အတွင်းတိမ်နှင့် အတွင်းတိမ် အမျိုးအစားအမျိုးမျိုးကို ကုသရန် ခွဲစိတ်မှု

အသက် 50 ကျော်လာတဲ့အခါ အမြင်အာရုံ မှုန်ဝါးတာက ပြဿနာတစ်ခုပါ။ မျက်နှာကျက် သို့မဟုတ် မြူခိုးများက ဖုံးကွယ်ထားသကဲ့သို့ မှုန်ဝါးဝါး၊ ယခင်နှင့်မတူ အရောင်များကို မြင်တွေ့ရသည်။ အလင်းရောင်ပိုမိုလိုအပ်ပါက လာရောက်ကြည့်ရှု့နိုင်ပါသည်။ မျက်စိ၏ မူမမှန်မှုကို စစ်ဆေးရန် အရေးကြီးပါသည်။ အထူးသဖြင့် သင့်တွင် အတွင်းတိမ်ရှိကြောင်း တွေ့ရှိပါက။ အတွေ့အကြုံရှိ မျက်စိအထူးကုဆရာဝန်၏ ချက်ခြင်း သင့်လျော်သော ကုသမှုသည် ကြည်လင်သော အမြင်အာရုံကို ပြန်လည်ရရှိရန် ကူညီပေးပါလိမ့်မည်။

အတွင်းတိမ်မခွဲစိတ်မီ အကဲဖြတ်ခြင်း။

• မျက်စိအထူးကုဆရာဝန်သည် မျက်လုံးကို သေချာစွာစစ်ဆေးပြီး အတွင်းမျက်မှန်များကို တိုင်းတာရန် ပေးပို့သည်။ မျက်ကြည်လွှာ၏ ကွေးညွှတ်မှုနှင့် မျက်လုံးအလျားကို တိုင်းတာခြင်း။ တပည့်တွေကို မခွဲခင် တွက်ချက်ရန် အတိကျဆုံးတန်ဖိုးကို ရရှိရန် မှန်ကန်သော မှန်ဘီလူးများကို ရွေးချယ်ပါ။ မျက်လုံးထဲထည့်ကာ ကြည်လင်သောအမြင်ကို ပြန်လည်ရရှိစေပါသည်။ တပည့်များကို ဝမ်းဗိုက်ခွဲခြင်းအတွက် စစ်ဆေးမည်ဖြစ်သည်။ အတွင်းတိမ်ကိုကြည့်ပြီး မြင်လွှာကို သေသေချာချာကြည့်ပါ။ လူနာများအတွက် သင့်လျော်သော မှန်ဘီလူးအတုများအကြောင်း အချက်အလက်များ ပေးဆောင်ပါ။
• ဆရာဝန်များနှင့် သူနာပြုများသည် မွေးရာပါရောဂါများနှင့် ပုံမှန်ဆေးဝါးများအကြောင်း မေးမြန်းကြသည်။ အချို့သောဆေးဝါးများကို ခွဲစိတ်မှုမပြုမီ ရပ်တန့်သင့်သည် ၊
  Anticoagulants နှင့် အခြားဆေးအများစုကို ပုံမှန်အတိုင်းသောက်သင့်သည်။
• သွေးကျဲဆေးများ ရှိပါက မျက်စိအထူးကုဆရာဝန်သည် ခွဲစိတ်မှုမပြုလုပ်မီ 5-7 ရက်အလိုတွင် ဆေးကို ရပ်တန့်နိုင်သည်ရှိမရှိကို အတွင်းဆရာဝန်နှင့် တိုင်ပင်ဆွေးနွေးမည်ဖြစ်ပါသည်။ Aspirin (ASA), Plavix, Pletaal, Warfarin, Heparin ကဲ့သို့သော ဆေးအမျိုးအစားပေါ်မူတည်သည်။

အတွင်းတိမ်ခွဲစိတ်မှု

အတွင်းတိမ်ခွဲစိတ်ခြင်း၏ အဓိကနည်းလမ်း 2 ခုရှိပါသည် ။

1) phacoemulsifier သုံးပြီး အတွင်းတိမ်ကို ဘယ်လိုဖယ်ရှားမလဲ။ (အတွင်းပိုင်းမှန်ဘီလူးဖြင့် Phacoemulsification )

ယနေ့ခေတ်ရေပန်းအစားဆုံးနည်းလမ်း ဆေးရုံသွားစရာမလိုဘဲ မိနစ် 30 လောက်ကြာတယ်။ မေ့ဆေးမလိုပါ။ ထုံဆေးအစက်များ သို့မဟုတ် ထုံဆေးဖြင့် ပြုလုပ်သည်။ အဆင့်များမှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်-

• မျက်စိအထူးကုဆရာဝန်သည် ခန့်မှန်းခြေအားဖြင့် 2.4 – 3 မီလီမီတာခန့်ရှိ အမှောင်အစွန်းရှိ အပေါက်ငယ်တစ်ခုကို ဖွင့်ပြီး အတွင်းတိမ်ထဲသို့ phacoemulsification tool ထည့်ပေးပါမည်။ မှန်ဘီလူးအိတ်ကို စက်ဝိုင်းပုံစံဖွင့်ပါ။ အတွင်းတိမ်ကို လုံးဝချေဖျက်ရန် အာထရာဆောင်းအဆင့်နှင့် ညီမျှသော ကြိမ်နှုန်းမြင့်စွမ်းအင်ကို ထုတ်လွှတ်သည်။
• မျက်စိအထူးကုဆရာဝန်သည် မျက်ကပ်မှန်အိတ်ကို အတွင်းတိမ်အတုဖြင့် မျက်စိအတွင်းတိမ်ကို လူနာအဖြစ် ရှင်းရှင်းလင်းလင်းမြင်နိုင်စေရန်အတွက် မျက်ကပ်မှန်အတုဖြင့် အစားထိုးပါသည်။ အကွာအဝေး ကြည်လင်သော မှန်ဘီလူးများ သို့မဟုတ် ဘက်စုံအကွာအဝေး ကြည်လင်သော မှန်ဘီလူးများ ကဲ့သို့သော လူနာ၏ အမြင်အာရုံ လိုအပ်ချက်ပေါ်မူတည်၍ အတုမှန်ဘီလူး အမျိုးအစားကို ရွေးချယ်ပါမည်။ လူနာ၏မျက်လုံး၏လက္ခဏာများ ဥပမာအားဖြင့်၊ astigmatism ရှိနေပါက၊ astigmatism-correcting artificial မှန်ဘီလူးကို အသုံးပြုနိုင်သည်။
• ဒဏ်ရာသည် အလွန်သေးငယ်ပြီး လူနာအများစုတွင် ချုပ်ရိုးမရှိဘဲ ပုံမှန်အတိုင်း ပျောက်ကင်းသည်။
• လူနာများသည် မျက်လုံးဖွင့်ပြီး ၎င်းတို့၏ ပုံမှန်နေ့စဉ်ဘဝကို ဖြတ်သန်းသည့်အခါ နောက်နေ့တွင် ပိုမြင်လာနိုင်သည်။
• မျက်စိအထူးကုဆရာဝန်မှ သတ်မှတ်ထားသော အချိန်ကာလ (၂-၄ ပတ်) အတွင်း အတွင်းတိမ်ကို ဖယ်ရှားပြီးနောက် မျက်လုံးအတွင်းသို့ ရေများမဝင်စေရန် သတိထားရမည်ဖြစ်ပြီး မျက်စိတစ်ဝိုက်ကို ဆေးသောက်ခြင်း၊ မျက်စိအထူးကုဆရာဝန်၏ ညွှန်ကြားချက်အတိုင်း တင်းကြပ်စွာ ဆေးထည့်ခြင်း၊ .

2) အတွင်းတိမ် ခွဲစိတ်နည်း ကျယ်ကျယ် ခွဲစိတ်ခြင်း။ (အတွင်းတိမ်ကို အတွင်းခံမှန်ဘီလူးဖြင့် Extracapsular Cataract Extraction)

အတွင်းတိမ်သည် အလွန်ရင့်ကျက်ပြီး မာကျောသောကိစ္စများတွင် အသုံးပြုသည့် သမားရိုးကျ ခွဲစိတ်နည်းဖြစ်ပြီး ၎င်းကို စက်ဖြင့် ဖြိုခွဲရန် မသင့်တော်ပေ။ အဆင့်များမှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်-

• မျက်စိအထူးကုဆရာဝန်သည် အတွင်းတိမ်ဒဏ်ခံရသော မှန်ဘီလူးကို ဖယ်ရှားရန်အတွက် မျက်လုံးအပေါ်ပိုင်းရှိ မျက်ကြည်လွှာနှင့် မျက်ဖြူတော်ကြား နယ်နိမိတ်တစ်လျှောက် 10 မီလီမီတာခန့် ရှည်သော ခွဲစိတ်မှုကို ပြုလုပ်မည်ဖြစ်သည်။ ကျောဘက်မှန်ဘီလူးအဖုံးသာ ကျန်ရှိတော့သည် ။ ထို့နောက် ဤအိတ်ထဲတွင် အတွင်းခံမှန်ဘီလူးကို အစားထိုးသည်။ ထို့နောက် ဒဏ်ရာကို ချုပ်ရိုးဖြင့် ချုပ်ထားသည်။
• အတွင်းခံမှန်ဘီလူးကို တစ်ခုတည်းသော အာရုံခံမှန်ဘီလူးအဖြစ် အသုံးပြုသည်။ အမြော်အမြင်ကြီးခြင်းအတွက် တစ်သက်တာ တာရှည်ခံပါသည်။ အတွင်းတိမ် ကုသမှု ခံယူပြီး မျက်စိအတွင်းမှန်များ ခံယူသော လူနာများ၏ 95% ကျော်သည် အမြင်အာရုံ ပိုကောင်းလာပါမည်။

အတွင်းခံ မှန်ဘီလူး အမျိုးအစားများ

လက်ရှိတွင် phacoemulsification ခွဲစိတ်မှုတွင် အသုံးပြုရန် မှန်ဘီလူးများသည် ခေါက်နိုင်သော မှန်ဘီလူးအတုများဖြစ်သည်။ အတွင်းတိမ်ကို ခွဲစိတ်ပြီးနောက် မျက်ကပ်မှန်ကို သေးငယ်သော ခွဲစိတ်မှုတစ်ခုမှတစ်ဆင့် ထည့်သွင်းနိုင်သည်။ မျက်ကပ်မှန်အတု အမျိုးအစားများစွာရှိပါသည်။ အဓိကအမျိုးအစားများမှာ single-distance focus နှင့် multi-distance focus တို့ဖြစ်သည်။ အမျိုးအစားတစ်ခုစီတွင် လူနာသည် အောက်ဖော်ပြပါအတိုင်း astigmatism ရှိနေပါက astigmatism ကို ပြုပြင်နိုင်သော အမျိုးအစားတစ်ခုစီရှိပါသည်-

မျက်ကြည်လွှာတွင် astigmatism မရှိသောကိစ္စများတွင်၊ အတုပြုလုပ်ထားသော မှန်ဘီလူးများကို ရွေးချယ်ရန်မှာ-

1. Monofocal မှန်ဘီလူးများသည် အာရုံစူးစိုက်မှုနယ်ပယ်တစ်ခုတည်းသာရှိသည်။ ဝေးဝေးမှာ ရှင်းရှင်းလင်းလင်းဖြစ်ဖို့ ရွေးချယ်တတ်တယ်။ အနီးကပ်ကြည့်ရန် စာဖတ်မျက်မှန်တပ်ရမည်။
2. ခွဲစိတ်ပြီးနောက် Multifocal မှန်ဘီလူးများသည် သာမန်မျက်စိဖြင့် အကွာအဝေးများစွာကို ကြည်လင်ပြတ်သားစွာ မြင်နိုင်သည်။ အကွာအဝေးအမျိုးမျိုးတွင် မြင်နိုင်ရန် မျက်မှန်ကို မှီခိုအားထားမှုကို လျှော့ချပါ။
   1. အကွာအဝေး ကြည်လင်သော မှန်ဘီလူး 2 ခု သို့မဟုတ် Bifocal နှင့် EDOF။ အဝေးနှင့် အနီးတွင် ရှင်းလင်းရန် သင်ရွေးချယ်နိုင်သည်။ (စာဖတ်ခြင်း) သို့မဟုတ် အကွာအဝေးနှင့် ဗဟို (ကွန်ပြူတာစခရင်) မှန်ဘီလူးအမျိုးအစားပေါ် မူတည်.
   2. Trifocal မှန်ဘီလူးများသည် သင့်အား အဝေး၊ အလယ်နှင့် အနီးအဝေးအကွာအဝေးများကို ပိုမိုအဆက်မပြတ်မြင်နိုင်စေပါသည်။ မျက်မှန်အပေါ်မှီခိုမှုကို လျှော့ချပါ။

လူနာတွင်မျက်ကြည်လွှာ astigmatism လည်းရှိသည်။ စစ်ဆေးမှုပြီးနောက်၊ မျက်စိအထူးကုဆရာဝန်သည် astigmatism (Toric Intraocular Lens) ကို ပြုပြင်ရန် မျက်ကပ်မှန်များကို ရွေးချယ်ရန် အကြံပြုပါမည်။ သင်သည် astigmatism ကို ပြုပြင်သည့် တစ်ခုတည်းသော အကွာအဝေး အမျိုးအစား သို့မဟုတ် သင့်လိုအပ်ချက်အရ astigmatism ကို ပြုပြင်ပေးသည့် multi-focal type ကို ရွေးချယ်မည်ဖြစ်သည်။ ခွဲစိတ်ပြီးနောက် ပုံရိပ်ကို ပိုမိုကြည်လင်စေသည်။ အောက်ပါအတိုင်း ရွေးချယ်နိုင်ပါသည်

1. အကွာအဝေး ကြည်လင်သော မှန်ဘီလူးများသည် astigmatism ကို ကောင်းစွာ ပြုပြင်ပေးသည် သို့မဟုတ် Monofocal Toric သည် ဝေးလံခေါင်သီသော အမြင်အာရုံကို ပြုလုပ်ပြီးနောက်၊ astigmatism ကို ပြုပြင်ပေးသည်။ သို့သော် အနီးကပ်ကြည့်ရန် စာဖတ်မျက်မှန်တပ်ရန် လိုအပ်ပါသေးသည်။
2. အမြင်အာရုံမှန်ကို ပြုပြင်ရန် Multifocal toric မှန်ဘီလူးများ
   1. အဝေးနှင့်အနီး သို့မဟုတ် အလယ်နှင့်အဝေးကဲ့သို့သော အဝေးနှင့်အနီး သို့မဟုတ် အလယ်နှင့်အဝေးကဲ့သို့သော Bifocal Toric နှင့် EDOF Toric အုပ်စုများကို ပြုပြင်ရန် အကွာအဝေး 2 ခုပါသည့် မှန်ဘီလူးများ ။ တစ်ချိန်တည်းမှာပင် astigmatism ကို မှန်ကန်စေသည်။
   2. Trifocal Toric မှန်ဘီလူးများသည် ခွဲစိတ်ပြီးနောက် မျက်မှန်မလိုအပ်ဘဲ အဝေး၊ အလယ်နှင့် အနီးနှင့် မှန်ကန်သော astigmatism ကို တစ်ချိန်တည်းတွင် မြင်နိုင်ရန် ကူညီပေးပါမည်။

အတွင်းတိမ် ခွဲစိတ်ကုသမှုအတွက် ပြင်ဆင်ပါ။

အတွင်းတိမ် ခွဲစိတ်မှုကို အများအားဖြင့် ပြင်ပလူနာအဖြစ် ပြုလုပ်သည်။ ခွဲစိတ်ပြီးရင် အိမ်ပြန်နိုင်ပါတယ်။ အများစုကတော့ ဆေးရုံတက်ဖို့ မလိုပါဘူး။ ခွဲစိတ်မှုမပြုလုပ်မီ ကြိုတင်ပြင်ဆင်မှု တွင်-

• ဝတ်ရလွယ်ကူပြီး ချွတ်ရလွယ်ကူသော အင်္ကျီကို ၀တ်ပါ။
• ဆေးရုံမရောက်ခင် ဆံပင်နဲ့ မျက်နှာကို ဆေးကြောပါ။
• ဆေးရုံသို့ရောက်ရှိချိန်တွင် ခွဲစိတ်ခန်းထဲသို့မဝင်မီ မေ့ဆေးအစက်၊ ပိုးသတ်ဆေး၊ ပိုးသတ်ဆေးများ ပေးပါမည်။ ထုံဆေးတွင် ထုံဆေးအစက်များ ပါဝင်သည်။ သို့မဟုတ် မျက်စိနောက်ဘက်သို့ ထုံဆေးထိုးပါ။ ဒါပေမယ့် သင်ကြောက်တာ ဒါမှမဟုတ် စိတ်ပူရင် မေ့ဆေးပေးလို့ရပါတယ်။
• အတွင်းတိမ် ဖယ်ရှားခြင်း ခွဲစိတ်မှု သည် 15 မိနစ် မှ 30 မိနစ် ခန့် ကြာပြီး ကြီးမားပြီး မြုံနေသော ခွဲစိတ်ခန်း တွင် ပြုလုပ် သည် ။ ခွဲစိတ်နေစဉ်အတွင်း လူနာသည် သတိလစ်နေမည်ဖြစ်သည်။ ဒါပေမယ့် စိတ်သက်သာရာရစေပြီး မနာကျင်စေပါဘူး။ အလင်းနှင့် အလင်း၏ လှုပ်ရှားမှုကို မြင်နိုင်သည်။ သို့မဟုတ် သင့်မျက်လုံးကို ဖိမိသလို ခံစားရသည်။ ဒါပေမယ့် ဓားနဲ့ခုတ်သလိုမျိုး မနာကျင်ပါဘူး။
• အတွင်းတိမ်ခွဲစိတ်မှုပြီးသွားပါပြီ။ လူနာသည် ပြန်လည်ထူထောင်ရေးအခန်းတွင် မိနစ် 30 ခန့် အနားယူရပြီး အိမ်မှ ပြန်လည်သက်သာလာမည်ဖြစ်သည်။ မေ့ဆေးကို စီမံမထားပါက၊ သင့်ဆရာဝန်ညွှန်ကြားသည့်အတိုင်း ဆေးကိုသောက်ပါ။ ဒါပေမယ့် ဆေးချဖို့ မျက်စိဖွင့်စရာ မလိုသေးဘူး။

အတွင်းတိမ်ကို ခွဲစိတ်ပြီးနောက် ဂရုစိုက်ပါ။

• နေကာမျက်မှန် သို့မဟုတ် နေကာမျက်မှန်တပ်ပါ။ မျက်လုံးကို ပွတ်တိုက်ခြင်းမှ ကာကွယ်ရန်နှင့် မျက်လုံးကို ထိခိုက်မှုမဖြစ်စေရန်။ 
• ညတိုင်း အိပ်ရာမဝင်ခင် အတွင်းတိမ်ကို ဖယ်ရှားတဲ့ မျက်လုံးကို မျက်လုံးအကာနဲ့ အုပ်ထားပါ။ အိပ်နေစဉ် မျက်လုံးကို အနည်းဆုံး ၂ ပတ်ကြာပွတ်တိုက်ခြင်းမှ ကာကွယ်ရန်။
• ထိုမျက်လုံးကို တိုက်ရိုက်မထိမိစေရန် သတိထားပါ။
• မျက်လုံးထဲကို ရေတွေ လုံးဝမဝင်ရဘူး။ မျက်စိအထူးကုဆရာဝန်မှ သတ်မှတ်ထားသည့် ကာလအတိုင်း (အနည်းဆုံး 2 ပတ်)၊
• မျက်လုံးထဲကို ပိုးမွှားတွေ မဝင်အောင် တားဆီးပေးတယ်။ မျက်နှာကိုဆေးမယ့်အစား ဆားရည်နဲ့ ဂွမ်းစသုံးပြီး မျက်လုံးကို သုတ်ပါ။
• ဆံပင်ကို ကိုယ်တိုင်မလျှော်သင့်ပါဘူး။ ပက်လက်အိပ်ပြီး အခြားတစ်ယောက်ယောက်ကို ဆံပင်ဆေးပေးလိုက်ပါ။ ဆံပင်ကို လျှော်တဲ့အခါ မျက်လုံးကို မှိတ်ထားသင့်ပါတယ်။ မျက်လုံးထဲကို ရေဝင်မလာအောင် ကာကွယ်ဖို့။
• မျက်စိအထူးကုဆရာဝန် ညွှန်ကြားသည့်နည်းလမ်းအတိုင်း မျက်လုံးကို သေချာစွာ ဆေးကြောပါ။
• ခွဲစိတ်မှုအပြီး ၁ ရက်၊ ၁ ပတ်၊ ၁ လ၊ ၃ လ၊ ၆ လနှင့် ခွဲစိတ်ပြီးနောက် နှစ်စဥ်အချိန်တိုင်း မျက်စိဆရာဝန်၏ ချိန်းဆိုချက်အရ သင့်မျက်လုံးကို အချိန်တိုင်းစစ်ဆေးပါ။
• လေးလံသော အရာများကို မသယ်ဆောင်ပါနှင့်။
• ချောင်းဆိုးခြင်း၊ နှာချေခြင်း သို့မဟုတ် ပြင်းထန်စွာ တွန်းထုတ်ခြင်းတို့အတွက် သတိထားပါ။ ဝမ်းချုပ်သွားနိုင်သည်။

ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးတွေ ခံစားရနိုင်ပါတယ်။

• ခွဲစိတ်ပြီးနောက် ပထမရာသီတွင် ရောဂါပိုးကူးစက်မှုကို သတိထားရမည်။ ရှားပါးသော်လည်း အန္တရာယ်ရှိသည်။ မျက်စဉ်းဆေးများ လိမ်းခြင်း နှင့် မျက်စိသန့်ရှင်းရေးကို ထိန်းသိမ်းခြင်းသည် ဤအန္တရာယ်ကို များစွာ လျှော့ချပေးပါသည်။
• ခွဲစိတ်ပြီးနောက် Macula ရောင်ရမ်းခြင်း။ ခွဲစိတ်ပြီးနောက် 1-2 ပတ်ထက်ပိုကြာနိုင်သည်။ အမြင်အာရုံ မှုန်ဝါးခြင်း သို့မဟုတ် အမြင်မှုန်ဝါးခြင်း လက္ခဏာများ ရှိလာမည်။ ပျောက်ကင်းပြီး ပုံမှန်ပြန်ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။
• အတွင်းတိမ်ကို အချိန်အကြာကြီး ခွဲစိတ်ပြီးနောက် နှစ်အတော်ကြာ မျက်ကပ်မှန်တပ်ထားပြီးနောက် မှန်ဘီလူးအိတ်သည် တိမ်ထူလာနိုင်သည်။ ခွဲစိတ်ပြီးနောက် တစ်ချိန်က ရှင်းလင်းခဲ့သော အမြင်အာရုံသည် တဖြည်းဖြည်း မှုန်ဝါးလာသည်။ မျက်စိအထူးကုဆရာဝန်သည် ဤပြဿနာကို လွယ်ကူလျှင်မြန်စွာ ပြုပြင်နိုင်သည်။ နာကျင်မှုမရှိဘဲ လေဆာ (Yag Laser) ကိုအသုံးပြုခြင်းဖြင့် turbidity ကိုချက်ချင်းဖယ်ရှားပါ။ ခွဲစိတ်မှုအသစ်ကဲ့သို့ ကြည်လင်ပြတ်သားစွာ ပြန်လည်မြင်တွေ့နိုင်စေပါသည်။