คำแนะนำเรื่อง การจัดท่านอนในผู้ป่วยอัมพาตครึ่งซีก

1) ข้อมูลทั่วไปเกี่ยวกับโรค

การดูแลผู้ป่วยอัมพาตครึ่งซีกทางกายภาพบำบัด เพื่อเป็นการกระตุ้นกล้ามเนื้อที่อ่อนแรงของผู้ป่วยให้ฟื้นตัว โดยฝึกให้มีการเคลื่อนไหวเพื่อให้คืนสู่สภาพเดิมมากที่สุด

2) การปฏิบัติตัวสำหรับผู้ป่วย/ผู้ทีความเสี่ยง

การจัดท่าในการนอน มีจุดประสงค์เพื่อ

• ป้องกันแผลกดทับ
• ป้องกันข้อติด กล้ามเนื้อและเอ็นหดตัว
• ป้องกันการเกร็งตัวของกล้ามเนื้อที่เกิดการเกร็งมากกว่าปกติ
• กระตุ้นให้กล้ามเนื้อมีการฟื้นตัวได้เร็วขึ้น

การจัดท่านอนหงาย

• นอนศีรษะสูง 0-30 องศา ศีรษะและลำตัวอยู่ในแนวตรง
• หมอนรองใต้หัวไหล่ข้างที่อ่อนแรง แขนเหยียดสบายวางข้างลำตัว
• ข้อมือตรงคว่ำมือหรือหงายมือก็ได้ นิ้วมือเหยียดออก
• ขาเหยียดตรง มีผ้าขนหนูรองใต้เข่า ให้เข่างอเล็กน้อย
• ปลายเท้าควรใช้ผ้าขนหนูเล็กๆหรือถุงมือใส่น้ำรองด้านข้างของข้อเท้า เพื่อให้เท้าตั้งตรง กันแผลกดทับที่ตาตุ่ม

การจัดท่านอนตะแคงทับข้างที่ดี

• ศีรษะโน้มไปทางด้านหน้าเล็กน้อย
• แขนของผู้ป่วยข้างที่อ่อนแรง ควรมีหมอนรองใต้แขนตั้งแต่
ต้นแขนจนถึงปลายแขน โดยแขนของผู้ป่วยยื่นไปข้างหน้า
• ข้อศอกเหยียด ข้อมือตรง นิ้วมือเหยียดออก
• สะโพกและเข่าข้างที่อ่อนแรงมีหมอนรองตั้งแต่สะโพกถึงปลายเท้าจัดให้ข้อสะโพกและเข่างอประมาณ 30 องศา ข้อเท้าอยู่ในท่าปกติ

ท่านอนตะแคงทับข้างที่อ่อนแรง

• ศีรษะโน้มไปทางด้านหน้าเล็กน้อย
• สะโพกและเข่าข้างดี มีหมอนรองตั้งแต่สะโพกถึงปลายเท้า
• แขนข้างที่อ่อนแรงยื่นมาข้างหน้า ข้อศอกตรง หงายมือ
• ขาข้างที่อ่อนแรง เหยียดขา เข่างอเล็กน้อย ข้อเท้าอยู่ในท่าปกติ

การนั่งข้างขอบเตียง

• นั่งศีรษะตั้งตรง บ่าทั้งสองข้างอยู่ในระดับเดียวกัน
• ลำตัวตรง ทิ้งน้ำหนักให้เท่ากันทั้งสองข้าง
• มือวางบนเตียง เท้าวางบนพื้น ทิ้งน้ำหนักเท่ากันทั้งสองข้าง