ปอดอักเสบ หรือ นิวโมเนีย (Pneumonia) เป็นการอักเสบที่เกิดขึ้นในปอด ทำให้ถุงลมปอดอักเสบและมีหนองหรือของเหลวสะสม ส่งผลให้หายใจลำบาก ไอ มีเสมหะ และมีไข้ โดยมีสาเหตุส่วนใหญ่มาจากการติดเชื้อ ซึ่งโรคนี้สามารถเกิดได้กับทุกเพศทุกวัย ตั้งแต่เด็กเล็กไปจนถึงผู้สูงอายุ
นพ.ศิริชัย แสงงามมงคล อายุรแพทย์โรคระบบการหายใจ และภาวะวิกฤตโรคระบบการหายใจ และแพทย์เฉพาะทางสาขาเวชบำบัดวิกฤต ผู้อำนวยการแผนกอายุกรรม โรงพยาบาลกรุงเทพหัวหิน กล่าวว่า สาเหตุของนิวโมเนียเกิดขึ้นได้จาก เชื้อไวรัส เช่น ไวรัสไข้หวัดใหญ่ ไวรัสโควิด-19 และ RSV หรือ เชื้อแบคทีเรีย เช่น สเตรปโตค็อกคัส (Streptococcus pneumoniae) ซึ่งเป็นสาเหตุที่พบได้บ่อย นอกจากนี้ยังพบสาเหตุอื่นๆ เช่น วัณโรค เชื้อรา ภาวะแพ้ภูมิ เป็นต้น
การตรวจวินิจฉัย : ในปัจจุบันมีวิธีการตรวจที่ช่วยแยกเชื้อที่พบบ่อยว่าเป็น เชื้อไวรัสหรือเชื้อแบคทีเรีย รวมถึงตรวจหายีนส์ดื้อยาของเชื้อ ด้วยเทคนิค PCR (Polymerase Chain Reaction) : BioFire FilmArray ที่สามารถทราบผลได้ภายในเพียง 4 ชั่วโมง ช่วยให้แพทย์เลือกการรักษาที่เหมาะสมได้อย่างรวดเร็ว
การรักษา : สำหรับแนวทางการรักษาจะขึ้นอยู่กับสาเหตุและความรุนแรงของอาการ รวมถึงโรคประจำตัวที่มีอยู่ โดยส่วนใหญ่ หากเกิดจาก เชื้อไวรัส ร่างกายจะสามารถฟื้นตัวเองได้ แต่อาจต้องใช้ยาต้านไวรัสในกรณีที่ติดเชื้อกลุ่มไข้หวัดใหญ่หรือกลุ่มโควิด กรณีที่เกิดจาก เชื้อแบคทีเรีย ต้องใช้ยาปฏิชีวนะ (แอนตี้ไบโอติก) ซึ่งการใช้ยาที่ถูกต้องตั้งแต่ต้นสำคัญมาก โดยเฉพาะในยุคที่เชื้อดื้อยามีแนวโน้มเพิ่มขึ้น ผู้ป่วยจึงควรได้รับการดูแลรักษาจากแพทย์โดยเร็วอย่างใกล้ชิด
ใครคือกลุ่มเสี่ยง : แม้ว่านิวโมเนียจะเกิดได้ในทุกวัย แต่ เด็กเล็ก ผู้สูงอายุ และผู้ที่มีโรคประจำตัว เช่น เบาหวาน โรคปอดเรื้อรัง โรคหัวใจ โรคไต โรคตับ หรือผู้ที่มีภาะภูมิคุ้มกันบกพร่อง ถือว่าเป็นกลุ่มที่มีความเสี่ยงสูง หากติดเชื้ออาจมีอาการรุนแรงมากกว่าคนทั่วไป
การป้องกัน : การฉีดวัคซีนเป็นวิธีที่ได้ผลดีในการช่วยลดความเสี่ยงการเกิดนิวโมเนียและภาวะแทรกซ้อนรุนแรง โดยปัจจุบันมีวัคซีนที่แพทย์แนะนำ ซึ่งเป็นวัคซีนที่ป้องกันเชื้อที่เป็นสาเหตุของปอดอักเสบที่พบมากขึ้น ได้แก่
- วัคซีนป้องกันปอดอักเสบ (Pneumococcal vaccine เช่น Prevenar-20, Pnuemovax)
- วัคซีนป้องกันโควิด-19
- วัคซีนป้องกันไข้หวัดใหญ่ โดยเฉพาะในผู้สูงอายุ
- วัคซีนป้องกัน RSV สำหรับผู้สูงอายุ
นอกจากวัคซีนแล้ว การดูแลสุขภาพพื้นฐานก็มีส่วนสำคัญในการลดโอกาสเกิดปอดอักเสบ เช่น หมั่นล้างมือให้สะอาด โดยเฉพาะก่อนรับประทานอาหารและหลังไอจาม การสวมหน้ากากอนามัยเมื่ออยู่ในที่แออัด หรือมีผู้ป่วยทางเดินหายใจใกล้ตัว หลีกเลี่ยงการสูบบุหรี่และควันบุหรี่ เพราะทำลายเยื่อบุทางเดินหายใจ และควรพักผ่อนให้เพียงพอ รับประทานอาหารที่มีประโยชน์ และออกกำลังกายสม่ำเสมอ เพื่อเสริมภูมิคุ้มกัน
“นิวโมเนีย เป็นโรคที่ควรระวัง เพราะสามารถเกิดได้กับทุกคนและทุกวัย โดยเฉพาะในเด็กเล็กและผู้สูงอายุจะมีความเสี่ยงที่เป็นได้มากขึ้น ซึ่งในบางรายอาจเป็นอันตรายถึงชีวิตได้ ดังนั้นการรู้จักสาเหตุ และสังเกตอาการตัวคุณเองหรือคนใกล้ตัว หากมีอาการไข้ ไอ หอบ อย่ามองข้าม ให้รีบมาพบแพทย์ เพื่อรับการตรวจและรักษาที่ถูกต้อง รวดเร็ว รวมถึงการป้องกันด้วยวัคซีนและการดูแลสุขภาพให้ดี ล้วนเป็นกุญแจสำคัญที่จะช่วยลดความเสี่ยงจากโรคนี้ได้” นพ.ศิริชัย กล่าวทิ้งท้าย
**************************************************************************
สอบถามข้อมูลเพิ่มเติม หรือทำนัดหมายพบแพทย์ กรุณาติดต่อ :
โทร. 032-616-800 Call Center โรงพยาบาลกรุงเทพหัวหิน
โทร. 032-616-880 (7.00 – 19.00 น.) แผนกบริการผู้ป่วยนอก/อายุรกรรม ชั้น 1
โทร. 032-616-888 (24 ชั่วโมง) แผนกอุบัติเหตุและฉุกเฉิน
ข่าวสาร & โปรโมชั่น >> Line ID : @bangkokhuahin
