ယနေ့ခေတ်တွင် ဆီးချိုရောဂါသည် များစွာသော နောက်ဆက်တွဲပြဿနာများကို ဖြစ်စေသော အရေးကြီးသည့် ပြဿနာတစ်ခုဟု ယူဆကြပြီး အရေးကြီးဆုံးမှာ ဆီးချိုသမားများအတွက် စိုးရိမ်စရာ ဖြစ်နေသောကြောင့်၊ ဒဏ်ရာတစ်ခု ပေါ်လာသည်နှင့် အလွယ်တကူ ကူးစက်နိုင်ပြီး ပျောက်ကင်းရန် ခက်ခဲသည်။ လူနာတွေကို ဂရုစိုက်ဖို့ စိတ်ကူးကောင်းတယ်။ ထိခိုက်ဒဏ်ရာရသည်အထိ လျစ်လျူမရှုပါနှင့်။
ဆီးချိုအနာများကို သတိထားပါ။
ဆီးချိုအနာများသည် အဖြစ်များသော နာတာရှည်အနာများဖြစ်သည်။အဓိက အကြောင်းရင်းမှာ သွေးတွင်းသကြားဓာတ်ကို အချိန်အကြာကြီး မြင့်နေသော ဆီးချိုရောဂါရှိသူများတွင် ဖြစ်တတ်သည်။ Peripheral အာရုံကြောစနစ်အတွက် အန္တရာယ်ရှိပါတယ်။ အရံသွေးကြောများ ပျက်စီးခြင်း အပါအဝင်။ ရလဒ်အနေနဲ့ ခြေဖဝါးမှာ သွေးထောက်ပံ့မှု မရှိတဲ့အခါ သွေးကြောတွေ ကျဉ်းလာပြီး နောက်ဆုံးမှာ ပိတ်ဆို့သွားကာ ဒဏ်ရာကို ကျက်ဖို့ သွေးမရှိတာကြောင့် အနာကျက်ဖို့ ခက်ခဲစေပါတယ်။ ထို့အပြင် ဆီးချိုရောဂါရှိသူများတွင် အာရုံကြောစနစ် ယိုယွင်းလာပါက အာရုံကြောစနစ် အားနည်းသည် သို့မဟုတ် လုံးဝမသိနိုင်ပါ။ ထို့ကြောင့် ထုံကျင်ခြင်း ဖြစ်ပေါ်ပါသည်။ အပူ သို့မဟုတ် အအေးနှင့်ထိတွေ့သောအခါ နာကျင်မှုမခံစားရခြင်း၊ ဒဏ်ရာရှိခြင်း သို့မဟုတ် ခြေသည်းခြေသည်းများကဲ့သို့ မကြာခဏဖြစ်တတ်သည့်အရာများသည် ဒဏ်ရာများနှင့် ရောဂါပိုးများကို အလွယ်တကူဖြစ်စေနိုင်သည်။ ခြေဖဝါးမှာ အနာဖြစ်တဲ့အခါ များသောအားဖြင့် အစပိုင်းမှာ မခံစားရပါဘူး။ မသိလိုက်ခင်မှာ ဒဏ်ရာက တော်တော်ကြီးသွားတယ်။ ကုသရန်ခက်ခဲစေသည်။ ခန္ဓာကိုယ်ရဲ့ အနာကျက်တဲ့ လုပ်ငန်းစဉ်က နှေးကွေးပါတယ်။ ထို့အပြင် အာရုံကြောစနစ်၏ ပုံမှန်မဟုတ်သော အမိန့်ပေးမှုများသည် ကြွက်သားများကို ပုံမှန်မဟုတ်စွာ လုပ်ဆောင်နိုင်စေသည်။ ခြေထောက်များသည် ပုံပျက်နေပြီး ပုံပျက်နေသည်။ အချို့သော အရိုးအဆစ်များ ပတ်လည်ရှိ အသားများသည် ဒဏ်ရာများကို ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်သည့် အလေးချိန်ပိုနေရမည်ဖြစ်သည်။ အပြင်းအထန် ပိုးရှိနေရင် ပါဘဲ။ လူနာများသည် ၎င်းတို့၏ ခြေ သို့မဟုတ် ခြေထောက်များကို ဖြတ်တောက်ထားရန် လိုအပ်ပါသည်။
ဆီးချိုအနာဖြစ်နိုင်ချေရှိသော အုပ်စုများ
ဆီးချိုအနာများ ဖြစ်ပွားနိုင်ခြေရှိသည့် အုပ်စုမှာ ၅ နှစ်မှ ၁၀ နှစ်အထိ နာတာရှည် ဆီးချိုရောဂါရှိသော ဝေဒနာရှင်များဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့တွင် ဆီးချိုရှိလေလေ ဒဏ်ရာများပေါက်နိုင်ခြေ ပိုများလေဖြစ်သည်။ ဆီးချိုဝေဒနာရှင်များတွင် ခြေဖဝါးအနာဖြစ်စေသည့် အကြောင်းရင်းများမှာ နာတာရှည်ဆီးချိုရောဂါရှိသူများဖြစ်ပြီး ၎င်းတို့၏သကြားဓာတ်ပမာဏကို မထိန်းနိုင်ခြင်း၊ ဆေးလိပ်သောက်ခြင်းနှင့် အသက်ကြီးသူများဖြစ်သည်။ သို့သော်လည်း ဆုံးရှုံးမှု၏ ၈၅ ရာခိုင်နှုန်းကို စစ်ဆေးခြင်းဖြင့် ကာကွယ်နိုင်ကြောင်း တွေ့ရှိခဲ့သည်။ အစောပိုင်းအဆင့်မှ အနာများနှင့် သွေးကြောများကို ဂရုစိုက်ပါ။ ထို့ကြောင့် ဆီးချိုရောဂါရှိသူများတွင် ခြေထောက်ကျန်းမာရေးအတွက် စောစီးစွာသိရှိနိုင်မှုနှင့် စောင့်ရှောက်မှုသည် အလွန်အရေးကြီးပါသည်။
့
ဆီးချိုအနာများကို ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ခြင်း။
ဆီးချိုအနာများကို ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ရာတွင် အရေးကြီးဆုံးအရာဖြစ်သည်။ သကြားဓာတ်ကို ထိန်းချုပ်ရန်ဖြစ်သည်။ အိပ်ရာမဝင်ခင် နေ့တိုင်း ခြေထောက်ကို ပုံမှန်စစ်ဆေးပါ (Foot Care)။ လူနာသည် ခြေချောင်းများနှင့် ခြေဖဝါးအောက်ခြေကို ကြည့်ရန် ခြေဖဝါးအောက်ခြေတွင် မှန်တစ်ချပ်လည်း ရှိသင့်သည်။ ထုံကျဉ်ခြင်းနှင့် နာကျင်ခြင်းတို့ကို မခံစားရသောကြောင့် ဒဏ်ရာသည် ပြန့်နှံ့သွားသည်အထိ လူနာကို မနှောင့်ယှက်နိုင်ပါ။ ဆီးချိုဝေဒနာရှင်များအတွက် အနာဖြစ်လျှင် ဖြစ်ပေါ်လာမည့် အဓိကပြဿနာ နှစ်ခုရှိသည်။
- သွေးကြောများ ကျဉ်းခြင်း သို့မဟုတ် ပိတ်ဆို့ခြင်း များရှိသည်။ ဒါက ခြေဖဝါးဆီကို သွေးစီးဆင်းမှု မလုံလောက်မှု ဖြစ်စေတယ်။ ဤလူနာအုပ်စုသည် ၎င်းတို့၏ ခြေသလုံးများတွင် နာကျင်မှုဖြင့် စတင်သည်။ အကွာအဝေးသာ လမ်းလျှောက်နိုင်ပြီး ကြွက်သားများသို့ သွေးထောက်ပံ့မှု မလုံလောက်ခြင်းကြောင့် ထိုင်ကာ အနားယူရမည်။ ဆီးချိုဝေဒနာရှင်များကို အစောပိုင်းအဆင့်မှ မကုသပါက၊ သွေးမစီးဆင်းနိုင်သောနေရာအထိ ပျံ့နှံ့သွားပါက နာတာရှည်အနာဖြစ်လာသည်။ ကြီးထွားမှုကြာချိန်သည် ဒဏ်ရာ မည်မျှပြင်းထန်သည် သို့မဟုတ် ရောဂါပိုးမည်မျှရှိသည်အပေါ် မူတည်သည်။ ထို့ကြောင့် ဆီးချိုဝေဒနာရှင်များတွင် အနာ သို့မဟုတ် ခြေထောက်ပြဿနာများ တွေ့ရှိသောအခါ၊ အကောင်းဆုံးနည်းလမ်းမှာ ဆရာဝန်နှင့် ချက်ချင်းပြသရန်ဖြစ်သည်။
- အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် ဆီးချိုဝေဒနာရှင်များသည် သွေးတွင်းသကြားဓာတ် မြင့်မားနေသောကြောင့်ဖြစ်သည်။ သကြားမထိန်းရင် ဒဏ်ရာက ပိုးဝင်လွယ်ပြီး ကုသရခက်စေတယ်။
ဆီးချိုအနာများကို စစ်ဆေးခြင်းနှင့် ရောဂါရှာဖွေခြင်း။
- ဆရာဝန်က ရာဇဝင်ယူပြီး ဒဏ်ရာကို စစ်ဆေးခြင်းဖြင့် စတင်ပါတယ်။ ဆီးချိုဝေဒနာရှင်မှာ အနာရှိရင် ဆရာဝန်သည် ဒဏ်ရာ၏တည်နေရာကို အကဲဖြတ်မည်ဖြစ်ပြီး သွေးခုန်နှုန်းကို ခံစားရမည်ဖြစ်ပြီး ထုံကျင်ခြင်းနှင့် ခြေဖဝါးပုံသဏ္ဍာန်ရှိမရှိ စစ်ဆေးမည်ဖြစ်သည်။
- ခြေချင်းဝတ်ကို စစ်ဆေးပါ – လက်မောင်းနှင့် ခြေထောက်များတွင် သွေးလွှတ်ကြောအကဲဖြတ်ရန် Brachial Index။ သဘောတရားမှာ လက်မောင်းရှိ သွေးလွှတ်ကြောများ (Brachial Artery) နှင့် ခြေချင်းဝတ် (Ankle) အနီးရှိ ခြေထောက်ရှိ သွေးလွှတ်ကြောများကြားတွင် သွေးပေါင်ချိန်ကို နှိုင်းယှဉ်ရန်ဖြစ်သည်။ ပုံမှန်တန်ဖိုးသည် 0.9 ထက် မနည်းရပါ။ ၎င်းသည် 0.9 ထက် နိမ့်ပါက သတ်မှတ်သည်။ မူမမှန်။ သွေးအလွန်နည်းသည်။ သွေးကြောဆိုင်ရာပြဿနာများနှင့် နာတာရှည်ဒဏ်ရာများရှိ လူနာများတွင် အောက်ဆီဂျင်ပမာဏကို အကဲဖြတ်ပြီး အောက်ဆီဂျင်ချို့တဲ့မှုအဆင့်ကို ကြည့်ရှုပါ။
- သွေးလွှတ်ကြောများ၏ ကနဦး stenosis ကို သိရန် ကြိမ်နှုန်းမြင့် အသံလှိုင်း (Doppler Ultrasound) ဖြင့် စစ်ဆေးခြင်း။ ခြေဖဝါးသို့ သွေးစီးဆင်းမှုကို အကဲဖြတ်ပါ။
- CT Angiogram သည် သွေးကြောများကျဉ်းခြင်း ရှိ၊ မရှိ လေ့လာရန် ဆိုးဆေးထိုးခြင်းနှင့် ပေါင်းစပ်ထားသော CT တစ်ခုဖြစ်သည်။
့
ဆီးချိုဝေဒနာရှင်များတွင် သွေးခဲမှ နာတာရှည်အနာများကို ကုသပါ။
ဆီးချိုဝေဒနာရှင်များတွင် atherosclerosis ကြောင့် နာတာရှည်အနာများကို ကုသနည်းမှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်။
- ဆီးချိုဝေဒနာရှင်များသည် ၎င်းတို့၏ သွေးတွင်းသကြားဓာတ်ပမာဏကို ကောင်းမွန်စွာ ထိန်းချုပ်နိုင်ရမည်။ မဟုတ်ရင် ရောဂါပိုးက ပျောက်ကင်းမှာ မဟုတ်ဘူး။ သွေးတွင်းသကြားဓာတ်များနေရင် ခန္ဓာကိုယ်ရဲ့ စနစ်တွေ ကောင်းကောင်း အလုပ်မလုပ်ပါဘူး။ ဒါက ခန္ဓာကိုယ်ထဲက ရောဂါပိုးတွေကို ဖယ်ရှားဖို့ မဖြစ်နိုင်ပါဘူး။
- Balloon angioplasty ဒါမှ သွေးက ဒဏ်ရာရှိတဲ့နေရာကို ဖြည့်သွင်းနိုင်မှာပါ။ သို့သော် နာတာရှည်ရောဂါဝေဒနာရှင် သက်ကြီးရွယ်အိုများတွင် နှလုံးပူဖောင်းနည်းပညာဖြင့် ကုသနိုင်သည်။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် ၎င်းသည် ခန္ဓာကိုယ်၏ လုပ်ငန်းဆောင်တာများကို လျော့နည်းစေသည်။ ယခင်ကနှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက အများစုသည် ကျဉ်းမြောင်းသော သွေးကြောကိုဖြတ်၍ ကျဉ်းမြောင်းသော သွေးကြောကိုဖြတ်ကာ သွေးကြော သို့မဟုတ် သွေးကြောအတုကို အသုံးပြု၍ ခွဲစိတ်မှုကြီးတစ်ခုအဖြစ် သတ်မှတ်ခံရသော ခွဲစိတ်မှုတစ်ခုအဖြစ် သတ်မှတ်ခံခဲ့ရသည်။ သင့်လျော်သောနည်းပညာကို ရွေးချယ်ခြင်းသည် လူနာများကို ကုသရာတွင် အရေးကြီးသော အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဖြစ်သည်။
လက်ရှိတွင် ဆီးချိုဝေဒနာရှင်များတွင် နာတာရှည် သွေးကြောကျဉ်း ဒဏ်ရာများကို ဆီးချိုရောဂါ အထူးကု ဆရာဝန်ကြီးများ၏ နောက်ဆက်တွဲ စောင့်ရှောက်မှုများနှင့်အတူ သွေးကြောဆိုင်ရာ အထူးကု ဆရာဝန်ကြီးများနှင့် ကုသပေးလျက်ရှိသည်။ ကူးစက်နိုင်ခြေကို လျှော့ချပေးပါလိမ့်မယ်။ ဖြစ်ပေါ်လာမည့် အကြမ်းဖက်မှုများကို လျှော့ချပါ။ လူနာတွေရဲ့နေ့စဉ်ဘဝတွေကို ချောချောမွေ့မွေ့ဖြစ်အောင် လုပ်ပါ။
ဒါပေမယ့် အကောင်းဆုံးကုသမှုကတော့ ကြိုတင်ကာကွယ်ခြင်းပါပဲ။ လူနာများသည် ၎င်းတို့၏သကြားဓာတ်ကို ကောင်းစွာထိန်းထားသင့်သည်။ ခြေထောက်ကို သန့်ရှင်းအောင်ထားပါ။ ခြေထောက်နှင့် ခြေဖဝါးများကို နေ့စဉ် စစ်ဆေးပါ။ ခြေဖဝါးတွင် ဒဏ်ရာများ ရှိမရှိ စစ်ဆေးရန်။ ခြောက်သွေ့အက်ကွဲနေသော ခြေဖဝါးများကို ဒဏ်ရာမဖြစ်အောင် ခရင်မ်လိမ်းပါ။ သင့်ခြေထောက်ပုံပျက်နေပါက လူနာသည် သင့်ခြေထောက်ပုံသဏ္ဍာန်နှင့် လိုက်လျောညီထွေဖြစ်အောင် ခြေထောက်အနာများကို ကာကွယ်ရန် အထူးဖိနပ်ကို ဝတ်ဆင်ရန် လိုအပ်ပါသည်။ ဒဏ်ရာတစ်ခုဖြစ်လာသောအခါတွင် မတွန့်ဆုတ်ဘဲ ပျံ့နှံ့သွားသည်အထိ သင်ကိုယ်တိုင် ကုသသင့်သည်။ အရည်အချင်းပြည့်မီသော ဆရာဝန်နှင့် ချက်ချင်းပြသသင့်သည်။
