หลายคนคิดว่า “ความดันโลหิตสูง” เกิดจากกินเค็ม เครียด หรือไม่ออกกำลังกายเท่านั้น แต่ความจริงแล้ว ไม่เสมอไป ผู้ป่วยส่วนใหญ่ประมาณ 85–95% อาจหาสาเหตุที่แน่ชัดไม่ได้ แต่ยังมีอีก 5–15% ที่ความดันสูงเกิดจาก โรคอื่นซ่อนอยู่ เรียกว่า ความดันโลหิตสูงชนิดทุติยภูมิ (Secondary Hypertension)โดยหนึ่งในสาเหตุสำคัญคือ ความผิดปกติของ “ต่อมไร้ท่อ” ที่ผลิตฮอร์โมนมากเกินไป
ส่งผลให้ความดันพุ่งสูงโดยไม่รู้ตัว
3 โรคต่อมไร้ท่อที่ต้องเฝ้าระวัง
1. Primary Aldosteronism เนื้องอกต่อมหมวกไตที่สร้างฮอร์โมนควบคุมเกลือแร่มากเกินไป)
สัญญาณเตือน
- ความดันสูง คุมยาก ใช้หลายตัวยังไม่ลง
- โพแทสเซียมในเลือดต่ำ
- อ่อนเพลีย กล้ามเนื้ออ่อนแรง เป็นตะคริวบ่อย
2. Cushing Syndrome ร่างกายมีฮอร์โมนคอร์ติซอลมากเกิน
สัญญาณเตือน
- พบในคนอายุน้อย (< 40 ปี)
- อ้วนลงพุง หน้ากลม (Moon face)
- แขนขาเล็ก แต่ไขมันสะสมที่ลำตัว
- เบาหวานหรือกระดูกพรุนตั้งแต่อายุน้อย
3. PPGL หรือ Pheochromocytoma/Paraganglioma เนื้องอกที่สร้างฮอร์โมนกระตุ้นหัวใจและความดัน
สัญญาณเตือน
- ใจสั่น เหงื่อออกมาก
- ปวดศีรษะรุนแรงเฉียบพลัน
- ความดันพุ่งสูงเป็นช่วง ๆ
- อาการมาเป็นพัก ๆ แล้วหายเอง
หากมีลักษณะดังต่อไปนี้ แพทย์อาจพิจารณาตรวจเช็กเรื่องฮอร์โมนเพิ่มเติม
- ความดันสูงมากกว่า 180/110 mmHg
- กินยาความดัน 3 ชนิดแล้วยังคุมไม่ได้ (ดื้อยา)
- เริ่มเป็นตั้งแต่อายุน้อยกว่า 40 ปี
- มีประวัติครอบครัวเป็นความดันสูงตั้งแต่อายุยังน้อย
ความดันจากสาเหตุทุติยภูมิหลายโรคสามารถรักษาตรงจุดหรือผ่าตัดหายขาดได้ การตรวจวินิจฉัยให้ถูกสาเหตุจึงสำคัญมาก หากคุณหรือคนใกล้ตัวมีความดันสูงผิดปกติ อย่าปล่อยผ่าน ควรเข้ารับคำปรึกษาจากแพทย์เฉพาะทาง
