HMPV ไวรัสร้ายติดต่อง่ายเสี่ยงปอดอักเสบ

HMPV โรคติดเชื้อฮิวแมนเมตะนิวโมไวรัสเป็นโรคระบบทางเดินหายใจเฉียบพลันที่พบได้ในคนทุกเพศทุกวัยจึงควรต้องรู้เท่าทัน เพราะสามารถระบาดได้ทุกเวลา พบมากในช่วงอากาศเย็นและอาจรุนแรงถึงขั้นปอดอักเสบหรือปอดบวมได้ ซึ่งอาการของโรคคล้ายกับไข้หวัดใหญ่และ RSV แต่รุนแรงน้อยกว่า และไม่มีวัคซีนป้องกัน จึงควรพบแพทย์โดยเร็วเพื่อดูแลรักษาอย่างถูกต้อง 

HMPV คืออะไร

HMPV คือ ฮิวแมนเมตะนิวโมไวรัส (Human Metapneumovirus) เป็นไวรัสในตระกูล Pneumoviridae ซึ่งรวมถึงเชื้อ RSV (Respiratory Syncytial Virus) ที่ทำให้เกิดโรคระบบทางเดินหายใจทั้งส่วนบนและส่วนล่างได้ในทุกช่วงอายุ โดยเฉพาะในเด็กเล็ก ผู้สูงอายุ และผู้ที่มีภูมิคุ้มกันบกพร่อง เชื้อ HMPV ถูกค้นพบครั้งแรกในปี 2001 และปัจจุบันตรวจพบได้มากขึ้นจากการตรวจวินิจฉัยทางโมเลกุล

HMPV อาการเป็นอย่างไร

อาการของ HMPV จะคล้ายคลึงกับโรคระบบทางเดินหายใจอื่น ๆ โดยระยะฟักตัวของเชื้ออยู่ที่ประมาณ 3 – 6 วัน และระยะเวลาการเจ็บป่วยขึ้นอยู่กับความรุนแรงของโรค ได้แก่

• ไอ
• ไข้
• คัดจมูก
• หายใจลำบาก
• หากรุนแรงอาจลุกลามไปสู่โรคหลอดลมอักเสบหรือปอดอักเสบได้ 

HMPV แพร่กระจายอย่างไร

HMPV มักแพร่กระจายช่วงเดียวกับเชื้อ RSV และไข้หวัดใหญ่ โดยแพร่กระจายผ่านทาง

• ละอองฝอยจากการไอหรือจาม
• การสัมผัสใกล้ชิด เช่น การจับมือ เป็นต้น
• การสัมผัสพื้นผิวที่ปนเปื้อนเชื้อแล้วนำมือไปสัมผัสตา จมูก หรือปาก

กลุ่มเสี่ยง HMPV คือใคร

• ผู้สูงอายุที่อายุมากกว่า 60 ปีขึ้นไป
• ผู้ที่มีโรคเรื้อรัง เช่น โรคหัวใจ โรคปอด หรือเบาหวาน ฯลฯ
• ผู้ที่มีภูมิคุ้มกันอ่อนแอ เช่น ผู้ป่วยโรคมะเร็ง หรือ HIV ฯลฯ

ตรวจวินิจฉัย HMPV ได้อย่างไร

การตรวจวินิจฉัย HMPV สามารถตรวจได้ในช่วงฤดูที่มีการระบาดของ HMPV ได้แก่

• การตรวจหาสารพันธุกรรมไวรัส (NAAT) – PCR 
• การตรวจหาโปรตีนของไวรัสจากสารคัดหลั่งในระบบทางเดินหายใจ (Swab Test for Antigen) 

รักษา HMPV ได้อย่างไร

ปัจจุบันไม่มียาต้านไวรัสหรือวัคซีนที่เฉพาะสำหรับ HMPV การรักษาจึงเน้นบรรเทาอาการ เช่น

• การให้ยาลดไข้
• ดื่มน้ำให้เพียงพอ 
• ดูแลระบบทางเดินหายใจ เช่น การให้ออกซิเจนในกรณีรุนแรง เป็นต้น

ผู้ป่วย HMPV ดูแลตนเองอย่างไร

• ปิดปากและจมูกเมื่อไอหรือจาม
• ไม่ใช้แก้วหรือช้อนส้อมร่วมกับผู้อื่น
• ทำความสะอาดพื้นผิวที่มีโอกาสปนเปื้อน เช่น ลูกบิดประตู เป็นต้น

ป้องกัน HMPV ได้อย่างไร

แม้จะไม่มีวัคซีนเฉพาะสำหรับ HMPV แต่สามารถลดความเสี่ยงได้ดังนี้

• ล้างมือด้วยสบู่และน้ำสะอาดอย่างน้อย 20 วินาที
• หลีกเลี่ยงการสัมผัสใบหน้าโดยไม่ล้างมือ
• เลี่ยงการใกล้ชิดกับผู้ป่วย HMPV

เชื้อ HMPV ทำให้เป็นปอดอักเสบได้อย่างไร

หากร่างกายได้รับเชื้อไวรัส HMPV ผ่านทางระบบทางหายใจ เชื้อไวรัสจะเพิ่มจำนวนในเซลล์ทางเดินหายใจ ส่งผลให้เกิดการอักเสบทำลายเนื้อเยื่อ เกิดอาการผิดปกติและรุนแรงจนปอดอักเสบได้

วัคซีนป้องกันเชื้อ HMPV มีหรือไม่

ปัจจุบันยังไม่มีวัคซีนป้องกันโรคติดเชื้อฮิวแมนเมตะนิวโมไวรัส HMPV เพราะฉะนั้นการป้องกันที่ดีที่สุดคือ สวมหน้ากากอนามัย ไม่ใกล้ชิดผู้ป่วย ห้ามใช้มือแคะจมูกหรือนำมือเข้าปาก ล้างมือให้บ่อยเพื่อลดโอกาสการติดเชื้อไวรัส

HMPV ต่างจากโรคระบบทางเดินหายใจอื่นอย่างไร

โรคติดเชื้อฮิวแมนเมตะนิวโมไวรัส (HMPV) ต่างจากไข้หวัดใหญ่ (Influenza), RSV, โควิด (COVID-19) และไข้หวัดทั่วไป (Common Cold) ดังนี้

เพราะ HMPV เป็นโรคระบบทางเดินหายใจที่ไม่มีวิธีรักษาเฉพาะจึงควรป้องกันด้วยการล้างมือ สวมหน้ากาก และรักษาความสะอาดอยู่เสมอ เพื่อลดความเสี่ยงจาก HMPV ได้อย่างมีประสิทธิภาพ

โรงพยาบาลที่พร้อมดูแลรักษา HMPV

คลินิกอายุรกรรม โรงพยาบาลกรุงเทพ พร้อมดูแลรักษา HMPV โรคติดเชื้อฮิวแมนเมตะนิวโมไวรัสด้วยแพทย์เฉพาะทางพร้อมทีมสหสาขาวิชาชีพคอยดูแลอย่างใกล้ชิด เพื่อให้ผู้ป่วยกลับมามีสุขภาพที่แข็งแรงในทุกวัน

แพทย์ที่ชำนาญด้านการรักษา HMPV

นพ.ชยพล ชีถนอม อายุรแพทย์ โรงพยาบาลกรุงเทพ

สามารถคลิกที่นี่เพื่อทำนัดหมายได้ด้วยตนเอง