โรคลายม์ (Lyme disease) เป็นโรคที่เกิดจากการติดเชื้อแบคทีเรียที่มีชื่อว่า Borrelia Burgdorferi โดยคนสามารถติดเชื้อนี้ได้จากการถูกเห็บกัด โรคนี้พบในสหรัฐอเมริกา ยุโรป และเอเชีย โดยมีรายงานมากในรัฐทางตอนเหนือของสหรัฐอเมริกา (Northeastern and north-central) และยุโรป ได้แก่ ประเทศ ออสเตรีย เอสโตเนีย ลิทัวเนีย เนเธอร์แลนด์ สโลวีเนีย กิจกรรมที่มีความเสี่ยงที่จะถูกเห็บกัดและสัมผัสโรคนี้ ได้แก่ การเดินป่า ตั้งแคมป์ ทำสวน โดยเห็บจะแพร่เชื้อหลังจากเกาะบนร่างกายของคน 36-48 ชม.
อาการของโรคจะแสดงใน 1-4 สัปดาห์หลังจากได้รับเชื้อ อาการเริ่มต้นได้แก่
- มีผื่นวงสีแดงบริเวณที่เห็บกัดซึ่งเป็นลักษณะพิเศษของโรคนี้ (Erythema migrans)
- มีไข้
- ปวดเมื่อยตัว
- ปวดศีรษะ
- ต่อมน้ำเหลืองโต
ต่อมาอาจมีอาการทางระบบต่าง ๆ ได้แก่ ระบบประสาท เช่น หน้าเบี้ยว อ่อนแรง ปลายมือปลายเท้าชาหรือเจ็บแปลบ เยื่อหุ้มสมองอักเสบ สมองอักเสบ ความจำถดถอย วงจรการนอนผิดปกติ ระบบหัวใจ ได้แก่ การเต้นของหัวใจผิดปกติ เยื่อหุ้มหัวใจอักเสบ ปวดข้อ ข้ออักเสบ
โรคนี้รักษาได้โดยให้ยาฆ่าเชื้อ ซึ่งต้องให้นาน 10-28 วัน ขึ้นกับอาการแสดงและระยะของโรค
การป้องกัน ทำได้โดยป้องกันไม่ให้เห็บกัด ได้แก่
- สวมเสื้อแขนยาว ขายาว คลุมผิวหนังเพื่อป้องกันไม่ให้เห็บกัด
- ใช้ยากันยุงและแมลงที่มีส่วนผสมของ DEET ซึ่งจะช่วยป้องกันเห็บได้
- หลังจากกลับมาจากป่า ให้รีบถอดเสื้อผ้าสำรวจร่างกายว่ามีเห็บเกาะหรือไม่ ถ้ามีให้ใช้แหนบดึงออกโดยจับที่หัวหรือปากของหมัดให้ใกล้ผิวหนังที่สุดแล้วดึงขึ้นในแนวตรง
ดังนั้นก่อนจะเดินทางนอกจากวางแผนท่องเที่ยวแล้วอย่าลืมเตรียมตัวด้านสุขภาพ โดยศึกษาว่าที่ที่เราจะไปมีโรคอะไรที่ต้องระวังบ้าง และกลับมาหากพบว่ามีอาการป่วยให้รีบพบแพทย์และอย่าลืมแจ้งประวัติการเดินทางเพื่อวินิจฉัยหาสาเหตุและแนวทางการรักษาโรคต่อไป
