หัวใจเป็นอวัยวะสำคัญที่ทำงานตลอดเวลาโดยไม่เคยหยุดพัก หน้าที่ของมันคือสูบฉีดเลือดไปเลี้ยงทั่วร่างกายอย่างสม่ำเสมอ แต่เมื่อระบบการทำงานของหัวใจผิดปกติ โดยเฉพาะ “จังหวะการเต้นของหัวใจ” ก็อาจก่อให้เกิดปัญหาสุขภาพรุนแรงได้
ภาวะหัวใจเต้นผิดจังหวะ (Arrhythmia) คือความผิดปกติของการเต้นของหัวใจ ไม่ว่าจะเป็นการเต้นเร็วเกินไป ช้าเกินไป หรือเต้นไม่สม่ำเสมอ ภาวะนี้อาจทำให้ผู้ป่วยมีอาการใจสั่น เวียนศีรษะ เหนื่อยง่าย ไปจนถึงเสี่ยงหัวใจล้มเหลวหรือหัวใจหยุดเต้นกะทันหัน
ปัจจุบัน การแพทย์ได้พัฒนาเทคโนโลยีการตรวจและรักษาที่ก้าวหน้า คือ การตรวจ EP Study (Electrophysiology Study) และ การรักษาด้วยคลื่นวิทยุความถี่สูง RF Ablation (Radiofrequency Ablation) ซึ่งช่วยให้แพทย์สามารถหาตำแหน่งที่ก่อให้เกิดปัญหาได้อย่างแม่นยำ และรักษาได้ตรงจุดโดยไม่ต้องผ่าตัดใหญ่
ภาวะหัวใจเต้นผิดจังหวะคืออะไร?
หัวใจปกติจะเต้นประมาณ 60–100 ครั้งต่อนาที โดยมี “ระบบไฟฟ้าหัวใจ” คอยควบคุม แต่เมื่อไฟฟ้าในหัวใจส่งสัญญาณผิดพลาด จะทำให้เกิด Arrhythmia
อาการที่พบบ่อย ได้แก่
- ใจสั่นเหมือนหัวใจเต้นแรงหรือเต้นรัว
- เหนื่อยง่ายเมื่อออกแรง
- เวียนศีรษะ หน้ามืด หรือหมดสติ
- เจ็บแน่นหน้าอก
- อาการหัวใจเต้นไม่สม่ำเสมอ
ข้อมูลจาก National Heart, Lung, and Blood Institute (NHLBI) ระบุว่า ภาวะหัวใจเต้นผิดจังหวะบางชนิดแม้ไม่มีอาการ แต่หากปล่อยไว้ก็อาจทำให้เกิดภาวะแทรกซ้อนที่อันตรายได้ เช่น โรคหลอดเลือดสมอง (Stroke) หรือหัวใจล้มเหลว
ปัจจัยเสี่ยงของภาวะหัวใจเต้นผิดจังหวะ
- อายุที่มากขึ้น
- โรคหัวใจ เช่น หลอดเลือดหัวใจตีบ กล้ามเนื้อหัวใจหนา หรือโรคลิ้นหัวใจ
- โรคประจำตัว เช่น ความดันโลหิตสูง เบาหวาน ไทรอยด์
- การสูบบุหรี่ ดื่มแอลกอฮอล์ หรือคาเฟอีนมากเกินไป
- ความเครียด การพักผ่อนไม่เพียงพอ
EP Study คืออะไร?
EP Study (Electrophysiology Study) คือการตรวจพิเศษที่ใช้สายสวนขนาดเล็กสอดเข้าไปในหัวใจ เพื่อบันทึกสัญญาณไฟฟ้าและทดสอบการทำงานของระบบไฟฟ้าหัวใจโดยตรง
ขั้นตอนการตรวจ
- การเตรียมตัว – ผู้ป่วยจะได้รับยาชาเฉพาะที่ บางรายอาจได้รับยาคลายกังวล
- ใส่สายสวน – สายสวนถูกสอดเข้าทางหลอดเลือดที่ขาหนีบและเข้าสู่หัวใจ
- บันทึกสัญญาณไฟฟ้า – ตรวจการทำงานของไฟฟ้าในห้องหัวใจแต่ละห้อง
- ทดสอบระบบไฟฟ้า – แพทย์จะกระตุ้นหัวใจเพื่อตรวจหาตำแหน่งที่ผิดปกติ
การตรวจนี้เปรียบเสมือน “การทำแผนที่ไฟฟ้าหัวใจ (Cardiac Mapping)” เพื่อหาตำแหน่งที่ก่อให้เกิดหัวใจเต้นผิดจังหวะ
RF Ablation คืออะไร?
เมื่อทราบตำแหน่งความผิดปกติแล้ว แพทย์สามารถรักษาได้ทันทีด้วย RF Ablation (Radiofrequency Ablation)
วิธีการรักษา
- ใช้สายสวนส่งพลังงานคลื่นความถี่วิทยุไปยังตำแหน่งที่ก่อให้เกิดความผิดปกติ
- พลังงานนี้จะทำให้เนื้อเยื่อผิดปกติหยุดทำงาน
- การทำลายเพียงเล็กน้อยนี้ช่วยให้หัวใจกลับมาเต้นปกติ
ข้อดีของ EP Study และ RF Ablation
✅ วินิจฉัยได้แม่นยำกว่าการตรวจทั่วไป เช่น ECG หรือ Holter monitor
✅ รักษาตรงจุด ลดโอกาสกลับมาเป็นซ้ำ
✅ ไม่ต้องผ่าตัดใหญ่ เจ็บน้อย ฟื้นตัวเร็ว
✅ ลดการใช้ยาหัวใจในระยะยาว
✅ ผู้ป่วยส่วนใหญ่กลับมาใช้ชีวิตปกติได้เร็ว
ภาวะหัวใจเต้นผิดจังหวะที่รักษาได้ด้วย RF Ablation
- Supraventricular Tachycardia (SVT) – หัวใจเต้นเร็วจากห้องบน
- Atrial Flutter / Atrial Fibrillation (AF) – ภาวะหัวใจห้องบนสั่นพลิ้ว
- Ventricular Tachycardia (VT) – ภาวะหัวใจห้องล่างเต้นเร็ว
- Wolff-Parkinson-White Syndrome (WPW) – หัวใจมีเส้นทางไฟฟ้าพิเศษผิดปกติ
ผลลัพธ์และความปลอดภัย
- อัตราความสำเร็จสูงถึง 80–95% ขึ้นกับชนิดของภาวะหัวใจเต้นผิดจังหวะ
- ปลอดภัยหากทำในโรงพยาบาลที่มีแพทย์ผู้เชี่ยวชาญและอุปกรณ์ครบครัน
อ้างอิง: Heart Rhythm Society – EP Study & Ablation
ทำไมควรเลือกโรงพยาบาลที่มีศูนย์หัวใจครบวงจร?
- มีแพทย์เฉพาะทางด้านไฟฟ้าหัวใจ (Cardiac Electrophysiologist)
- ห้องปฏิบัติการและเครื่องมือทันสมัยมาตรฐานสากล
- มีระบบ 3D Mapping ช่วยเพิ่มความแม่นยำ
- การดูแลหลังการรักษาโดยทีมสหสาขา เช่น แพทย์ พยาบาล โภชนาการ กายภาพบำบัด
สรุป
EP Study และ RF Ablation เป็นวิธีตรวจและรักษาภาวะหัวใจเต้นผิดจังหวะที่ปลอดภัย แม่นยำ และให้ผลลัพธ์ดี ผู้ป่วยจำนวนมากไม่ต้องพึ่งยาตลอดชีวิตและสามารถกลับไปใช้ชีวิตได้ตามปกติ
หากคุณหรือคนใกล้ชิดมีอาการใจสั่น หน้ามืด เหนื่อยง่าย หรือสงสัยว่ามีภาวะหัวใจเต้นผิดจังหวะ ควรเข้ารับการตรวจวินิจฉัยกับแพทย์เฉพาะทางเพื่อป้องกันความเสี่ยงในอนาคต
📍 สนใจสอบถามข้อมูลเพิ่มเติมหรือนัดหมาย ติดต่อ ศูนย์หัวใจ โรงพยาบาลกรุงเทพภูเก็ต โทร: 076 254 425 ต่อ 1610
แหล่งอ้างอิง (References)
- American Heart Association (AHA).
Catheter Ablation for Arrhythmias. www.heart.org/en/health-topics/arrhythmia/prevention–treatment-of-arrhythmia/catheter-ablation-for-arrhythmias - Mayo Clinic.
Cardiac ablation: Why it’s done, risks, and what to expect. www.mayoclinic.org/tests-procedures/cardiac-ablation/about/pac-20384993 - Cleveland Clinic.
Electrophysiology (EP) Study: Purpose & Procedure. https://my.clevelandclinic.org/health/diagnostics/16823-electrophysiology-ep-study
