มะเร็งหัวใจ โรคยากแต่มีโอกาสเป็นได้

แม้มะเร็งหัวใจจะเป็นโรคที่มีโอกาสพบได้ยาก แต่สามารถพบได้ 1 คนจาก 1 แสนคน โดยเฉพาะถ้าเป็นมะเร็งตับ มะเร็งไต มะเร็งปอด มีโอกาสลุกลามผ่านหลอดเลือดดำมาถึงบริเวณหัวใจ ส่วนใหญ่พบในผู้ชายมากกว่าผู้หญิง ที่น่ากังวลคือมะเร็งหัวใจรักษาแทบจะไม่ได้ แต่การรักษาเป็นไปเพื่อลดความทรมานและเพิ่มคุณภาพชีวิตให้ดีขึ้น

มะเร็งหัวใจคืออะไร

มะเร็งคือเซลล์ผิดปกติเกิดขึ้นได้ทุกอวัยวะ แต่เซลล์ของกล้ามเนื้อหัวใจหรือผนังหัวใจไม่ได้มีการสร้างใหม่หรือผลัดเปลี่ยนอยู่ตลอดเวลา โอกาสที่พบมะเร็งหัวใจจึงค่อนข้างน้อย มักเป็นการแพร่กระจายมาจากอวัยวะอื่น โดยมะเร็งหัวใจมักเป็นบริเวณผนังชั้นกลางเกิดจากเซลล์ผนังหลอดเลือดหรือกล้ามเนื้อหัวใจ

มะเร็งหัวใจเกิดจากอะไร

มะเร็งหัวใจไม่ทราบสาเหตุที่แน่ชัด แต่มะเร็งหัวใจเกิดได้ทั้งจากเซลล์ผนังหลอดเลือด (Angiosarcoma) ที่ประกอบเป็นผนังเลือดหรือหลอดน้ำเหลืองและเกิดจากเซลล์กล้ามเนื้อหัวใจ (Rhabdomyosarcoma) ที่เริ่มต้นจากเซลล์ของหัวใจเอง ซึ่งทั้งสองกลุ่มนี้การรักษาด้วยยาเคมีบำบัดและการฉายแสงมักไม่ได้รับการตอบสนองที่ดีนัก การผ่าตัดเพื่อนำมะเร็งออกทั้งหมดจึงเป็นวิธีที่เหมาะสมมากที่สุด

ปัจจัยเสี่ยงมะเร็งหัวใจ

ในผู้ที่มีประวัติคนในครอบครัวเป็นมะเร็งหัวใจย่อมมีโอกาสเสี่ยงมะเร็งหัวใจเพิ่มขึ้น รวมถึงในผู้ที่มีกรรมพันธุ์โรคมะเร็งอื่น ๆ ควรตรวจเช็กสุขภาพเป็นประจำทุกปี นอกจากนี้ในผู้ที่สูบบุหรี่มีโอกาสเป็นมะเร็งปอดและมะเร็งหัวใจ เพราะบุหรี่เมื่อสูบแล้วจะเข้าไปกระตุ้นให้เซลล์ซ่อมแซมตัวเองจึงเกิดความเสื่อมก่อนวัย รวมทั้งการไม่ดูแลสุขภาพ รับประทานอาหารที่ทำร้ายสุขภาพ ขาดการออกกำลังกาย นอนหลับพักผ่อนไม่เพียงพอ เครียดเป็นประจำ อาจนำไปสู่ความเสี่ยงที่ทำให้เกิดโรคมะเร็งหัวใจได้

อาการมะเร็งหัวใจเป็นอย่างไร

อาการของโรคมะเร็งหัวใจขึ้นอยู่กับว่าเกิดขึ้นบริเวณไหนของหัวใจ เพราะมะเร็งหัวใจมักเกิดจากการกระจายของมะเร็งจากอวัยวะอื่น ๆ ลุกลามมาที่หัวใจมากกว่าเกิดมะเร็งที่หัวใจโดยตรง เช่น หากเป็นมะเร็งหัวใจบริเวณหัวใจห้องขวา ผู้ป่วยมักมีอาการหน้าบวม ตัวบวม ท้องบวม ขาบวม แต่หากมะเร็งหัวใจเป็นผลจากมะเร็งปอดจะมีอาการเหนื่อยง่าย นอนราบไม่ได้ หากมะเร็งหัวใจเกิดจากกล้ามเนื้อหัวใจโดยตรงจะทำให้เกิดการอ่อนแรงของกล้ามเนื้อหัวใจนำไปสู่หัวใจล้มเหลวได้ เป็นต้น นอกจากนี้หากหัวใจล้มเหลวตั้งแต่อายุน้อย แต่หาสาเหตุไม่พบก็อาจเกิดจากมะเร็งหัวใจได้เช่นกัน

สังเกตอาการเตือนมะเร็งหัวใจได้อย่างไร

เพราะมะเร็งหัวใจไม่ทราบสาเหตุที่แน่ชัด จึงควรสังเกตอาการเตือนมะเร็งหัวใจดังนี้

• หน้าบวม คอบวม ตัวบวม
• ขาบวมกดบุ๋มทั้งสองข้าง
• หลอดเลือดดำที่คอโป่ง
• ตับโตท้องมาน
• เหนื่อยง่าย หอบ ไอเรื้อรัง
• ใจสั่น หัวใจเต้นผิดจังหวะ วูบหมดสติ
• ฯลฯ

ตรวจวินิจฉัยมะเร็งหัวใจ

การตรวจวินิจฉัยมะเร็งหัวใจสามารถทำได้โดยการตรวจหัวใจด้วยเครื่องสะท้อนเสียงความถี่สูง (Echocardiogram) เพื่อให้เห็นตำแหน่งก้อนเนื้องอกที่ชัดเจน อาจมีการตรวจ Cardiac CT และ Cardiac MRI ร่วมด้วยเพื่อให้แพทย์เฉพาะทางหัวใจดูรายละเอียดและวางแผนการรักษาโดยละเอียดอย่างมีประสิทธิภาพ

รักษามะเร็งหัวใจได้อย่างไร

การรักษามะเร็งหัวใจด้วยการผ่าตัดเป็นวิธีที่ดีที่สุด เพราะมะเร็งหัวใจไม่ค่อยตอบสนองต่อการฉายแสงและให้ยาเคมีบำบัด ทั้งนี้หากมะเร็งหัวใจเกิดจากมะเร็งอวัยวะต่าง ๆ ที่ลุกลามมา แพทย์จะเน้นการรักษาที่มะเร็งต้นเหตุร่วมด้วย แต่หากเป็นมะเร็งหัวใจโดยตรง แพทย์จะทำการผ่าตัดเพื่อนำเซลล์มะเร็งออกให้มากที่สุด แต่เนื่องจากหัวใจเป็นอวัยวะที่ไม่มีการเจริญเติบโต รายละเอียดและเทคนิคที่ใช้ในการผ่าตัดมะเร็งหัวใจจึงมีความซับซ้อนมากต้องอาศัยความชำนาญของทีมแพทย์เป็นสำคัญ นอกจากนี้ในแต่ละตำแหน่งของหัวใจมีข้อจำกัดในการผ่าตัดแตกต่างกัน ทำให้มะเร็งหัวใจมีโอกาสสำเร็จในการผ่าตัดค่อนข้างน้อยและจะหายขาดจากมะเร็งหัวใจต้องผ่าตัดมะเร็งออกทั้งหมด ซึ่งมะเร็งกล้ามเนื้อหัวใจลุกลามเร็วและยากต่อการผ่าตัดรักษามากที่สุด ส่งผลให้ผู้ป่วยมะเร็งหัวใจเมื่อเป็นแล้วมีโอกาสเสียชีวิตสูง ในกรณีที่ผู้ป่วยไม่สามารถผ่าตัดรักษาได้ หลักการรักษาจะมุ่งเน้นการรักษาตามอาการอย่างใกล้ชิด เพื่อลดความเจ็บปวดและทรมาน เพิ่มคุณภาพชีวิตที่ดีให้ผู้ป่วยได้มากที่สุด

ป้องกันมะเร็งหัวใจได้ไหม

มะเร็งหัวใจไม่สามารถป้องกันได้ แต่สามารถดูแลสุขภาพแบบองค์รวมให้แข็งแรง ด้วยการตรวจเช็กสุขภาพเป็นประจำทุกปี งดสูบบุหรี่ รับประทานอาหารที่มีประโยชน์ ออกกำลังกายสม่ำเสมอ นอนหลับพักผ่อนให้เพียงพอ ควบคุมน้ำหนักให้อยู่ในเกณฑ์มาตรฐาน และหมั่นสังเกตความผิดปกติของร่างกาย หากมีอาการผิดปกติควรรีบพบแพทย์เฉพาะทางเพื่อตรวจเช็กอย่างละเอียด เพราะการรู้เร็วย่อมช่วยลดความรุนแรงของโรคได้

โรงพยาบาลที่ชำนาญด้านการรักษาโรคหัวใจ

คลินิกอายุรกรรมโรคหัวใจ โรงพยาบาลหัวใจกรุงเทพ พร้อมดูแลรักษามะเร็งหัวใจและทุกความผิดปกติของหัวใจในทุกมิติ โดยแพทย์เฉพาะทางที่มีความชำนาญและทีมสหสาขาที่มากด้วยประสบการณ์ ตลอดจนอุปกรณ์ทางการแพทย์ที่ทันสมัย เพื่อให้ผู้ป่วยมีสุขภาพหัวใจที่แข็งแรงยืนยาว

แพทย์ที่ชำนาญการรักษาโรคหัวใจ

นพ.ชาติทนง ยอดวุฒิ อายุรแพทย์หัวใจ โรงพยาบาลหัวใจกรุงเทพ

สามารถคลิกที่นี่เพื่อทำนัดหมายได้ด้วยตนเอง