Nipah ဗိုင်းရပ်စ် - သင်သိထားသင့်သော ရောဂါလက္ခဏာများ၊ အကြောင်းရင်းများနှင့် ကာကွယ်ခြင်း

Nipah ဗိုင်းရပ်စ်ကို ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးအဖွဲ့ (WHO) မှ အရေးအကြီးဆုံးရောဂါများထဲမှ တစ်ခုအဖြစ် သတ်မှတ်ထားသည်။ ၎င်းသည် တိရစ္ဆာန်များနှင့် လူသားများတွင် ပြင်းထန်သောရောဂါများကို ဖြစ်စေသည့် အလျင်အမြန်ပျံ့နှံ့နေသော ဗိုင်းရပ်စ်တစ်မျိုးဖြစ်ပြီး လက်ရှိတွင် ကုသဆေး သို့မဟုတ် ကာကွယ်ဆေး မရှိသေးသောကြောင့် သင့်လျော်သော ကာကွယ်တားဆီးရေးနှင့် စောင့်ရှောက်မှုကို သေချာစေရန်အတွက် ရောဂါအကြောင်း အနီးကပ်စောင့်ကြည့်ခြင်းနှင့် အသိပညာပေးခြင်းများ လိုအပ်ပါသည်။

Nipah ဗိုင်းရပ်စ် ဆိုတာ ဘာလဲ ။

Nipah ဗိုင်းရပ်စ် ( Henipavirus ) သည် Paramyxoviridae မျိုးရင်းဝင် RNA ဗိုင်းရပ်စ်တစ်မျိုးဖြစ်သည်။ ၎င်းကို ၁၉၉၈ ခုနှစ်တွင် မလေးရှားနိုင်ငံတွင် ပထမဆုံးတွေ့ရှိခဲ့ပြီး လင်းနို့များကို သယ်ဆောင်သူအဖြစ် အသုံးပြု၍ ရောဂါပိုးရှိသော ဝက်မွေးမြူရေးသမားများမှတစ်ဆင့် ကူးစက်သည်။ Nipah ဗိုင်းရပ်စ်သည် ရောဂါပိုးရှိသူများနှင့် ထိတွေ့ခြင်းမှတစ်ဆင့် ကူးစက်လေ့ရှိပြီး ရောဂါလက္ခဏာမပြခြင်းမှ အသက်ရှူလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ ရောဂါပိုးဝင်ခြင်းနှင့် အသက်အန္တရာယ်ရှိနိုင်သော ဦးနှောက်အမြှေးရောင်ရောဂါအထိ ရောဂါလက္ခဏာများ ပြသလေ့ရှိသည်။

Nipah ဗိုင်းရပ်စ်ကို ဘာက ဖြစ်စေသလဲ ။

Nipah ဗိုင်းရပ်စ်သည် သစ်သီး လင်းနို့များ (ပျံသန်းနေသော မြေခွေးများဟုလည်း လူသိများသည်) မှ ကူးစက်ခြင်းကြောင့် ဖြစ်ပွား သည် ။ လင်းနို့များသည် ရောဂါလက္ခဏာများ မပြသော်လည်း တံတွေး၊ ဆီးနှင့် မစင်ကဲ့သို့သော ခန္ဓာကိုယ်အရည်များမှတစ်ဆင့် ဗိုင်းရပ်စ်ကို ကူးစက်နိုင်သည်။ Nipah ဗိုင်းရပ်စ်ကူးစက်ခံရသူ လင်းနို့များ သို့မဟုတ် လူများနှင့် နီးကပ်စွာထိတွေ့ခြင်းသည် ရောဂါပိုးကူးစက်ခံရခြင်းကို ဖြစ်စေနိုင်သည်။

Nipah ဗိုင်းရပ်စ်က ဘယ်လိုကူးစက်သလဲ။

1. တိရစ္ဆာန်မှလူသို့ ကူးစက်ခြင်းသည် သစ်သီးစားလင်းနို့များနှင့် ဝက်၊ မြင်း၊ ဆိတ်၊ သိုးစသည့် အခြားရောဂါပိုးသယ်ဆောင်သည့် တိရစ္ဆာန်များ၏ မစင်နှင့် တံတွေး၊ ဆီးနှင့် သွေးကဲ့သို့သော ခန္ဓာကိုယ်အရည်များနှင့် ထိတွေ့ခြင်းတို့မှတစ်ဆင့် ဖြစ်ပွားသည်။
2. လူလူချင်း ကူးစက်မှုသည် ရောဂါကူးစက်ခံရသူများ သို့မဟုတ် တံတွေးနှင့် သလိပ်ကဲ့သို့သော ၎င်းတို့၏ ခန္ဓာကိုယ်အရည်များနှင့် အနီးကပ်ထိတွေ့မှုမှတစ်ဆင့် ဖြစ်ပွားသည်။ ပြုစုစောင့်ရှောက်သူများ သို့မဟုတ် ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှုလုပ်သားများသည် အခြားအုပ်စုများထက် ရောဂါကူးစက်မှုအခွင့်အလမ်း ပိုများသည်။
3. လင်းနို့ကိုက်ရာများပါသော အသီးအနှံများကဲ့သို့သော ညစ်ညမ်းသောအစားအစာများကို စားသုံးခြင်း သို့မဟုတ် လင်းနို့တံတွေး၊ ဆီး သို့မဟုတ် မစင်များပါရှိသော ရေကို သောက်သုံးခြင်း။

Nipah ဗိုင်းရပ်စ်ရဲ့ ရောဂါပျိုးချိန်က ဘယ်လောက်ကြာလဲ။

Nipah ဗိုင်းရပ်စ်အတွက် ရောဂါပျိုးချိန်သည် ယေဘုယျအားဖြင့် ထိတွေ့ပြီးနောက် ၇ ရက်မှ ၂၁ ရက်ခန့်ဖြစ်သည်။

Nipah ဗိုင်းရပ်စ်ရဲ့ ရောဂါလက္ခဏာတွေက ဘာတွေလဲ။

နီပါဗိုင်းရပ်စ်လက္ခဏာများကို အနီးကပ်စောင့်ကြည့်သင့်သည်။ အောက်ပါလက္ခဏာများထဲမှ တစ်ခုခုခံစားရပါက ဆရာဝန်နှင့်ချက်ချင်းပြသပါ။

• ကနဦးလက္ခဏာများတွင် အဖျားကြီးခြင်း၊ ခေါင်းကိုက်ခြင်း၊ ကြွက်သားနာကျင်ခြင်း၊ လည်ချောင်းနာခြင်းနှင့် တုပ်ကွေးနှင့်ဆင်တူသော အန်ခြင်းတို့ ပါဝင်သည် ။
• အသက်ရှူလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ ရောဂါလက္ခဏာများတွင် အသက်ရှူရခက်ခဲခြင်း သို့မဟုတ် ပြင်းထန်သော အဆုတ်ရောင်ရောဂါတို့ ပါဝင်နိုင်သည်။
• အာရုံကြောဆိုင်ရာ ရောဂါလက္ခဏာများ တွင် အိပ်ငိုက်ခြင်း၊ မူးဝေခြင်း၊ စိတ်ရှုပ်ထွေးခြင်း၊ ဦးနှောက်ရောင်ရောဂါ ပြင်းထန်ခြင်း၊ တက်ခြင်း၊ မေ့မြောခြင်းနှင့် ကိုမာဝင်ခြင်းတို့ ပါဝင်သည်။

Nipah ဗိုင်းရပ်စ်ကို ဘယ်လိုရောဂါရှာဖွေသလဲ။

• အနောက်အိန္ဒိယ၊ တောင်အိန္ဒိယနှင့် ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ် အပါအဝင် အန္တရာယ်များသော ဒေသများသို့ ခရီးသွားခဲ့သည့် အသေးစိတ်မှတ်တမ်းကို ရယူပါ။
• RT-PCR နည်းလမ်းကို အသုံးပြု၍ Nipah ဗိုင်းရပ်စ် မျိုးရိုးဗီဇပစ္စည်းကို တွေ့ရှိသည်။

Nipah ဗိုင်းရပ်စ်ကို ကုသရန် လမ်းညွှန်ချက်များ။

လက်ရှိတွင် ကာကွယ်ဆေး သို့မဟုတ် ကုသဆေး မရှိသေးပါ။ ကုသမှုသည် ရောဂါလက္ခဏာများကို စီမံခန့်ခွဲခြင်းနှင့် ရောဂါပြင်းထန်မှုကို ထိန်းချုပ်ရန်နှင့် အသက်ရှူလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ၊ ဦးနှောက်နှင့် အာရုံကြောစနစ်များကို ထိခိုက်စေသော နောက်ဆက်တွဲပြဿနာများကို လျှော့ချရန် အထောက်အပံ့ပေးသည့် စောင့်ရှောက်မှုပေးရန် အာရုံစိုက်သည်။

Nipah ဗိုင်းရပ်စ်ကို ဘယ်လိုကာကွယ်မလဲ။

• ဆပ်ပြာ သို့မဟုတ် အယ်လ်ကိုဟောပါဝင်သော လက်သန့်ဆေးရည်ဖြင့် လက်ကို မကြာခဏဆေးကြောပါ။ မျက်နှာဖုံးဝတ်ဆင်ပါ။
• သစ်သီးစားလင်းနို့များ၊ ဝက်များ၊ ဆိတ်များ၊ သိုးများနှင့် မြင်းများကဲ့သို့သော ဖျားနာနေသော တိရစ္ဆာန်များနှင့် ထိတွေ့ခြင်း သို့မဟုတ် အန္တရာယ်များသော နေရာများသို့ သွားရောက်ခြင်းကို ရှောင်ကြဉ်ပါ။
• တိရစ္ဆာန်ကိုက်ခံရသော သစ်သီးများ သို့မဟုတ် မြေပြင်ပေါ်သို့ ပြုတ်ကျသော သစ်သီးများကို မစားပါနှင့်။
• အမြဲတမ်း လတ်လတ်ဆတ်ဆတ်ချက်ပြုတ်ထားတဲ့ အစားအစာတွေကို စားသုံးပါ။
• Nipah ဗိုင်းရပ်စ် ပျံ့နှံ့နေတဲ့ နေရာတွေကို ခရီးသွားတာကို ရှောင်ကြဉ်သင့်ပါတယ်။

Nipah ဗိုင်းရပ်စ်က ဘယ်လောက်အန္တရာယ်များလဲ။

နီပါဗိုင်းရပ်စ်ကူးစက်မှုသည် တိရစ္ဆာန်မှကူးစက်သောရောဂါတစ်မျိုးဖြစ်ပြီး သေဆုံးမှုနှုန်းမှာ ၄၀ မှ ၇၅ ရာခိုင်နှုန်းအထိ မြင့်မားသည် ။ လက်ရှိတွင် ထိုင်းနိုင်ငံတွင် ဖြစ်ပွားမှုတစ်စုံတစ်ရာ မတွေ့ရှိရသေးသော်လည်း ၎င်းသည် အလွန်ပြင်းထန်ပြီး ကူးစက်ရောဂါများအက်ဥပဒေ ၂၅၅၈ (၂၀၁၅) အရ အန္တရာယ်ရှိသော ကူးစက်ရောဂါအဖြစ် သတ်မှတ်ထားသောကြောင့် အနီးကပ်စောင့်ကြည့်ရန် လိုအပ်ပြီး ယင်း အက် ဥပဒေသည် ပျံ့နှံ့မှုကို အမြန်ဆုံးထိန်းချုပ်ရန် သံသယဖြစ်ဖွယ်ဖြစ်ရပ်များကို ချက်ချင်းသတင်းပို့ရန် လိုအပ်ပါသည်။

Nipah ဗိုင်းရပ်စ်ကို ကုသဖို့ ဘယ်ဆေးရုံတွေက ကောင်းလဲ။

ဘန်ကောက်ဆေးရုံရှိ အထွေထွေရောဂါကုဆေးခန်းသည် Nipah ဗိုင်းရပ်စ်လူနာများအတွက် အကဲဖြတ်ခြင်း၊ ရောဂါရှာဖွေခြင်း၊ ကုသမှုနှင့် အတိုင်ပင်ခံပေးခြင်းတို့ကို ပေးအပ်ရန် အသင့်ရှိနေပါသည်။ ကျွန်ုပ်တို့၏ အထူးကုဆရာဝန်များနှင့် အတွေ့အကြုံရှိ ဘက်စုံကျွမ်းကျင်ပညာရှင်များအဖွဲ့သည် လူနာများအား မြင့်မားသောဘဝအရည်အသွေးရရှိစေရန် သေချာစေပါသည်။

Nipah ဗိုင်းရပ်စ်ကို ကုသရာတွင် အထူးပြုသော ဆရာဝန်များ။

တွဲဖက်ပါမောက္ခ ဒေါက်တာ Pannapish​ သုဝန်ကူလ် အကြီးတန်းညွှန်ကြားရေးမှူး၊ ကူးစက်ရောဂါဌာနခွဲနှင့် ကူးစက်ရောဂါဆရာဝန် ဘန်ကောက်ဆေးရုံ

သင်ကိုယ်တိုင် ရက်ချိန်းယူရန် ဤနေရာကို နှိပ် နိုင်ပါသည်။