“ไมเกรน” โรคปวดหัวที่ไม่ใช่แค่ปวดหัว

เชื่อว่าหลายคนคงรู้จักกับโรคปวดหัวไมเกรน และบางคนอาจกำลังเผชิญกับโรคนี้อยู่ก็เป็นได้ ไมเกรนเป็นโรคปวดหัวชนิดหนึ่งที่มีอาการปวดเป็นพัก เป็นๆ หายๆ มักมีอาการปวดรุนแรงปานกลางถึงรุนแรงมาก ซึ่งระยะเวลาในการปวดแต่ละครั้งอยู่ที่ 4-72 ชั่วโมง และประมาณ 1 ใน 5 จะมีอาการนำก่อนปวด (Aura)  คือ มองเห็นแสงวาบคล้ายแสงแฟลช ตาจะมีมองไม่เห็นชั่วครู่ หรือมีอาการชาที่ด้านใดด้านหนึ่งของร่างกาย อาการดังกล่าวจะเป็นอยู่ประมาณ 5-30 นาทีก่อนที่จะเริ่มปวดหัวไมเกรน และเมื่อมีอาการปวดหัวไมเกรนจะทำให้ปวดหัวอย่างรุนแรง มักเป็นข้างใดข้างหนึ่ง บางครั้งอาจมีอาการปวดแบบตุบๆ เป็นจังหวะร่วมกับอาการคลื่นไส้ อาเจียน ทั้งไวต่อสิ่งกระตุ้นจากภายนอกเพิ่มขึ้น โดยเฉพาะแสงจ้า เสียงดัง หรือ กลิ่นฉุน และบางครั้งอาจรุนแรงมากจนถึงขั้นต้องหยุดงานนอนพักกันเลยทีเดียว

โรคปวดหัวไมเกรนเกิดจากอะไรบ้าง

• ความเครียด
• พักผ่อนไม่เพียงพอ
• สิ่งแวดล้อมรอบตัว เช่น แสงกระพริบ กลิ่นที่รุนแรง เป็นต้น
• การเปลี่ยนแปลงอุณหภูมิของสิ่งแวดล้อม
• การทานอาหารบางชนิด เช่น ชีส โยเกิร์ต เครื่องดื่มที่มีคาเฟอีน หรือ แอลกอฮอล์
• ระดับฮอร์โมนเพศหญิง โดยเฉพาะช่วงเป็นประจำเดือน

ชวนเช็กอาการของโรคปวดหัวไมเกรน

1. มีอาการปวดหัวมาแล้วอย่างน้อย 5 ครั้ง โดยมีลักษณะในข้อ 3 และ 5 ร่วมด้วย
2. มีประวัติเป็นโรคปวดหัวไมเกรน
3. มีอาการเวียนหัวบ้านหมุนระดับปานกลางถึงระดับรุนแรง นานตั้งแต่ 5 นาที จนถึง 3 วัน
4. อาการไม่เข้ากับโรคปวดหัวหรือโรคเวียนหัวประเภทแบบอื่น
5. ครึ่งหนึ่งของอาการเวียนหัวที่เกิดขึ้น จะต้องมีอย่างน้อย 1 ใน 3 ของอาการดังต่อไปนี้ร่วมด้วย
   1. มีลักษณะปวดหัวตั้งแต่ 2 อาการขึ้นไป ดังนี้
      • ปวดข้างเดียว
      • ปวดตุบๆ
      • ปวดรุนแรงปานกลาง จนถึงปวดมาก
      • อาการปวดเพิ่มขึ้นเมื่อขยับร่างกาย
   2. รู้สึกไวต่อแสงและเสียง
   3. อาการผิดปกติทางการมองเห็น เช่น เห็นภาพซิกแซก แสงกระพริบ แสงเป็นจุดๆ

รู้จัก 4 ระยะของการเกิดโรคปวดหัวไมเกรน

1. ระยะเตือนล่วงหน้า (Premonitory)

ระยะนี้จะเป็นสัญญาณเตือนกับผู้ป่วยว่ากำลังจะเริ่มเป็นไมเกรนแล้ว โดยระยะนี้อาจเกิดนำมาก่อนอาการปวดหัวหลายชั่วโมงหรือหลายวัน เช่น

• • เรี่ยวแรงในการทำงานเปลี่ยนไปจากเดิม ทั้งในแบบเพิ่มขึ้นหรือลดลง
  • ความรู้สึกอยากอาหารเปลี่ยน และอาจจะอยากอาหารบางประเภทเป็นพิเศษ
  • อารมณ์หรือพฤติกรรมเปลี่ยน
  • ระดับสมาธิลดลง
  • รู้สึกเหนื่อยล้า บางคนหาวบ่อยจนผิดปกติ
  • ปัสสาวะบ่อยครั้ง
  • ท้องผูก
  • รู้สึกตึงที่คอ
  • รู้สึกไวต่อแสงและเสียงมากกว่าปกติ
  • คลื่นไส้ ตามัว

2. ระยะอาการนำ Aura หรือสัญญาณออร่า

เป็นอาการที่มักเกิดก่อนปวดหัวไมเกรน โดยพบระยะนี้เพียง 1 ใน 3 ของผู้ป่วยทั้งหมด สัญญาณออร่าจะกินเวลาที่   5 นาที ถึง 1 ชั่วโมง มีอาการเกิดหลายรูปแบบ ตั้งแต่อาการผิดปกติทางการมองเห็น ความรู้สึก การพูด และอาจพบว่ามีอาการอ่อนแรงของกล้ามเนื้อร่วมด้วย

3. ระยะปวดศีรษะ (Attack)

เป็นระยะที่สร้างความปวดและทรมานกับผู้ป่วยเป็นอย่างมาก ระดับความปวดเริ่มจากปานกลางจนถึงรุนแรงมาก  โดยกินเวลาที่ 4 ถึง 72 ชั่วโมง และมีอาการปวดตั้งแต่

• • ปวดตุบๆ ที่ขมับข้างใดข้างหนึ่งแล้วต่อมากลายเป็นปวดทั้งสองข้าง หรือย้ายข้างปวด
  • คลื่นไส้ อาเจียน บางครั้งอาการปวดอาจดีขึ้นหลังอาเจียน
  • มีความรู้สึกไวต่อแสง ไวต่อเสียง ไวต่อกลิ่นมากกว่าปกติ
  • เวียนหัวคล้ายจะเป็นลม ตามัว
  • ปวดบริเวณใบหน้า มักเริ่มปวดเหนือเบ้าตา และสามารถปวดลงมาถึงบริเวณใบหน้า แก้วตาและคอ

4. ระยะหายจากการปวด (Postdrome)

เป็นระยะที่ผู้ป่วยหายปวดหัวแล้ว แต่ยังคงรู้สึกอ่อนเพลียไม่มีแรง เป็นระยะที่อาการค่อนข้างหลากหลายและมีความเฉพาะตัว ขึ้นอยู่กับแต่ละคน อาการต่างๆ อาจจะสัมพันธ์กับไมเกรนหรือยารักษาไมเกรน ส่วนใหญ่จะประกอบด้วยอาการ “เพลีย หงุดหงิดง่าย ซึมเศร้า สมาธิลดลง” และอาจใช้เวลาหลายวันกว่าจะดีขึ้น

หลายคนเมื่ออ่านมาถึงตรงนี้คงจะเห็นได้ชัดแล้วว่าโรคปวดหัวไมเกรนไม่เพียงแต่ทำให้เกิดอาการปวดหัว แต่ยังส่งผลกระทบต่อคุณภาพชีวิตหรือสภาพจิตใจ บางคนอาจไม่สามารถเข้าสังคมได้เช่นเดิม ทั้งส่งผลกระทบต่อการงาน-การเรียน กังวลเรื่องค่าใช้จ่ายในการรักษา และทั้งหมดนี้อาจก่อให้เกิดภาวะวิตกกังวล ซึมเศร้าได้ ดังนั้นหากเริ่มรู้ตัวและเข้ารับการรักษาตั้งแต่เนิ่นๆ จะช่วยลดผลกระทบที่อาจเกิดขึ้นได้ คลิกที่นี่เพื่อนัดหมายปรึกษาแพทย์

ด้วยความปรารถนาดีจาก

พญ.ขนิษฐา สุวรรณศรีนนท์

อายุรแพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้านสมองและระบบประสาท

ศูนย์แห่งความเป็นเลิศด้านโรคสมองและระบบประสาท | โรงพยาบาลกรุงเทพเชียงใหม่

โทร 052 089 888  หรือ Call Center: 1719