သိုင်းရိုက် စစ်ဆေးခြင်းသည် သိုင်းရိုက်အင်္ဂါ၏ မမှန်ကန်မှုများကို ဖော်ပြရာတွင် အလွန်အရေးကြီးပါသည်။ အထူးသဖြင့်သိုင်းရိုက်အင်္ဂါ အယ်လ်ထရာဆောင်း (Thyroid Ultrasound) နှင့် သိုင်းရိုက် FNA (Fine Needle Aspiration) စစ်ဆေးမှုတို့သည် အန္တရာယ်အဆင့်ကို အကဲဖြတ်ရန်နှင့် သိုင်းရိုက်အကျိတ်ကို တိတိကျကျ ရောဂါခွဲခြားသတ်မှတ်ရန် ကူညီပေးပါသည်
သိုင်းရိုက်အင်္ဂါကို စစ်ဆေးခြင်း အဘယ်ကြောင့် အရေးကြီးသနည်း
သိုင်းရိုက်အင်္ဂါရှိ အကျိတ် သို့မဟုတ် အဖုများကို ဆဲလ်အမျိုးအစားနှင့် ပြင်းထန်မှုအလိုက် အဓိက ၂ မျိုး ခွဲခြားနိုင်သည် အပါအဝင်
- မကင်ဆာအကျိတ် (Benign Thyroid Nodules) ကင်ဆာမဟုတ်သော သာမန်အဖု/အကျိတ်ဖြစ်ပြီး သိုင်းရိုက်အကျိတ်ရှိသူများ၏ အများဆုံး (ခန့်မှန်းအားဖြင့် ရာခိုင်နှုန်း 90 – 95) တွင် တွေ့ရပါသည်
- ကင်ဆာအကျိတ် (Malignant Thyroid Nodules / Thyroid Cancer) သည် သိုင်းရိုက်ကင်ဆာဖြစ်ပြီး အနည်းငယ်သာ (ခန့်မှန်းအားဖြင့် အကျိတ်အားလုံး၏ ရာခိုင်နှုန်း 5-10) တွင် တွေ့ရပါသည်။ တွေ့ရှိသော ဆဲလ်အမျိုးအစားအလိုက် ခွဲခြားနိုင်သည်
သိုင်းရိုက်အင်္ဂါ အယ်လ်ထရာဆောင်းဆိုတာ ဘာလဲ
သိုင်းရိုက်အင်္ဂါ အယ်လ်ထရာဆောင်း (Thyroid Ultrasound) သည် အမြင့်ကြိမ်နှုန်းအသံလှိုင်းများကို အသုံးပြု၍ သိုင်းရိုက်အင်္ဂါနှင့် လည်ပင်းဧရိယာရှိ အသားအကြောများကို အသေးစိတ်ပုံရိပ်ထုတ်ပေးသော စစ်ဆေးမှုဖြစ်ပါသည်။ ထို့ကြောင့် အရွယ်အစား၊ ပုံသဏ္ဍာန်နှင့် အတွင်းဖွဲ့စည်းပုံလက္ခဏာများကို မြင်နိုင်ပြီး အဖု/အကျိတ်၊ ရေတစ်လုံး (cyst) သို့မဟုတ် ကယ်လ်စီယမ်ကျောက် (calcification) ကိုလည်း တိတိကျကျ ရှာဖွေနိုင်ပါသည်။ နာကျင်မှုမရှိပြီး ခန္ဓာကိုယ်အတွက် အန္တရာယ်မရှိသောကြောင့် ဆရာဝန်သည် အန္တရာယ်အဆင့်ကို အကဲဖြတ်ကာ မှန်ကန်စွာ ရောဂါခွဲခြားသတ်မှတ်နိုင်ပါသည်
သိုင်းရိုက်အင်္ဂါ အယ်လ်ထရာဆောင်းမှာ ဘာတွေကို စစ်ဆေးလဲ
- အကျိတ်၏ လက္ခဏာ
- အကျိတ်၏ အရွယ်အစား
- အကျိတ်၏ တည်နေရာ
- အကျိတ်၏ အရေအတွက်
- ရေတစ်လုံး (cyst) သို့မဟုတ် အဖု/အကျိတ်
- ကင်ဆာသံသယရှိသော အကျိတ်
သိုင်းရိုက်အင်္ဂါ အယ်လ်ထရာဆောင်းသည် ဘယ်သူတွေ့အတွက် သင့်တော်လဲ
- လည်ပင်းတွင် အဖုကို ထိတွေ့၍ ခံစားနိုင်သူ၊ အဖုထွက်နေသူ၊ လည်ပင်းကြီးလာသူ
- သိုင်းရိုက်အင်္ဂါ မမှန်ကန်မှုရှိသူ၊ ကလေးဘဝတွင် လည်ပင်းဧရိယာ၌ ရေဒီယေးရှင်း ခံယူဖူးသူ
- မိသားစုအတွင်း သိုင်းရိုက်ရောဂါ သို့မဟုတ် သိုင်းရိုက်ကင်ဆာ ရှိဖူးသူ
- အကြောင်းမသိဘဲ အသံတိမ်နေခြင်းကြာရှည်၊ မျိုရခက်ခြင်း၊ အသက်ရှူမဝင်မထွက်ဖြစ်ခြင်း ရှိသူ
- သိုင်းရိုက်ဟော်မုန်း စစ်ဆေးချက်တွင် အလွန်မြင့်ခြင်း သို့မဟုတ် အလွန်နိမ့်ခြင်း တွေ့ရှိသူ
- သိုင်းရိုက်အကျိတ်ကို နောက်ဆက်တွဲစောင့်ကြည့်စစ်ဆေးရန် လိုအပ်သူ
သိုင်းရိုက်အင်္ဂါ အယ်လ်ထရာဆောင်း၏ အားသာချက်များ
- သိုင်းရိုက်အကျိတ် မမှန်ကန်မှုများကို အသေးစိတ် စစ်ဆေးနိုင်သည်
- နာကျင်မှုမရှိ
- အချိန်မကြာ
- ပြန်လည်စစ်ဆေးနိုင်
- စစ်ဆေးမီ မေ့ဆေးထိုးရန် သို့မဟုတ် သွေးဖောက်ရန် မလို
- အန္တရာယ်ရှိသော ရေဒီယေးရှင်း မအသုံးပြု
သိုင်းရိုက် FNA (Fine Needle Aspiration) စစ်ဆေးမှုဆိုတာ ဘာလဲ
သိုင်းရိုက် FNA (Fine Needle Aspiration) စစ်ဆေးမှုသည် အရွယ်အသေးသော အပ်ကို အသုံးပြု၍ သိုင်းရိုက်အင်္ဂါဧရိယာရှိ အကျိတ်မှ ဆဲလ်များကို စုပ်ယူကာ ထိုဆဲလ်들을 မိုင်ခရိုစကုပ်ဖြင့် စစ်ဆေးပြီး သာမန်အကျိတ်လား သို့မဟုတ် ကင်ဆာအန္တရာယ်ရှိသော အကျိတ်လားကို ရောဂါခွဲခြားသတ်မှတ်하는 စစ်ဆေးမှုဖြစ်ပါသည်။ အချိန်မကြာ၊ နာကျင်မှုနည်းပြီး ဆရာဝန်များသည် ရောဂါခွဲခြားသတ်မှတ်မှု ပိုမိုတိကျစေရန် သိုင်းရိုက်အင်္ဂါ အယ်လ်ထရာဆောင်းနှင့် တွဲဖက်စစ်ဆေးရန် မကြာခဏ လွှဲပို့တတ်ပါသည်
သိုင်းရိုက် FNA စစ်ဆေးမှုက ဘာကို စစ်ဆေးလဲ
- သိုင်းရိုက်အကျိတ်
- သိုင်းရိုက်ကင်ဆာ
သိုင်းရိုက် FNA စစ်ဆေးမှုသည် ဘယ်သူတွေ့အတွက် သင့်တော်လဲ
- သိုင်းရိုက်အကျိတ် အရွယ်အစား ပုံမှန်မဟုတ်အောင် မြန်မြန်ကြီးလာသူ
- အယ်လ်ထရာဆောင်းစစ်ဆေးမှုတွင် သံသယရှိသော သိုင်းရိုက်အကျိတ်တွေ့ရှိသူ
- အကျိတ်မညီညာခြင်း၊ အတွင်းတွင် ကယ်လ်စီယမ်ကျောက်ရှိခြင်း စသည့် အန္တရာယ်ညွှန်ပြသော အယ်လ်ထရာဆောင်းရလဒ် ရှိသူ
- မိသားစုအတွင်း သိုင်းရိုက်ရောဂါ သို့မဟုတ် သိုင်းရိုက်ကင်ဆာ ရှိဖူးသူ
- လည်ပင်းဧရိယာတွင် ရေဒီယေးရှင်း ခံယူဖူးသူ
သိုင်းရိုက် FNA စစ်ဆေးမှု၏ အားသာချက်များ
- သာမန်သိုင်းရိုက်အကျိတ်နှင့် သိုင်းရိုက်ကင်ဆာအကျိတ်ကို ခွဲခြားနိုင်သည်
- နာကျင်မှုနည်းပြီး အပ်ရာအမာရွတ် အရွယ်သေးငယ်သည်
- အချိန်မကြာ
- ကုသမှုအစီအစဉ် ချမှတ်ရာတွင် ကူညီပြီး မလိုအပ်သော ခွဲစိတ်မှုကို လျော့ချနိုင်သည်
သိုင်းရိုက်အကျိတ်ရှိသူများသည် FNA စစ်ဆေးမှု မဖြစ်မနေလုပ်ရပါသလား
သိုင်းရိုက်အကျိတ်ရှိသူတိုင်းသည် သိုင်းရိုက် FNA (Fine Needle Aspiration) ကို အမြဲမဖြစ်မနေလုပ်ရန် မလိုအပ်ပါ။ ၎င်းသည် အထူးကုဆရာဝန်၏ အကဲဖြတ်ချက်အပေါ် မူတည်ပါသည်။ အကျိတ်၏ လက္ခဏာ၊ အရွယ်အစား၊ အကျိတ်၏ ပြောင်းလဲမှု၊ ဆက်စပ်လက္ခဏာများ၊ မိသားစုသမိုင်းတို့ကို ထည့်သွင်းစဉ်းစားပါသည်။ အန္တရာယ်နိမ့်ပါက နောက်ဆက်တွဲစောင့်ကြည့်စစ်ဆေးနိုင်ပြီး အချို့အကျိတ်များသည် အချိန်ကာလအလိုက် ပြောင်းလဲနိုင်ပါသည်
သိုင်းရိုက်အကျိတ်ကို စစ်ဆေးရာတွင် စစ်ဆေးမှုနှစ်မျိုးလုံး လိုအပ်ပါသလား
သိုင်းရိုက်အကျိတ် စစ်ဆေးမှုသည် အထူးကုဆရာဝန်၏ ပြင်းထန်မှုအကဲဖြတ်ချက်အပေါ် အဓိက မူတည်ပါသည်။ သိုင်းရိုက်အင်္ဂါ အယ်လ်ထရာဆောင်း (Thyroid Ultrasound) နှင့် သိုင်းရိုက် FNA (Fine Needle Aspiration) တို့သည် တာဝန်နှင့် ရည်ရွယ်ချက် မတူညီသဖြင့် တွဲဖက်စစ်ဆေးခြင်းက ဆရာဝန်အား ရောဂါကို ပိုမိုတိကျစွာ ခွဲခြားသတ်မှတ်နိုင်စေပြီး လူနာတစ်ဦးချင်းစီအတွက် သင့်လျော်သော ကုသစောင့်ရှောက်မှုလမ်းညွှန်ကို ရွေးချယ်နိုင်စေပါသည်
သိုင်းရိုက်အင်္ဂါ အယ်လ်ထရာဆောင်း VS သိုင်းရိုက် FNA ဘာကွာခြားလဲ
|
ခေါင်းစဉ် |
သိုင်းရိုက်အင်္ဂါ အယ်လ်ထရာဆောင်း (Thyroid Ultrasound) |
သိုင်းရိုက် FNA (Fine Needle Aspiration) |
|
ရည်ရွယ်ချက် |
လည်ပင်းတွင် အဖုကို ထိတွေ့မိသောအခါ၊ သိုင်းရိုက်အင်္ဂါ မမှန်ကန်မှုရှိသောအခါ စစ်ဆေးသည်။ အကျိတ်၏ လက္ခဏာ၊ အရွယ်အစား၊ အရေအတွက်၊ တည်နေရာ၊ ကင်ဆာအန္တရာယ်တို့ကို အကဲဖြတ်ပြီး နောက်ဆက်တွဲစောင့်ကြည့်ရန် အသုံးပြုသည် |
ညွှန်ပြချက်ရှိသောအခါ၊ သိုင်းရိုက်အကျိတ် မမှန်ကန်မှု သို့မဟုတ် ကင်ဆာအန္တရာယ်ရှိသောအခါ စစ်ဆေးသည်။ အထူးကုဆရာဝန်၏ အကဲဖြတ်ချက်အပေါ် မူတည်သည် |
|
စစ်ဆေးပုံ |
အမြင့်ကြိမ်နှုန်းအသံလှိုင်းဖြင့် သိုင်းရိုက်အင်္ဂါနှင့် လည်ပင်းဧရိယာရှိ အသားအကြောများ၏ ပုံရိပ်ကို အသေးစိတ် မြင်နိုင်အောင် စစ်ဆေးသည် |
အရွယ်သေးသော အပ်ဖြင့် သိုင်းရိုက်အသားနမူနာကို ယူပြီး မိုင်ခရိုစကုပ်ဖြင့် ရောဂါခွဲခြားသတ်မှတ် စစ်ဆေးသည်။ မကြာခဏ သိုင်းရိုက်အင်္ဂါ အယ်လ်ထရာဆောင်းနှင့် တွဲဖက်စစ်ဆေးသည် |
|
ရောဂါခွဲခြားသတ်မှတ်မှု |
အကျိတ်၏ ပုံသဏ္ဍာန်၊ အရွယ်အစား၊ ထူထဲမှု၊ ကယ်လ်စီယမ်ကျောက်၊ သွေးလည်ပတ်မှု၊ လည်ပင်းရှိ လည်ပင်းအကြောဂလန် (lymph nodes) ကို အကဲဖြတ်နိုင်သော်လည်း ဤနည်းလမ်းဖြင့် ကင်ဆာဖြစ်ကြောင်း အတည်မပြုနိုင်ပါ |
အကျိတ်အတွင်းရှိ ဆဲလ်လက္ခဏာကို အကဲဖြတ်၍ ကင်ဆာအန္တရာယ်ကို ခွဲခြားသည်။ အယ်လ်ထရာဆောင်းတစ်ခုတည်းထက် ပိုမိုတိကျစွာ ရောဂါခွဲခြားသတ်မှတ်နိုင်သည် |
|
အားသာချက် |
သိုင်းရိုက်အကျိတ်၏ မမှန်ကန်မှုကို စစ်ဆေးနိုင်သည်။ နာကျင်မှုမရှိ၊ ရေဒီယေးရှင်းမသုံး၊ အနာမရှိ၊ နောက်ဆက်တွဲစောင့်ကြည့်ရန် ပြန်လည်စစ်ဆေးနိုင်သည် |
သိုင်းရိုက်ကင်ဆာအကျိတ်ကို ခွဲခြားနိုင်သည်။ နာကျင်မှုနည်း၊ အပ်ရာသေးငယ်၊ ကုသမှုအစီအစဉ် ချမှတ်နိုင်စေပြီး မလိုအပ်သော ခွဲစိတ်မှုကို လျော့ချနိုင်သည် |
|
ကန့်သတ်ချက် |
ဆဲလ်အမျိုးအစားကို အတည်မပြုနိုင်သလို ကင်ဆာကိုလည်း ရောဂါခွဲခြားသတ်မှတ်၍ မရနိုင်ပါ |
သိုင်းရိုက်ကင်ဆာကို ရောဂါခွဲခြားသတ်မှတ်နိုင်သော်လည်း အချို့ကိစ္စများတွင် ဆဲလ်နမူနာ မလုံလောက်ပါက ပြန်လည်စစ်ဆေးရန် လိုအပ်နိုင်သည် |
သိုင်းရိုက်အင်္ဂါ အယ်လ်ထရာဆောင်းနှင့် သိုင်းရိုက် FNA ကို တွဲဖက်စစ်ဆေးခြင်းဖြင့် ဘယ်ရောဂါများကို အကဲဖြတ်နိုင်သနည်း
- မကင်ဆာသိုင်းရိုက်အကျိတ် (Benign Thyroid Nodule)
- သိုင်းရိုက်ရေတစ်လုံး (Thyroid Cyst)
- သိုင်းရိုက်ရောင်ရမ်းခြင်း (Thyroiditis)
- သိုင်းရိုက်အကျိတ် (Thyroid Nodules)
- သိုင်းရိုက်ကင်ဆာအချို့အမျိုးအစား (Thyroid Cancer)
သိုင်းရိုက်ရောဂါကို အထူးကျွမ်းကျင်စွာ စောင့်ရှောက်ကုသပေးသော ဆေးရုံ
THYROID COMPLETE CARE ဆီးချို၊ သိုင်းရိုက် နှင့် အန်ဒိုခရိုင်ဌာန Bangkok Hospital သည် သိုင်းရိုက်နှင့်ပတ်သက်သမျှကို အပြည့်အစုံ စောင့်ရှောက်ပေးပါသည်။ အတွေ့အကြုံများသော ဘာသာရပ်မတူညီသည့် အထူးကုဆရာဝန်များ ပါဝင်သည့်အဖွဲ့ (Multidisciplinary Thyroid Team)၊ ခေတ်မီနည်းပညာများနှင့် စောင့်ရှောက်ကုသမှုအစီအစဉ်ရေးဆွဲရန်နှင့် အနီးကပ်အကြံပေးရန် အဆင်သင့်ဖြစ်သော ဘာသာရပ်ပေါင်းစုံအဖွဲ့တို့ဖြင့် စီမံဆောင်ရွက်ပါသည်။ သိုင်းရိုက်အင်္ဂါ အယ်လ်ထရာဆောင်း (Thyroid Ultrasound) နှင့် သိုင်းရိုက် FNA (Fine Needle Aspiration) ဖြင့် ရောဂါခွဲခြားသတ်မှတ်ခြင်းမှစ၍ ကုသမှုအစီအစဉ်ရေးဆွဲခြင်း၊ ရေရှည်နောက်ဆက်တွဲစောင့်ကြည့်ခြင်းအထိ စနစ်တကျလုပ်ဆောင်ကာ လူနာများ၏ ဘဝအရည်အသွေးကို ပြန်လည်ကောင်းမွန်စေပြီး ယုံကြည်မှုနှင့်အတူ နေထိုင်မှုဘဝသို့ ပြန်လာနိုင်ရန် ကူညီပေးပါသည်
သိုင်းရိုက်ရောဂါကို အထူးကျွမ်းကျင်စွာ စောင့်ရှောက်ကုသပေးသော ဆရာဝန်
Dr. Natthanon Maneesathien အန်ဒိုခရိုင်နှင့် မက်တာဘော်လစ်ဇမ် အထူးကုအတွင်းရောဂါဆရာဝန်၊ Bangkok Hospital
မိမိကိုယ်တိုင် ရက်ချိန်းယူရန်ဤနေရာကိုနှိပ်ပါ
