြင်းအတွက် ခွဲစိတ်မှုမှာ ကြီးမားသောအဖွင့်ခွဲစိတ်မှု လိုအပ်ပါသည်။ သို့သော် ယနေ့ခေတ်တွင် စုတ်ပြဲနေသော အရှေ့ဘက် cruciate ligament နှင့် ကျောရိုးအကြောစုတ်ပြဲခြင်းများကို ကုသရန်အတွက် arthroscopic ခွဲစိတ်မှု လိုအပ်ပါသည်။ ဒဏ်ရာသေးသေးလေးတွေ၊ နာကျင်တာတွေ သက်သာစေတဲ့အပြင် အမြန်ပြန်ကောင်းလာဖို့လည်း ကူညီပေးတဲ့အပြင် ခွဲစိတ်မှုကလည်း ကျေနပ်စရာကောင်းတဲ့ ရလဒ်တွေကို ပေးစွမ်းနိုင်ပါတယ်။ အလွန်အောင်မြင်သော ခွဲစိတ်မှု အရေးကြီးတာက အနာဂါတ်မှာ ဒူးဆစ် ယိုယွင်းမှုကို ကာကွယ်ပေးတဲ့အတွက် အထူးပြုဆရာဝန်ရဲ့ အကြံပြုချက်အတိုင်း ခွဲစိတ်ကုသဖို့ အကြံပြုထားပါတယ်။
ခွဲစိတ်မှုမပြုမီ အရေးကြီးသောအရာများ အရှေ့ဘက် cruciate ligament စုတ်ပြဲခြင်းအတွက် ကုသမှုကဘာလဲ။
ခွဲစိတ်မှု မပြုလုပ်မီ၊ စုတ်ပြဲနေသော အရှေ့ဘက်အရွတ် အ ရွတ်အတွက် ကုသမှုသည် ဒူးဆစ်လှုပ်ရှားမှုကို အဓိကထားလုပ်ဆောင်ရမည်ဖြစ်ပြီး ၊ ဆိုလိုသည်မှာ ဒူးသည် အ ပြည့်အဝဖြောင့်သွားသည် အထိ ရောင်ရမ်းခြင်းကို လျှော့ချ သင့် ပြီး ခွဲစိတ်မှုမပြုလုပ်မီ ဒူးကို အပြည့်အဝကွေးနိုင်မည်ဖြစ်သည်။ နောက်တပိုင်းကတော့ ပြန်လည်ထူထောင်ရေးဆေးပညာရဲ့ အခြေခံမူတွေကို အသုံးပြုပြီး ကြွက်သားတွေ သန်မာလာပါတယ်။ နှစ်ခုလုံး ခွဲစိတ်မှုမပြုလုပ်မီ အတူတကွလုပ်ဆောင်သင့်သည်။ အထိရောက်ဆုံး ခွဲစိတ်မှုရလဒ်များ ရရှိစေရန် နောက်ဆုံးတွင်၊ အရှေ့ဘက် cruciate ligament အသစ်ကိုဖွဲ့စည်းရန်ထည့်သွင်းထားသောအရွတ်သည် ဒူးခေါင်းအတွင်းရှိ သဘာဝအတိုင်း anterior cruciate ligament တစ်ခုဖြစ်လာစေရန်အရိုးနှင့်ပေါင်းစပ်မည်ဖြစ်သည်။
ကုသမှုက ဘယ်လောက်ကြာလဲ။
စုတ်ပြဲနေသော ကျောရိုးအရွတ်ကို ခွဲစိတ်မှုဖြင့် ကုသခြင်း လူနာသည် ပထမ 24 နာရီအတွင်း ဒူးကိုကွေးပြီး ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာကုထုံးဖြင့် လျင်မြန်စွာ ပြန်လည်ကောင်းမွန်လာ မည်ဖြစ်သည် ။ ချိုင်းထောက်ကို အသုံးပြုရန် ၃ ပတ်မှ ၄ ပတ် ခန့် အချိန်ယူရ မည်ဖြစ်ပြီး ပြန်လည်ပြုပြင်ပါက၊ စုတ် ပြဲနေသော ဒူးဆစ်ပြားကို ခွဲစိတ်ပြီးနောက် ၄ ပတ်မှ ၆ ပတ်ခန့်အကြာတွင် ချိုင်းထောက်များအသုံးပြုရန် လိုအပ်ပါသည် ။ ဒူးအချပ်ပြား စုတ်ပြဲသွားသောကြောင့် ချုပ်ရိုးများကို ပြုပြင်ရမည်ဖြစ်ပြီး ပေါင်းစည်းရန် အချိန်စောင့်ရမည်ဖြစ်သည်။
စုတ်ပြဲနေသော အရှေ့ဘက်အရွတ်အရွတ်ကို ခွဲစိတ်ကုသပြီးနောက် စောင့်ရှောက်မှုသည် မည်မျှအရေးကြီးသနည်း။
ဒူးခေါင်း၏ရှေ့သွားအရွတ်ကို ခွဲစိတ်ကုသပြီးနောက်တွင် ကာယကုထုံးမရှိခြင်းသည် အလွန်အရေးကြီးပါသည်။ ပထမ ၃ လတွင် ဆရာဝန်နှင့် ချိန်းဆိုထားသည့်အတိုင်း ဆေးရုံတွင် ပုံမှန် တစ်ပတ်လျှင် ၁ ကြိမ်မှ ၂ ကြိမ် ခန့် ကာယကုထုံးကို အကြံပြု ပေးရပါမည်။ အဲဒါပြီးရင်တော့ ရပါတယ်။ သင့်ဆရာဝန်နှင့် စစ်ဆေးပြီး အိမ်တွင် သင်ကိုယ်တိုင်ပြုလုပ်ရန် ကာယကုထုံးအစီအစဉ်ကို လက်ခံပါ။ ၎င်းသည် လူနာတစ်ဦးစီ၏ ရောဂါလက္ခဏာများနှင့် ပြင်းထန်မှုအပေါ်မူတည်ပါသည်။ အထူးပြုဆရာဝန်၏ အကြံပေးချက်ကို လိုက်နာရန် အရေးကြီးပါသည်။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် ခွဲစိတ်ပြီးနောက် ကာယ ကုထုံးကို လျစ်လျူရှုပါက ဒူးခေါင်းမှာ ကပ်နေနိုင်ပြီး ဒူးကို အပြည့်အဝကွေးနိုင်မည်မဟုတ်သည့်အပြင် ကြွက်သားများ ကျဉ်းလာကာ သာမာန် ဒူးဆစ် များထက် ပိုမိုပျော့ပျောင်းလာခြင်းကြောင့် ဖြစ်သည်။
အထူးပြုဆရာဝန်များ၏ ကျွမ်းကျင်မှု နှင့် စဉ်ဆက်မပြတ် တိုးတက်ပြောင်းလဲလာသော နည်းပညာများဖြင့် ဒူးဆစ်အရွတ်စုတ်ပြဲနေသော ဝေဒနာရှင်များအား Bangkok Academy of Sports and Exercise Medicine (Bangkok Academy of Sports and Exercise Medicine) တွင် အောင်မြင်စွာ ကုသနိုင်ခဲ့ပြီး ဘန်ကောက်ဆေးရုံကြီးတွင် ကုသရန် အဆင်သင့်ဖြစ်နေပါပြီ။ သို့မှသာ လူနာများသည် ကောင်းမွန်သောဘဝသို့ ပြန်လည်ရောက်ရှိနိုင်ပြီး အားကစားကို ပြန်လည်ကစားနိုင်စေရန်။ ဘာကြောင့်လဲ ဆိုတော့ လူနာနဲ့ ကုသတဲ့ အောင်မြင်မှုက အတူတူပါပဲ။
