အဆုတ်ရောဂါသည် အဖြစ်များသော ရောဂါဖြစ်သည်။ ရောဂါလက္ခဏာများ၊ လက္ခဏာများ၊ သွေးစစ်ခြင်း၊ သလိပ်စစ်ဆေးခြင်းနှင့် ရင်ဘတ်ဓာတ်မှန်ရိုက်ခြင်းများ ပြုလုပ်နိုင်ပါသည်။ အများစုမှာ ရိုးရိုးဓာတ်မှန်ရိုက်ခြင်းမျှသာဖြစ်ပြီး ရောဂါဖြစ်ပွားရခြင်းအကြောင်းအရင်းကို ပြောပြပြီး ကုသရန် လုံလောက်ပါသည်။ သို့သော် တစ်ခါတစ်ရံတွင် ဆရာဝန်သည် အသေးစိတ်အချက်အလက်များ လိုအပ်ပြီး ကွန်ပြူတာဓာတ်မှန်ရိုက်ခြင်း (Computer Scan or CT Scan) သို့မဟုတ် အဆုတ်လုပ်ဆောင်ချက်စမ်းသပ်မှု ပြုလုပ်ရလိမ့်မည်။ လူနာသည် ရှင်းလင်းသောရောဂါရှာဖွေရန်အတွက် အသားစဥ်နမူနာ လိုအပ်သည့်ကိစ္စများတွင်၊ အသားစယူစစ်ဆေးခြင်းကို Bronchoscopy ဟုခေါ်သော endoscope ဖြင့်ပြုလုပ်ပြီး ရောဂါအဆုတ်အတွင်း၌ရှိသော တစ်ရှူးများကိုထုတ်ရန်အတွက် Thoracotomy ဟုခေါ်သော ရင်ဘတ်ဖွင့်ခွဲစိတ်မှုပြုလုပ်ရန် လိုအပ်ပါသည်။
နောက်ပိုင်းကာလတွေမှာ ဆေးပညာက ပိုအဆင့်မြင့်လာတယ်။ တစ်သျှူးတစ်ရှူးတစ်ရှူးကို ယူရန် အပ်တစ်ချောင်းကို အသုံးပြု၍ စစ်ဆေးခြင်း (Needle Aspiration or Biopsy) သည် အများအားဖြင့် အဖုရှိသည့်အခါတွင် ပို၍ပို၍ လုပ်ဆောင်နေပါသည်။ အကျိတ်သည် သေးငယ်ပါက၊ အပ်၏ ဦးတည်ရာကို မြင်နိုင်ရန် အာထရာဆောင်း သို့မဟုတ် CT-စကင်န်ကို အသုံးပြုနိုင်သည်။ အကျိတ်ထဲသို့ တိုက်ရိုက်စိမ့်ဝင်စေပြီး ပိုထိရောက်သည်။ မဖြစ်နိုင်ပါက အသားစယူစစ်ဆေးရန် အသားစယူသည်။ ရင်ဘတ်နံရံကို အပေါက်ဖောက်ပြီး Thoracoscopy ဟုခေါ်သော တစ်ရှုးအပိုင်းကို ဖြတ်တောက်ရန် endoscopy နှင့် အဆုတ်ရောဂါကို ကုသရန်။ အများစုမှာ ဆေးဝါးကုသမှုများဖြစ်သည်။ ခွဲစိတ်ကုသရန် လိုအပ်သော ရာခိုင်နှုန်းအနည်းငယ်ရှိပါသည်။ အများစုကတော့ အဖုတွေ အထူးသဖြင့် အဆုတ်ကင်ဆာဆိုတာ အရင်တုန်းကတော့ ရင်ဘတ်ကို ဖွင့်ရတယ်။ အဖုကိုဖြတ်ရန် ထို့ အပြင်၊ ပေါက်ပြဲနေသော လေအိတ် (bleb သို့မဟုတ် bullous) ကို ဖယ်ရှားရန် သို့မဟုတ် ပေါက်ပြဲနေသော လေအိတ်ကို ချုပ်ရန် ခွဲစိတ်မှု ရှိပါသည်။ လေသည် pleural space သို့ ယိုစိမ့်သည်။ (အဆုတ်အအေးမိခြင်း)
THORACOTOMY ကို သိအောင်လုပ်ပါ။
Thoracotomy သည် ရင်ခေါင်းအတွင်း အပေါက်ထဲသို့ ခွဲစိတ်မှုတစ်ခုဖြစ်သည်။ အဆုတ်၊ နှလုံးနှင့် အခြားအင်္ဂါများ ပါဝင်သော အင်္ဂါများသည် Thoracotomy ခွဲစိတ်မှုတွင် အများအားဖြင့် ရင်ဘတ်ကို ဖွင့်ခြင်း (Median Sternotomy) နှင့် တစ်ဖက်မှ ဝင်ရောက်ခြင်း (Lateral Approach) ကို နည်းလမ်းနှစ်မျိုးဖြင့် ပြုလုပ်သည်။
Lung Resection ပထမဆုံးအနေနဲ့ အဆုတ်ရဲ့ ခန္ဓာဗေဒအကြောင်း သိထားသင့်ပါတယ်။ ကြီးမားသော bronchus သည် ဘယ်နှင့်ညာ အဆုတ်သို့ ပိုင်းခြားသွားသောအခါတွင် ၎င်းသည် အဆုတ်၏ မတူညီသောအမြှေးများ (Lobar Bronchus) ကို ခွဲခြမ်းပေးသည့်အပြင် အဆုတ်ကို ညာဘက်နှင့် ဘယ်ဘက်သို့ ခွဲထားသည်။ ညာဘက်အဆုတ်ကို 3 lobes ခွဲခြားထားပြီး ဘယ်ဘက်တွင် 2 ခုရှိပြီး၊ ထို့နောက် အဆုတ်တစ်ခုစီကို ကျွေးသည့် bronchi ဖြစ်သည်။ ဆေးပညာအရ အမြွှာများဟု ခေါ်သော အဆုတ်၏ သေးငယ်သော အမြှေးများကို ပိုင်းခြား၍ တစ်ဖက်စီတွင် အပိုင်း ၁၀ ပိုင်းပါသော ဘယ်ဘက် အမြှေး နှစ်ခုလုံးတွင် အပိုင်း ၅ ပိုင်းစီ ရှိသည်။ အပေါ်ဘက်တွင် အမြွှာ ၃ ခုရှိသည်။
အဆုတ်ကို မည်မျှ ဖယ်ရှားမည်ကို ဆရာဝန်၏ စဉ်းစားမှုပေါ် မူတည်ပါသည်။ အဆုတ်တစ်ခုလုံးကို ညာဘက်ခြမ်း သို့မဟုတ် ဘယ်ဘက်ခြမ်းကဲ့သို့ ဖယ်ရှားပါက၊ ၎င်းကို pneumonectomy ဟုခေါ်သည်။ အဆုတ်မည်မျှ ဖယ်ရှားမည်ကို ညွှန်ပြသည့် တစ်ခုတည်းသော အချက်မှာ ဖယ်ရှားရမည့် အဖုအရွယ်အစား ဖြစ်သည်။ ဆဲလ်တွေရဲ့ သဘောသဘာဝ၊ ဘယ်လောက်ဆိုးသလဲ၊ အဆုတ်ထဲမှာ ဘယ်ရောက်သွားလဲ။ နောက်ထပ်အရေးကြီးတဲ့အချက်တစ်ခုကတော့ လေပြွန်နှင့်အတူအဖု၏တည်နေရာ လေပြွန်နှင့် မသက်ဆိုင်ပါ။ အကျိတ်သေးငယ်ပါက၊ Wedge Resection (သို့) တစ်ရှူးအပိုင်းအစကို စစ်ဆေးရန် ပြုလုပ်နိုင်သည်။ အကျိတ်သည် အဆုတ်၏အမြှေးပါးငယ်၏ bronchus တွင်ရှိနေပါက၊ အလုံးသည် အဆုတ်၏ bronchial lobe တွင်ရှိနေပါက၊ lobectomy သည် ကြီးမားသောဘယ်ဘက် သို့မဟုတ် ညာဘက် bronchus သို့ရောက်ရှိသွားမည်ဖြစ်သည်။ ၊ အဲဒါကို လုပ်ရမယ်။ Pneumonectomy
Endoscopic အဆုတ်ခွဲစိတ်မှု
Endoscopic အဆုတ်ခွဲစိတ်မှုကို Video Assisted Thoracic Surgery (VATS) ဟုခေါ်ပြီး ပိုမိုအဖြစ်များလာသည်။ လက်ရှိတွင် ဤခွဲစိတ်မှုကို မူလအသုံးပြုခဲ့သည့် Thoracotomy နေရာတွင် အသုံးပြုသည်။ အကယ်၍ ခွဲစိတ်မှုသည် အပိုင်းခွဲခွဲခြင်းထက် မကြီးပါက၊ အတွေ့အကြုံရှိသူတစ်ဦးသည် ရင်ခေါင်းခွဲစိတ်ခြင်းနှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက သေးငယ်သော ခွဲစိတ်ဒဏ်ရာအပြင်၊ အန္တရာယ်နည်းတယ်။ သက်သာတယ်။ ဆေးရုံတက်တာ ပိုတိုတယ်။ အလုပ်မြန်မြန်ပြန်လုပ်ပါ။ ခွဲစိတ်ပြီးနောက် ကြီးမားသော ရှုပ်ထွေးမှုများသည် Thoracotomy တွင် 30% အထိ အစား 5% ထက် မပိုစေဘဲ ယနေ့၊ ဤခွဲစိတ်မှုသည် အစာအိမ်၊ အူလမ်းကြောင်းနှင့် နှလုံးခွဲစိတ်မှုအထိ တိုးတက်လာခဲ့သည်။
