ปัจจุบันกระดูกสันหลังทับเส้นประสาทเป็นปัญหาที่พบได้บ่อย โดยเฉพาะคนเมือง ลักษณะอาการจะปวดร้าวจากหลังลงตามขา ไปถึงน่องหรือหลังเท้าข้างใดข้างหนึ่ง แต่ไม่ได้หมายความว่า ผู้ที่ตรวจพบว่าเป็นกระดูกสันหลังทับเส้นประสาททุกคนจะต้องผ่าตัด เพราะการรักษามีหลายวิธี ซึ่งแตกต่างกันไปในแต่ละคน เพราะขึ้นอยู่กับหลายปัจจัยเข้ามาเกี่ยวข้อง
ผู้ป่วยบางรายประสบปัญหาเจ็บข้อพับเข่าด้านหลังซ้าย ปวดน่อง และนิ้วเท้าชา หลังจากเล่นกีฬา มักเข้าใจผิดคิดว่ากล้ามเนื้ออักเสบ แต่หลังจากการตรวจวินิจฉัยโรคโดยใช้สนามแม่เหล็กความเข้มสูง และคลื่นความถี่ในย่านความถี่วิทยุ (Magnetic Resonance Imaging หรือ MRI) แล้วพบว่า เป็นหมอนรองกระดูกทับเส้นประสาท แนวทางในการรักษา คือแพทย์จะแนะนำให้รับประทานยาและทำกายภาพ แต่ถ้าหากอาการปวดไม่ดีขึ้นก็จำเป็นต้องผ่าตัด
ผู้ป่วยหลายคนกังวลและเกิดคำถามตามมา เช่น จำเป็นต้องผ่าตัดจริงหรือ ผ่าแล้วจะหายหรือไม่ มีผลข้างเคียงหรือไม่ ผู้ป่วยบางคนทำกายภาพแล้วอาการปวดไม่หายขาด จำเป็นต้องทานยาต่อเนื่อง ชีวิตต้องอยู่กับความเจ็บปวด เป็น ๆ หาย ๆ คุณภาพชีวิตแย่แล้วจะมีวิธีอะไรจะช่วยผู้ป่วยกลุ่มนี้ช่วยลดความเจ็บปวดโดยไม่ต้องผ่าตัดได้บ้าง
รักษาลดอาการปวดกระดูกสันหลังโดยไม่ผ่าตัด
การรักษาเพื่อลดอาการปวดจากกระดูกสันหลังโดยไม่ผ่าตัด ที่เรียกว่า “อินเตอร์เวนชั่น” (Interventional Spine Pain management) เป็นอีกทางเลือกในการรักษา โดยแนวทางการรักษาภาวะปวดหลังจากกระดูกสันหลังโดยไม่ผ่าตัดจะใช้อุปกรณ์จำพวก “เข็ม” ในการรักษา ซึ่งอาจเป็นการ “ฉีดยา” หรือ การ “จี้” มีให้เลือกหลายแบบ ถือเป็นวิธีการรักษาที่ได้ผลและนิยมใช้ในต่างประเทศ เพราะมีความเสี่ยงน้อยกว่าการผ่าตัด และช่วยให้ผู้ป่วยส่วนหนึ่งหายจากอาการปวดได้โดยไม่ต้องผ่าตัด
สำหรับแนวทางการรักษาภาวะปวดจากกระดูกสันหลังด้วยเทคนิค “อินเตอร์เวนชั่น” มีมานานแล้วในต่างประเทศ โดยกลุ่มแพทย์ที่เรียกตัวเองว่า “แพทย์ผู้ชำนาญการในการรักษาอาการปวด” (Pain Specialist) ซึ่งเหมาะกับกลุ่มผู้ป่วยที่มีอาการปวดตามเส้นประสาทที่มีอาการชัดเจน ไม่มีอาการอ่อนแรงของเส้นประสาท แต่เมื่อรับประทานยาหรือทำกายภาพมาระยะหนึ่งอาการปวดไม่ทุเลา แทนที่จะต้องเข้ารับการผ่าตัด ผู้ป่วยสามารถเลือกใช้วิธีลดอาการปวดโดยไม่ต้องผ่าตัดด้วยเทคนิคอินเตอร์เวนชั่น
แนวทางรักษาอินเตอร์เวนชั่นที่นิยมคือ การฉีดยาลดอาการอักเสบเข้าช่องเส้นประสาทเฉพาะจุด (Selective nerve root block) เพื่อลดอาการปวดร้าวตามเส้นประสาท ในกรณีหมอนรองกระดูกทับเส้นประสาท หรือกระดูกสันหลังทับเส้นประสาทจากความเสื่อม หรือกระดูกสันหลังเคลื่อนทับเส้นประสาท เป็นต้น ซึ่งสามารถใช้วิธีนี้มาช่วยแก้ปัญหาอาการปวดที่คอ หรือที่เอวได้
อีกวิธีคือ การจี้ข้อกระดูกสันหลังด้วยคลื่นวิทยุความถี่สูง (Pulse radio – frequency) ซึ่งใช้ในกรณีต้องการลดอาการปวดหลังเรื้อรัง ปวดคอเรื้อรังจากข้อกระดูกสันหลังเสื่อมแต่ไม่ทับเส้น ซึ่งอาการปวดจะไม่เหมือนการปวดจากเส้นประสาทดังในกรณีแรก แต่เป็นการปวดลึก ๆ อยู่ที่กลางบ่า คอ สะบัก หรือกลางหลัง เพราะกระดูกที่เสื่อมสภาพเสียดสีกัน เนื่องจากไม่มีการทับเส้นประสาท จึงไม่มีข้อบ่งชี้ในการผ่าตัด แต่มีอาการปวดทุกวันเพราะกระดูกเสียดสีกัน
อินเตอร์เวนชั่น ลดความทรมานจากอาการปวดเรื้อรัง
การรักษาวิธี “อินเตอร์เวนชั่น” ช่วยให้ผู้ป่วยมีชีวิตอยู่ได้อย่างมีความสุข โดยไม่ต้องทรมานจากอาการปวดเรื้อรัง นอกจากนี้ผู้ป่วยที่สุขภาพร่างกายไม่เอื้ออำนวยต่อการผ่าตัด เช่น มีความดันสูง เป็นเบาหวาน กลัวการติดเชื้อ การรักษาอาการปวดโดยเทคนิคอินเตอร์เวนชั่นเป็นอีกทางเลือกหนึ่งในการระงับอาการเจ็บปวด และลดความเสี่ยงในการรักด้วยวิธีผ่าตัด เพราะเป็นการรักษาโดยใช้เข็มเป็นหลัก ไม่ได้ใช้มีด การบาดเจ็บของเนื้อเยี่อจึงน้อยกว่า
ถ้าเปรียบเทียบการรักษาทางกระดูกสันหลังด้วยเทคนิค “อินเตอร์เวนชั่น” สามารถเปรียบได้กับการรักษาโรคหลอดเลือดหัวใจตีบด้วยเทคนิค “อินเตอร์เวนชั่น” แบบเดียวกัน ด้วยการใส่สายสวน ถ่างเส้นเลือดหัวใจโดยไม่ผ่าตัด ซึ่งเป็นที่ยอมรับกันทั่วไปว่าได้ผล โดยเฉพาะในผู้ป่วยที่เส้นเลือดหัวใจตีบไม่มาก และยังไม่มีความจำเป็นต้องผ่าตัดหัวใจแบบเปิดหน้าอก
การรักษาภาวะปวดหลังจากกระดูกสันหลังโดยไม่ผ่าตัด วิธี “อินเตอร์เวนชั่น” นี้ จึงกลายเป็นอีกทางเลือกหนึ่งในการช่วยบรรเทาอาการปวดที่มีประสิทธิภาพ ในกรณีที่พยาธิสภาพไม่กดทับเส้นประสาทมากนัก และอาการปวดยังคงอยู่ ในต่างประเทศแพทย์มักให้เป็นทางเลือกของผู้ป่วยที่ทนความปวดไม่ไหวก่อนจะตัดสินใจผ่าตัด
ข้อดีของอินเตอร์เวนชั่น
ข้อดีที่สำคัญคือ “อินเตอร์เวนชั่น” เป็นการรักษาที่มีค่าใช้จ่ายน้อยกว่าการผ่าตัด และไม่จำเป็นต้องนอนโรงพยาบาล เพราะมีค่าใช้จ่ายค่อนข้างสูงในต่างประเทศ สำหรับประเทศไทยยังมีผู้ป่วยที่มีอาการปวดทรมานเรื้อรังจากภาวะผิดปกติของกระดูกสันหลังทับเส้นประสาทและไม่ทับเส้นประสาทจำนวนมากที่ลดปวดด้วยการรับประทานยา หรือการทำกายภาพแทนการผ่าตัดที่ยังไม่มีความจำเป็น และอาจจะเสี่ยงมากเกินไปเมื่อเทียบกับความปวดที่มีอยู่
การรักษาด้วยอินเตอร์เวนชั่นจึงเป็นอีกทางเลือกในการลดอาการปวดกระดูกสันหลังทับเส้นประสาท ซึ่งจะช่วยให้ผู้ป่วยเหล่านั้นมีคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้น โดยไม่ต้องรับประทานยาแก้ปวดทุกวัน
สอบถามเพิ่มเติม
โทร. 0 2310 3000 หรือ โทร. 1719
Email: [email protected]
