เชื้อไวรัส RSV (Respiratory Syncytial Virus) เป็นสาเหตุสำคัญของการติดเชื้อในระบบทางเดินหายใจ ซึ่งพบได้ทั้งในเด็กและผู้ใหญ่ แต่ในกลุ่มผู้สูงอายุ RSV อาจมีความรุนแรงมากขึ้น เนื่องจากภูมิคุ้มกันที่ลดลงและโรคประจำตัวที่มักพบในวัยนี้ จึงควรมีการเฝ้าระวังและได้รับการดูแลสุขภาพอย่างใกล้ชิด
นพ.ศิริชัย แสงงามมงคล อายุรแพทย์เฉพาะทางโรคระบบการหายใจและภาวะวิกฤตโรคระบบการหายใจ แพทย์สาขาเวชบำบัดวิกฤต โรงพยาบาลกรุงเทพหัวหิน กล่าวว่า เชื้อไวรัส RSV สามารถติดต่อผ่านการสัมผัสละอองฝอยจากการไอหรือจาม รวมถึงการสัมผัสสิ่งของที่ปนเปื้อนเชื้อ เช่น ลูกบิดประตู แก้วน้ำ หรือผ้าเช็ดมือ ผู้สูงอายุที่มีระบบภูมิคุ้มกันอ่อนแอ จึงมีโอกาสเสี่ยงติดเชื้อได้ง่าย
อาการของ RSV สามารถพบได้ตั้งแต่อาการเหมือนไข้หวัดทั่วไป จนถึงระบบทางเดินหายใจล้มเหลว (Acute Respiratory Distress) อาการส่วนใหญ่ ได้แก่ มีน้ำมูก คัดจมูก เจ็บคอ ใน 3 – 5 วันหลังได้รับเชื้อ ในหลายรายสามารถลุกลามสู่ทางเดินหายใจส่วนล่าง ทำให้มีอาการไอ เหนื่อย หอบ หายใจเสียงดังวี๊ด และยังสามารถพบอาการปอดอักเสบ ระบบหายใจล้มเหลวได้ โดยเฉพาะในผู้ป่วยที่มีภูมิคุ้มกันบกพร่อง โรคหัวใจ โรคปอด และผู้ที่มีมีประวัติสูบบุหรี่
สิ่งที่น่าเป็นห่วงคือ อาการของโรคนี้อาจดูเหมือนหวัดธรรมดา แต่สามารถพัฒนาไปสู่ภาวะแทรกซ้อนที่รุนแรง อีกทั้ง RSV ยังสามารถกระตุ้นให้ผู้ที่มีโรคหัวใจ มีอาการกำเริบได้ เช่น ภาวะหัวใจวาย หัวใจเต้นผิดจังหวะ กล้ามเนื้อหัวใจตาย ซึ่งอาจเป็นอันตรายถึงชีวิตได้ โดยอัตราการเสียชีวิตในคนทั่วไป น้อยกว่า 1% อย่างไรก็ตามในผู้ป่วยสูงอายุมากกว่า 65 ปี มีอัตราเสียชีวิต 7.2 ราย ต่อประชากรหนึ่งแสนคนต่อปี และพบว่ามีอัตราการเกิดระบบหายใจล้มเหลวและใส่เครื่องช่วยหายใจหรือเสียชีวิตสูงกว่าผู้ป่วยโควิด 1.39 เท่า และสูงว่าโรคไข้หวัดใหญ่ 2.08 เท่า
ปัจจุบันโรคติดเชื้อไวรัส RSV ยังไม่มียารักษาโดยเฉพาะ จะเป็นการรักษาแบบประคับประคองตามอาการ ซึ่งหากพบว่าเกิดกับผู้สูงอายุ จะมีอัตราการเสียชีวิตสูงกว่าในเด็ก เนื่องจากผู้สูงอายุมักจะมีโรคประจำตัวร่วม เช่น โรคหัวใจขาดเลือด โรคหัวใจล้มเหลว โรคเบาหวาน โรคไต และโดยเฉพาะผู้ที่มีโรคระบบทางเดินหายใจ เช่น โรคหืด โรคปอดอุดกั้นเรื้อรัง ผู้สูงวัยจะมีความเสี่ยงต่อการติดเชื้อ RSV ที่อยู่รอบตัวเราได้ง่าย ดังนั้นจึงควรป้องกันและระมัดระวังในการดูแลสุขภาพ ได้แก่ การล้างมือบ่อยๆ ด้วยสบู่หรือเจลแอลกอฮอล์ โดยเฉพาะหลังสัมผัสสิ่งของสาธารณะ หลีกเลี่ยงสถานที่แออัด โดยเฉพาะช่วงฤดูฝนหรือฤดูหนาว สวมหน้ากากอนามัย เมื่อต้องออกไปในที่สาธารณะ รักษาร่างกายให้อบอุ่น โดยเฉพาะช่วงที่อากาศเย็น เสริมสร้างภูมิคุ้มกัน ด้วยการรับประทานอาหารที่มีประโยชน์ และออกกำลังกายสม่ำเสมอ และการฉีดวัคซีนตามคำแนะนำของแพทย์ โดยเฉพาะผู้ที่มีโรคร่วม อาทิ วัคซีนป้องกันไข้หวัดใหญ่ วัคซีนป้องกันปอดอักเสบ ซึ่งจะช่วยลดความเสี่ยงอาการแทรกซ้อน และในปัจจุบันมีวัคซีนป้องกันโรค RSV ในผู้สูงอายุ ที่จะช่วยเพิ่มภูมิคุ้มกันให้กับร่างกาย ลดความรุนแรงของโรค และลดความเสี่ยงต่อการเสียชีวิตจากการติดเชื้อไวรัส RSV
ใครควรฉีดวัคซีนป้องกันโรค RSV
ปัจจุบันแพทย์แนะนำให้ผู้ที่มีอายุ 60 ปีขึ้นไป และอาศัยอยู่ในครอบครัวใหญ่ ที่มีเด็ก และผู้สูงวัยในบ้านเดียวกัน หรือผู้ที่มีอายุมากกว่า 50 ปีและมีโรคร่วม เช่น โรคหืด โรคปอดอุดกั้นเรื้อรัง โรคหัวใจขาดเลือด โรคหัวใจล้มเหลว โรคเบาหวาน โรคไต ควรได้รับการฉีดวัคซีนป้องกัน RSV
โดยผลการศึกษาพบว่าวัคซีนที่มีประสิทธิภาพในการป้องกันโรคทางเดินหายใจส่วนล่าง 94.6% ในกลุ่มผู้ป่วยที่มีโรคประจำตัว ที่เสี่ยงต่อการติดเชื้อ RSV รุนแรง และลดอัตราการนอนโรงพยาบาล 75% ทั้งนี้อาจพบผลข้างเคียงของวัควีน RSV โดยมีอาการไม่พึงประสงค์ที่ไม่รุนแรง อาทิ ปวดบริเวณที่ฉีดยา อ่อนล้า ปวดกล้ามเนื้อ ปวดศีรษะ และปวดข้อ ซึ่งอาการจะหายไปภายใน 2-3 วันหลังฉีดวัคซีน ทั้งนี้จากผลการศึกษาปัจจุบันพบว่าวัคซีนให้ภูมิคุ้มกันอย่างน้อย 2.5 ปี สำหรับการฉีดเข็มกระตุ้นจะต้องติดตามข้อมูลจากการศึกษาในอนาคตต่อไป
“RSV เป็นโรคที่ไม่ควรมองข้ามในผู้สูงวัย เพราะเริ่มต้นอาจดูเหมือนหวัดธรรมดา แต่สามารถพัฒนาไปจนถึงขั้นรุนแรงและเสียชีวิตได้ หากผู้สูงอายุมีอาการที่สงสัยว่าจะติดเชื้อไวรัส RSV ควรมาปรึกษาแพทย์ทันทีเพื่อรับการรักษาอย่างเหมาะสม และลดความเสี่ยงของการเกิดภาวะแทรกซ้อน อย่างไรก็ตาม การดูแลสุขภาพอย่างถูกต้องและป้องกันไว้ก่อน เป็นสิ่งสำคัญที่จะช่วยให้มีสุขภาพที่แข็งแรงและส่งเสริมคุณภาพชีวิตให้ดียิ่งขึ้น” นพ.ศิริชัย กล่าวทิ้งท้าย
**************************************************************************
สอบถามข้อมูลเพิ่มเติม หรือทำนัดหมายพบแพทย์ กรุณาติดต่อ :
โทร. 032-616-800 Call Center โรงพยาบาลกรุงเทพหัวหิน
โทร. 032-616-880 (7.00 – 19.00 น.) แผนกบริการผู้ป่วยนอก/อายุรกรรม ชั้น 1
ข่าวสาร & โปรโมชั่น >> Line ID : @bangkokhuahin
