เวลาที่ร่างกายเกิดการแพ้ คัดจมูก น้ำมูกไหลอาจเป็นสัญญาณของโรคภูมิแพ้จมูก โรคยอดฮิตที่พบมากในคนทุกเพศทุกวัย ซึ่งส่งผลกระทบกับการใช้ชีวิตประจำวัน การทำความเข้าใจที่ถูกต้องและดูแลตนเองอย่างถูกวิธีเป็นสิ่งที่ไม่ควรละเลย เพราะช่วยลดความรุนแรงเบื้องต้นได้ แต่หากไม่ดีขึ้นควรรีบพบแพทย์เฉพาะทางโดยเร็ว
โรคภูมิแพ้จมูกคืออะไร
โรคภูมิแพ้จมูก (Allergic Rhinitis) คือ โรคที่ระบบภูมิคุ้มกันของร่างกายตอบสนองต่อสารก่อภูมิแพ้บางอย่างในอากาศ เช่น ไรฝุ่น ขนสัตว์ เกสร หรือเชื้อรา ทำให้เยื่อบุโพรงจมูกเกิดการอักเสบ เกิดอาการคัดจมูก น้ำมูกไหล จาม คันจมูก คันตา
โรคภูมิแพ้จมูกเกิดจากอะไร
โรคภูมิแพ้จมูกเกิดจากการแพ้สารกระตุ้นในอากาศ (Allergens) เช่น
- ตัวไรฝุ่น สารก่อภูมิแพ้ที่พบบ่อยที่สุดในบ้าน โดยเฉพาะในประเทศไทยที่อากาศร้อนชื้นและยิ่งพบมากในฤดูฝน
- ซากแมลงสาบ
- เกสรหญ้า เกสรดอกไม้
- ขนสัตว์ เช่น ขนแมว ขนสุนัข
- เชื้อราในอากาศ
อาการของโรคภูมิแพ้จมูกเป็นอย่างไร
- คัดจมูกเรื้อรัง หายใจไม่โล่ง
- น้ำมูกใส ๆ บางครั้งมากจนหยดเป็นน้ำ
- จามบ่อย โดยเฉพาะหลังตื่นนอนจะจามรัวเป็นชุด
- คันจมูก คันคอ คันเพดานปาก ลามไปถึงคันหู
- คันตา น้ำตาไหล แสบตา ใต้ตาคล้ำ
- เสมหะไหลลงคอ ไอเรื้อรัง
โรคภูมิแพ้จมูกถ่ายทอดทางพันธุกรรมหรือไม่
โรคภูมิแพ้จมูกสามารถถ่ายทอดได้ทางพันธุกรรม เพราะในคนที่มีพ่อแม่หรือญาติเป็นโรคภูมิแพ้จะมีโอกาสเป็นโรคภูมิแพ้จมูกมากกว่าคนทั่วไป โดยเฉพาะหากทั้งพ่อและแม่เป็นโรคภูมิแพ้ยิ่งมีโอกาสเป็นโรคภูมิแพ้
โรคภูมิแพ้จมูกอันตรายมากแค่ไหน
โรคภูมิแพ้จมูกโดยทั่วไปไม่อันตรายถึงชีวิต แต่ทำให้คุณภาพชีวิตแย่ลง เช่น
- นอนหลับไม่สนิท
- สมองไม่ปลอดโปร่ง
- สมาธิลดลง
- ในบางรายอาจพัฒนาเป็นหอบหืดหรือไซนัสอักเสบเรื้อรัง
ตรวจวินิจฉัยโรคภูมิแพ้จมูกอย่างไร
การตรวจวินิจฉัยโรคภูมิแพ้จมูก แพทย์เฉพาะทางจะสอบถามประวัติอย่างละเอียด ตรวจเยื่อบุจมูกและลำคอ และอาจแนะนำการตรวจเฉพาะทาง เช่น
- ทดสอบภูมิแพ้ทางผิวหนัง (Skin Prick Test) สำหรับหาสารในสิ่งแวดล้อมหรืออาหารที่ก่อภูมิแพ้
- เจาะเลือดตรวจภูมิแพ้ (Ig E – Specific Test)
รักษาโรคภูมิแพ้จมูกอย่างไร
วิธีรักษาโรคภูมิแพ้จมูกแบ่งออกเป็น 3 วิธีหลัก ได้แก่
- หลีกเลี่ยงสารก่อภูมิแพ้ เป็นวิธีที่ดีที่สุด อาทิ ไรฝุ่น ขนสัตว์ เกสร เชื้อรา เป็นต้น
- การใช้ยา เช่น
- ยาพ่นจมูกสเตียรอยด์ ช่วยลดการอักเสบของเยื่อจมูก
- ยาต้านฮิสตามีนหรือยาแก้แพ้ ลดอาการคัน จาม น้ำมูก
- ยาลดบวมจมูก ช่วยลดคัดจมูก
- การฉีดยาภูมิแพ้ (Allergen Immunotherapy) เป็นวิธีเดียวในปัจจุบันที่สามารถปรับเปลี่ยนการทำงานของระบบภูมิคุ้มกัน โดยฉีดสารก่อภูมิแพ้ของเฉพาะบุคคลนั้น ๆ แล้วค่อย ๆ เพิ่มปริมาณขึ้นเรื่อย ๆ จนร่างกายสามารถทนต่อสิ่งที่แพ้ได้ดีขึ้นเรื่อย ๆ ทำให้สามารถใช้ชีวิตอยู่ในสิ่งแวดล้อมที่มีสารก่อภูมิแพ้ได้ใกล้เคียงกับคนปกติในระยะยาว
ความรุนแรงของโรคภูมิแพ้จมูก
หากป่วยโรคภูมิแพ้จมูกแล้วปล่อยทิ้งไว้ไม่รักษา อาจนำไปสู่ภาวะแทรกซ้อน เช่น
- โรคหอบหืด
- ไซนัสอักเสบเรื้อรัง
- น้ำในหูชั้นกลาง
- การนอนกรนหรือหยุดหายใจขณะหลับ
โรงพยาบาลที่ชำนาญการรักษาโรคภูมิแพ้จมูกที่ไหนดี
ศูนย์โรคภูมิแพ้และหอบหืด โรงพยาบาลกรุงเทพ พร้อมให้การตรวจวินิจฉัยและดูแลรักษาผู้ป่วยโรคภูมิแพ้และหอบหืดทุกเพศทุกวัย ตลอดจนให้คำปรึกษา ให้ความรู้ รวมทั้งดูแลอย่างใกล้ชิด ด้วยทีมแพทย์เฉพาะทางและทีมสหสาขาที่มีความชำนาญและมากด้วยประสบการณ์ เพื่อให้ผู้ป่วยใช้ชีวิตประจำวันได้อย่างมีคุณภาพ
แพทย์ที่ชำนาญการรักษาโรคภูมิแพ้จมูก
พญ.สาวิตรี ปุญญาภิบาล แพทย์ผู้ชำนาญการโรคภูมิแพ้ ศูนย์โรคภูมิแพ้และหอบหืด โรงพยาบาลกรุงเทพ
สามารถคลิกที่นี่เพื่อทำนัดหมายได้ด้วยตนเอง
