ดูแลหลังผ่าตัดคืนแรก
อาการหลังการผ่าตัดเลสิก (LASIK) คืนแรก จะมีอาการเคืองตา เหมือนมีเศษผงอยู่ในตา หรือใส่คอนแทคเลนส์สกปรก อาจมีน้ำตาไหลมากหรือน้อยขึ้นอยู่กับคนไข้แต่ละท่าน โดยมีคำแนะนำในการปฏิบัติตัวในคืนแรก ดังนี้
-
คนไข้ควรนอนหลับพักตามาก ๆ แต่คนไข้สามารถลืมตาทำกิจวัตรที่จำเป็นได้ โดยคนไข้มองผ่านรูเล็ก ๆ ของฝาครอบตา
-
คนไข้ที่ทำการผ่าตัดตอนกลางวัน ควรนอนหลับสั้น ๆ หลังผ่าตัดอย่างน้อย 2 – 3 ชั่วโมง
-
คนไข้ที่ทำการผ่าตัดตอนเย็น ควรเข้านอนแต่หัวค่ำ โดยรับประทานยานอนหลับอ่อน ๆ ที่ได้กลับบ้านไปหลังอาหารเย็น
-
หลังผ่าตัด คนไข้จะได้รับการปิดฝาครอบตาข้างที่ผ่าตัด ซึ่งใสและมีรูเล็ก ๆ สามารถมองลอดได้ ห้ามคนไข้แกะฝาครอบตาออกเด็ดขาด (ยกเว้นแพทย์สั่งให้เปิดหยอดยาเอง) จะป้องกันไม่ให้คนไข้ขยี้ตา หากมีน้ำตาไหลมาก ควรซับน้ำตานอกฝาครอบตาเท่านั้น หากฝาครอบตาไม่แน่น คนไข้ควรติดพลาสเตอร์เพิ่ม
-
คนไข้สามารถปฏิบัติกิจวัตรประจำวันได้ แต่ระวังห้ามน้ำเข้าตาเด็ดขาด ไม่ควรล้างหน้า (ใช้ผ้าเช็ดแทน) แต่อาบน้ำและแปรงฟันได้
ดูแลหลังผ่าตัดสัปดาห์แรก
ในช่วงสัปดาห์แรกสิ่งที่ควรทำมีดังนี้- หยอดยาป้องกันการติดเชื้อและน้ำตาเทียม โดยน้ำตาเทียมสามารถหยอดได้บ่อย ๆ ตามที่ต้องการ
- ปิดฝาครอบตาก่อนนอนเพื่อป้องกันการเผลอขยี้ตา
- ระมัดระวังไม่ให้น้ำหรือฝุ่นละอองเข้าตา
- ไม่ควรขยี้ตาเด็ดขาด
- งดแต่งหน้า โดยเฉพาะบริเวณใกล้ดวงตา อย่างน้อย 2 สัปดาห์
- ควรใส่แว่นกันแดดเมื่อต้องอยู่ในบริเวณที่มีแสงจ้า เพื่อลดอาการเคืองตาและแสบตา
- การมองเห็นอาจยังไม่คงที่มากนัก เนื่องจากอาจมีตาแห้ง
- หลังตรวจตาเมื่อครบ 1 สัปดาห์จะอนุญาตให้ล้างหน้า สระผมไม่ต้องครอบที่ครอบก่อนนอน
- ว่ายน้ำได้หลังจากทำ LASIK ประมาณ 2 สัปดาห์
ความสำคัญของการดูแลหลังผ่าตัดเลสิก
เพื่อให้การรักษาเป็นไปตามแผนและได้ผลดี มีหลักสำคัญ คือ
- การมาตรวจติดตามผลการรักษา โดยทั่วไปควรต้องมาตรวจหลังผ่าตัดทั้งหมดอย่างน้อย 5 ครั้งคือ 1 วัน , 1 สัปดาห์, 1 เดือน, 3 เดือน และครบ 1 ปี โดยจะได้รับการวัดสายตา ตรวจตา และสอบถามอาการ ผลข้างเคียงต่าง ๆ และพิจารณาการรักษา เช่น อาการตาแห้ง ค่าสายตาเป็นไปตามที่คาดหมายหรือไม่ โดยหลังครบปีแล้วจะแนะนำให้ตรวจตาปีละครั้ง
- การที่คนไข้และแพทย์มีความสัมพันธ์ที่ดีต่อกัน มีการปรึกษาและวางแผนการรักษาร่วมกัน โดยเฉพาะในกรณีที่ผลการรักษายังไม่เป็นไปตามเป้าหมาย และความคาดหวัง
ตรวจติดตามและดูแลหลังทำเลสิก
- การตรวจติดตามหลังทำเลสิกเพื่อติดตามผลการรักษาว่าเป็นไปตามแผนการรักษาหรือไม่ เช่น มีสายตาขาด เกิน หรือไม่ และมีผลข้างเคียงใด ๆ เกิดขึ้นหรือไม่ ควรมีการรักษาใด ๆ เพิ่มเติมหรือไม่ เช่น อาการตาแห้งอาจยังต้องหยอดน้ำตาเทียม เป็นต้น
- การตรวจติดตามหลังทำเลสิกเพื่อให้การรักษาเพิ่มเติมในกรณีที่การรักษายังไม่เป็นไปตามแผนการรักษา
- หากผู้ป่วยมีปัญหาการใช้สายตาในชีวิตประจำวัน อาจต้องใช้ยาหยอดบางตัวเพื่อปรับการสมานแผล หรืออาจแนะนำให้คนไข้ใช้แว่นสายตาชั่วคราว จนกว่าค่าสายตาหลังการผ่าตัดคงที่ เพื่อประเมินการเติมเลเซอร์ ในการปรับแต่งค่าสายตาที่เหลือต่อไป
ดูแลปฏิบัติตัวหลังผ่าตัดเลสิก
-
ห้ามขยี้ตาเด็ดขาด ผู้ป่วยอาจมีอาการคันตาได้ เนื่องจากยังไม่สามารถล้างหน้าได้ หากมีอาการคัน ล้างมือให้สะอาด ใช้นิ้วชี้แตะเบา ๆ ที่หัวตาหรือหางตาเท่านั้น
-
ห้ามไม่ให้น้ำเข้าตา (จนกว่าจะครบ 1 สัปดาห์ที่ตรวจกับจักษุแพทย์แล้ว) ควรสระผมที่ร้าน งดล้างหน้า ใช้การเช็ดหน้าแทน อาบน้ำได้ตามปกติ
-
หยอดยาปฏิชีวนะที่แพทย์สั่งเพื่อป้องกันการติดเชื้อ วันละ 4 ครั้ง
-
หากมีอาการตาแห้งหรือระคายเคืองตา สามารถหยอดน้ำตาเทียม (ชนิดไม่มีสารกันเสีย) ได้บ่อยเท่าที่ต้องการ
-
ใส่ฝาครอบตาก่อนนอนทุกคืนจนครบ 1 สัปดาห์ รวมถึงการใส่ฝาครอบตาก่อนนอนกลางวันด้วย เพื่อป้องกันการขยี้ตาโดยไม่รู้ตัว
-
คนไข้สามารถทำงานได้ตามปกติ ควรพักสายตาเป็นพัก ๆ เมื่อใช้งาน
-
งดการแต่งหน้าบริเวณรอบดวงตา ห้ามว่ายน้ำเป็นเวลา 2 สัปดาห์ ห้ามดำน้ำ 4 สัปดาห์
