เด็กกลืนถ่านกระดุม ภัยเงียบใกล้ตัวที่อันตรายกว่าที่คิด
“ถ่านกระดุม” หรือแบตเตอรี่เม็ดกลมขนาดเล็ก เป็นอุปกรณ์ที่พบได้บ่อยในชีวิตประจำวัน เช่น รีโมต นาฬิกา ของเล่นเด็ก หรืออุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ต่าง ๆ
แม้จะมีขนาดเล็ก แต่หากเด็กเผลอกลืนเข้าไป อาจก่อให้เกิดอันตรายรุนแรงถึงชีวิตได้
ทำไมถ่านกระดุมจึงอันตราย?
เมื่อถ่านกระดุมติดค้างอยู่ในหลอดอาหาร จะเกิดกระแสไฟฟ้าระหว่างถ่านกับเนื้อเยื่อ อีกทั้งสารด่างเข้มข้นจากถ่านกระดุม จะกัดกร่อนเนื้อเยื่อ
ส่งผลให้เกิดการไหม้และทำลายเนื้อเยื่ออย่างรวดเร็ว บางรายอาจเกิดแผลทะลุของหลอดอาหาร เลือดออก หรือเกิดภาวะแทรกซ้อนรุนแรงได้
อันตรายสามารถเกิดขึ้นได้แม้ถ่านจะหมดแล้วก็ตาม
อาการที่ควรสงสัยว่าเด็กอาจกลืนถ่านกระดุม
ในบางครั้ง ผู้ปกครองอาจไม่เห็นเหตุการณ์ขณะเด็กกลืน ทำให้อาการเริ่มต้นถูกเข้าใจผิดว่าเป็นไข้หวัดหรืออาการเจ็บคอทั่วไป โดยอาการที่พบได้ ได้แก่
-
- น้ำลายไหลมากผิดปกติ
- กลืนลำบาก เจ็บเวลากลืน
- ไอ หรือมีเสียงหายใจผิดปกติ
- อาเจียน
- เจ็บหน้าอก
- ซึมลง รับประทานอาหารได้น้อย
- หายใจเหนื่อย
หากสงสัยว่าเด็กกลืนถ่านกระดุม แม้ยังไม่มีอาการ ควรรีบพาไปโรงพยาบาลทันที
หากเด็กกลืนถ่านกระดุม ควรทำอย่างไร?
1. รีบไปโรงพยาบาลโดยเร็วที่สุด
แพทย์จะทำการเอกซเรย์เพื่อตรวจตำแหน่งของถ่าน และพิจารณานำออกอย่างเร่งด่วน โดยเฉพาะกรณีที่ติดอยู่ในหลอดอาหาร
2. หากเด็กอายุมากกว่า 1 ปี และยังรู้สึกตัวดี อาจให้ “น้ำผึ้ง” ระหว่างเดินทางได้
ปัจจุบันมีข้อมูลว่าการให้น้ำผึ้งระหว่างเดินทางไปโรงพยาบาล อาจช่วยลดความรุนแรงของการบาดเจ็บต่อเนื้อเยื่อได้บางส่วน
วิธีให้
-
- ให้ครั้งละ 10 ซีซี หรือประมาณ 2 ช้อนชา
- ทุก 10 นาที
- ไม่เกิน 6 ครั้ง
อย่างไรก็ตาม น้ำผึ้งไม่สามารถทดแทนการรักษาได้ และไม่ควรรออาการดีขึ้นเอง
3. ห้ามทำสิ่งต่อไปนี้
-
- ห้ามล้วงคอ
- ห้ามทำให้อาเจียน
- ห้ามให้กินอาหารปริมาณมาก
- ห้ามรอดูอาการเองที่บ้าน
การรักษาในโรงพยาบาล
หากพบว่าถ่านกระดุมติดอยู่ในหลอดอาหาร แพทย์จะทำการนำออกโดยเร็วที่สุดผ่านการส่องกล้อง เนื่องจากความเสียหายสามารถเกิดขึ้นได้ภายในเวลาเพียง 2 ชั่วโมง
หลังนำออก เด็กบางรายอาจต้องเฝ้าระวังภาวะแทรกซ้อนเพิ่มเติม เช่น
-
-
แผลไหม้ในหลอดอาหาร
-
หลอดอาหารตีบ
-
เลือดออก
-
การติดเชื้อ
-
วิธีป้องกันที่ดีที่สุด
-
-
เก็บถ่านกระดุมให้พ้นมือเด็ก
-
ตรวจสอบฝาปิดแบตเตอรี่ของของเล่นและอุปกรณ์ต่าง ๆ ให้แน่นหนา
-
หลีกเลี่ยงการวางถ่านไว้บนโต๊ะหรือพื้นที่ที่เด็กหยิบถึง
-
ทิ้งถ่านใช้แล้วอย่างเหมาะสม เพราะแม้ถ่านหมดก็ยังอันตรายได้
-
เพราะอุบัติเหตุเกิดขึ้นได้รวดเร็ว การสังเกตและรีบเข้ารับการรักษาคือสิ่งสำคัญ หากสงสัยว่าเด็กกลืนถ่านกระดุม
ควรรีบพบแพทย์ทันที เพื่อเพิ่มโอกาสในการรักษาและลดความเสี่ยงของภาวะแทรกซ้อนรุนแรง
สอบถามรายละเอียดเพิ่มเติม
ศูนย์สุขภาพเด็ก โทร 034-219600 ต่อ 8200 -8202







