รู้เท่าทันอาการสัญญาณอันตราย วิธีดูแลตนเอง และเมื่อใดควรรีบพบแพทย์
ความหมายและภาพรวม
ภาวะบาดเจ็บที่ศีรษะ (Head Injury) หมายถึง การบาดเจ็บที่เกิดจากแรงที่เข้ามากระทบต่อศีรษะและร่างกาย แล้วทำให้เกิดความบาดเจ็บต่อหนังศีรษะ กะโหลกศีรษะ สมองและเส้นประสาทสมอง โดยระดับอาการมีตั้งแต่เล็กน้อยจนถึงรุนแรง อาจเป็นสาเหตุหนึ่งที่ทำให้คนไข้พิการ หรือเสียชีวิตได้ ส่วนใหญ่เกิดจากอุบัติเหตุทางจราจร หรือ อุบัติเหตุทั่วไป เช่น ตกจากที่สูงและหกล้ม
การบาดเจ็บทางศีรษะอาจส่งผลให้เกิดบาดแผลหลายชนิด ตั้งแต่ แผลฟกช้ำหรือแผลฉีกขาดของหนังศีรษะ บาดแผลที่พบมักจะเป็นแผลเฉพาะภายนอก ไม่มีการแตกของกระโหลกศีรษะ เมื่อศีรษะโดนกระแทกจากภายนอก อาจจะเกิดการกระทบกระเทือน บางครั้งอาจมีอาการปวดศีรษะ วิงเวียน มึนงง คลื่นไส้อาเจียน อาจจะจำเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นได้หรือไม่ได้แล้วแต่ความรุนแรง
สาเหตุพบได้บ่อยจากอุบัติเหตุทางจราจร การตกจากที่สูง หรือหกล้ม
อาการผิดปกติที่ควรรีบมาพบแพทย์
- ง่วงซึมมาก ปลุกไม่ตื่น หรือหมดสติ
- กระสับกระส่าย สับสน พูดไม่รู้เรื่อง
- ชักกระตุก แขนขาอ่อนแรงลงกว่าเดิม
- ปวดศีรษะรุนแรง
- มีเลือดหรือน้ำใสๆ ออกจากจมูก หรือหู หรือไหลลงคอ
- อาการอื่นๆ ที่ผิดแปลกไปจากเดิมจนเป็นที่น่าสงสัย
การดูแลผู้บาดเจ็บทางศีรษะ
- รับประทานอาหารอ่อน ย่อยง่าย
- งดเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ เนื่องจากอาจจะมีผลต่อการเปลี่ยนแปลงความรู้สึกตัว
- งดการออกกำลังกายและหลีกเลื่ยงการขับขี่ยานพาหนะ อย่างน้อย 24 ชั่วโมง
- ควรได้รับการพักผ่อนอย่างน้อย 8-10 ชั่วโมงต่อวัน การพักผ่อนที่ดีที่สุดคือการนอนหลับ
- ควรรับประทานยาแก้ปวดให้ครบตามแพทย์สั่ง หากพบอาการผิดปกติภายหลังรับประทานยา หรือ สงสัยว่าแพ้ยา ให้หยุดยาและรีบไปพบแพทย์
การดูแลบาดแผล:
- กรณีเป็นแผลเปิด ทำความสะอาดแผลอย่างน้อย วันละครั้ง ควรระวังไม่ให้แผลโดนน้ำ หากแผลบวมแดง ควรรีบมาพบแพทย์
- กรณีแผลฟกช้ำ ให้ใช้น้ำแข็งห่อผ้าประคบภายใน 24 ชั่วโมงแรก หลังจากนั้นประคบด้วยน้ำอุ่น หรือความร้อนจากผ้า เพื่อให้ลิ่มเลือดเกิดการกระจายตัว
