ภาวะมดลูกแตก (Uterine Rupture): ภัยเงียบฉุกเฉินที่แม่ตั้งครรภ์ต้องระวัง

ภาวะมดลูกแตก (Uterine Rupture): ภัยเงียบฉุกเฉินที่แม่ตั้งครรภ์ต้องระวัง

ภาวะมดลูกแตก (Uterine Rupture) คือ ภาวะวิกฤตทางสูติกรรมที่เกิดขึ้นเมื่อผนังมดลูกฉีกขาดทะลุทุกชั้น ส่งผลให้ทารก รก หรือเลือด ไหลทะลักออกจากโพรงมดลูกเข้าสู่ช่องท้อง

🚨 ความรุนแรง: ถือเป็นภาวะฉุกเฉินที่สุด (Emergency) เพราะเป็นอันตรายถึงชีวิตทั้งต่อคุณแม่และทารกในครรภ์ จำเป็นต้องได้รับการช่วยเหลือและผ่าตัดทันที

⚠️ 5 สัญญาณเตือน! อาการแบบไหนเสี่ยง “มดลูกแตก”

หากคุณแม่มีอาการเหล่านี้ ต้องรีบแจ้งแพทย์หรือไปโรงพยาบาลทันที:

• ปวดท้องรุนแรงผิดปกติ: ปวดเจ็บขึ้นมาทันทีทันใด หรือปวดแตกต่างไปจากการเจ็บครรภ์คลอดตามปกติ

• เลือดออกทางช่องคลอด: มีเลือดไหลออกมาในปริมาณมาก

• มดลูกผิดปกติ: การหดรัดตัวของมดลูกผิดเพี้ยนไป หรือจู่ๆ ก็หยุดบีบตัวไปดื้อๆ

• อาการช็อกในคุณแม่: ชีพจรเต้นเร็วผิดปกติ ความดันโลหิตต่ำ หน้ามืด หรือหมดสติ

• สัญญาณชีพทารกแย่ลง: หัวใจทารกเต้นช้าลง ผิดปกติ หรือตรวจไม่พบการเต้นของหัวใจ

🔍 สาเหตุสำคัญที่ทำให้มดลูกแตก

สาเหตุส่วนใหญ่มักเกิดจากความไม่แข็งแรงของผนังมดลูก หรือมีปัจจัยกระตุ้นรุนแรง เช่น:

1. แผลผ่าตัดเดิม: เคยผ่าตัดคลอดทางหน้าท้อง หรือผ่าตัดที่ตัวมดลูกมาก่อน ทำให้เกิดจุดอ่อนที่รอยแผลเดิมและปริแตกได้เมื่อมดลูกขยายตัว

2. ยากระตุ้นคลอด: การใช้ยาเร่งคลอดหรือยากระตุ้นการหดรัดตัวของมดลูกมากเกินไป

3. การคลอดที่ยากลำบาก: ทารกตัวใหญ่ คลอดติดขัด หรือใช้เวลาคลอดนานกว่าปกติ

4. อุบัติเหตุ: มดลูกได้รับแรงกระแทกอย่างรุนแรง

5. ผนังมดลูกบาง: จากการขูดมดลูก ผ่าตัดเนื้องอก หรือความผิดปกติแต่กำเนิด

🎯 ใครบ้าง? คือกลุ่มเสี่ยงสูง

• ✅ ผู้ที่เคย “ผ่าตัดคลอด” มาก่อน (โดยเฉพาะแผลแนวตั้ง)

• ✅ ผู้ที่พยายามคลอดเองทางช่องคลอด หลังจากเคยผ่าตัดคลอด (VBAC)

• ✅ ผู้ที่ได้รับยาเร่งคลอด หรือยากระตุ้นการคลอด

• ✅ คุณแม่ที่ตั้งครรภ์หลายครั้ง (Multipara) หรือมดลูกยืดขยายมาก (เช่น แฝด, น้ำคร่ำมาก)

🏥 แนวทางการรักษา (ต้องแข่งกับเวลา)

แพทย์จะต้องวินิจฉัยและทำการรักษาอย่างเร่งด่วนที่สุดเพื่อรักษาชีวิต:

1. ผ่าตัดคลอดฉุกเฉินทันที: เพื่อนำทารกออกมาให้เร็วที่สุด

2. การจัดการกับมดลูก:

   • กรณีเสียหายไม่มาก: แพทย์จะทำการเย็บซ่อมแซมมดลูก

   • กรณีเลือดออกไม่หยุด/เสียหายรุนแรง: จำเป็นต้องตัดมดลูกเพื่อรักษาชีวิตคุณแม่

3. การช่วยฟื้นคืนชีพ: ให้เลือดและสารน้ำทดแทน เพื่อป้องกันภาวะช็อกและรักษาความดันโลหิต

💡 คำแนะนำ: หากคุณแม่ท่านใดมีประวัติการผ่าตัดคลอด หรืออยู่ในกลุ่มเสี่ยง ควรฝากครรภ์อย่างสม่ำเสมอและแจ้งประวัติให้แพทย์ทราบอย่างละเอียด เพื่อวางแผนการคลอดที่ปลอดภัยที่สุดครับ