ပါကင်ဆန်သည် ဦးနှောက်ထိန်းချုပ်မှုကို လှုံ့ဆော်ပေးပြီး ကုသနိုင်သည်။

ပါကင်ဆန်ရောဂါကို ဒိုပါမင်းထုတ်လုပ်သည့် ဦးနှောက်ဆဲလ်များ ယိုယွင်းမှုကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသော လှုပ်ရှားမှုဆိုင်ရာရောဂါ (Movement Disorders) အဖြစ် သတ်မှတ်သည်။ ၎င်းသည် အယ်လ်ဇိုင်းမားရောဂါ၏ ဒုတိယအဖြစ်အများဆုံးအကြောင်းရင်းဖြစ်သည့် ဦးနှောက်အတွင်း dopamine ချို့တဲ့မှုကို ဖြစ်စေသည်။ စာရင်းဇယားများအရ တွေ့ရှိရသည်။ ကမ္ဘာတစ်ဝှမ်းတွင် ပါကင်ဆန်ရောဂါဝေဒနာရှင်များ၏ အချိုးအစားသည် လူ ၁၀၀၀ တွင် ၃ ဦးနှုန်း၊ အထူးသဖြင့် အသက် ၆၀ ကျော်သူများဖြစ်ပြီး ပါကင်ဆန်လူနာများ၏ ၁၀ ရာခိုင်နှုန်းသည် အသက် ၃၀ နှင့် ၄၀ နှစ်များတွင် ယခင်မျိုးရိုးဗီဇရှိသူများဖြစ်သည်။ ထိုင်းနိုင်ငံတွင် ပါကင်ဆန်လူနာပေါင်း 100,000 ခန့်ရှိသည်။

ပါကင်ဆန်ရောဂါလက္ခဏာများ

ပါကင်ဆန်ရောဂါ၏ အဓိက သိသာထင်ရှားသော လက္ခဏာများမှာ-

• လက်၊ လက်၊ ခြေထောက်၊ မေးစေ့နှင့် နှုတ်ခမ်းတို့တွင် တုန်လှုပ်ခြင်း။
• တင်းမာသောကြွက်သားများ လက်၊ ခြေထောက် သို့မဟုတ် ခန္ဓာကိုယ် တောင့်တင်းခြင်း။ မလှုပ်ရှားနိုင်ပါ။
• နှေးကွေးသောလှုပ်ရှားမှု
• ချိန်ခွင်လျှာ ဆုံးရှုံးခြင်း။
• ကြွက်သားတွေ အတူတူ အလုပ်မလုပ်ဘူး။

ဒီလက္ခဏာတွေ ပိုပြင်းထန်လာတဲ့အခါ လူနာသည် လမ်းလျှောက်ခြင်း၊ စကားပြောခြင်း သို့မဟုတ် နေ့စဉ်လုပ်ငန်းဆောင်တာများကို လုပ်ဆောင်ရန် ခက်ခဲလိမ့်မည်။ ဆက်လက်ပြီး ပိုမိုပြင်းထန်လာကာ လူနာများသည် လှုပ်ရှားမှုနှင့်ပတ်သက်သော ပြဿနာများနှင့် ရင်ဆိုင်ရဖွယ်ရှိသည်။

ထို့အပြင်၊ ညဘက်တွင် အိပ်ရေးပျက်ခြင်း၊ အိပ်မပျော်ခြင်း၊ ဟောက်ခြင်း၊ အနံ့ပြဿနာများနှင့်အတူ ဝမ်းချုပ်ခြင်း၊ စိတ်ဓာတ်ကျခြင်းနှင့် စိတ်ဓာတ်ကျခြင်းစသည့် လက္ခဏာများ တွဲကျလာပါက၊ ခန္ဓာကိုယ်က လှုပ်ရှားရခက်တယ်။ ပါကင်ဆန်ရောဂါရှာဖွေရန် ဆရာဝန်နှင့် ချက်ချင်းပြသသင့်သည်။

ပါကင်ဆန်ရောဂါကို စစ်ဆေးပါ။

ပါကင်ဆန်ရောဂါရှိသော လူနာကို ရောဂါရှာဖွေရာတွင် စေ့စေ့စပ်စပ် ရာဇဝင်နှင့် ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ စစ်ဆေးမှုများ လိုအပ်သည်။ ၎င်းသည် ပါကင်ဆန်ဟုတ်မဟုတ် သို့မဟုတ် ပါကင်ဆန်အစစ်ဟုတ်မဟုတ် ကွဲပြားသောရောဂါရှာဖွေခြင်းမှ စတင်သည်။ ပါကင်ဆန်ရောဂါနှင့် ဆင်တူသော လက္ခဏာစု ရှိနေသောကြောင့် ဖြစ်သည်။ မူးဝေခြင်း၊ အိပ်ဆေးနှင့် လေဖြတ်ခြင်းတို့ကို ကုသရန် ဆေးဝါးများသောက်ခြင်း၏ ရလဒ်ဖြစ်သည်။ ဦးနှောက်ထဲမှာ hydrocephalus ပမာဏ အလွန်အကျွံရှိနေရင် Hypothyroidism သို့မဟုတ် hypothyroidism သည် ဥပမာအားဖြင့် Parkinsonism ကို ဖြစ်စေသည်။

လက်ရှိတွင်၊ ဆရာဝန်များသည် ကွဲပြားသောရောဂါရှာဖွေမှုကို ပြုလုပ်ရန် ဦးနှောက် CT သို့မဟုတ် MRI စကင်န်များကို လုပ်ဆောင်နိုင်သည်။ ပါကင်ဆန်ရောဂါကို အတည်ပြုရန် အခြားနည်းလမ်းအဖြစ် PET Scan နည်းပညာကို အသုံးပြုခြင်း။ ဒြပ်စင် မည်မျှ ရှိနေသည်ကို သိရန် ဓာတ်ရောင်ခြည် သို့မဟုတ် F-DOPA ဖြင့် ပေါင်းစပ်ရန် ဒိုပါမင်းကို ထိုးသွင်းခြင်းဖြင့်၊ ပါကင်ဆန်ရောဂါ သို့မဟုတ် ပါကင်ဆန်ယောင်ယောင်ရောဂါဟု ယူဆပါသလား။ ဒါမှမဟုတ် Parkinson's က ဘယ်အဆင့်မှာလဲ။ မှန်ကန်စွာ ကုသမှုအတွက် အသုံးဝင်စေရန်

ပါကင်ဆန်ရောဂါကို ကုသပါ။

အဓိက ကုသမှုမှာ တုန်လှုပ်ခြင်းကို သက်သာစေရန် ဆေးသောက်ခြင်း ဖြစ်သည်။ ဒါပေမယ့် ဆေးကို အချိန်အကြာကြီး သောက်နေရတယ်။ ရောဂါလက္ခဏာများသည် ဆေးကို မတုံ့ပြန်ပါ။ တုန်လှုပ်ခြင်းကို မထိန်းချုပ်နိုင်ပါ။ US Food and Drug Administration မှ ခွင့်ပြုထားသော ကုသမှုတစ်ခုဖြစ်သည့် Deep Brain Simulation (DBS Therapy) ကိရိယာကို ထည့်သွင်းရန် ခွဲစိတ်မှုခံယူရန် လိုအပ်ပါသည်။ ပါကင်ဆန်ရောဂါ၏ လက္ခဏာများကို သက်သာစေနိုင်သည်။ လွန်ခဲ့သည့် 25 နှစ်အတွင်း ကမ္ဘာတစ်ဝှမ်းတွင် လူပေါင်း 100,000 ကျော်သည် ဤကုသမှုကို ခံယူခဲ့ကြသည်။

အချို့သောလူနာများတွင် ပါကင်ဆန်ရောဂါကို ဆေးဝါးဖြင့် ကုသခြင်းသည် ဆေးယဉ်ပါးမှုကို ဖြစ်ပေါ်စေပါသည်။ ပြင်ပအသုံးအနှုန်းကို ပြောင်းလဲစေသည်။ ပုံမှန်မဟုတ်သော လှုပ်ရှားမှုကြောင့် လက္ခဏာများ အတက်အကျရှိပါသည်။ အချို့ကိစ္စများတွင် ထိုသို့တွေ့ရှိနိုင်သည်။ ရင်ခုန်ခြင်း သို့မဟုတ် လျင်မြန်စွာ လှုပ်ရှားခြင်း။ အချို့လူများတွင် တုန်လှုပ်ခြင်းလက္ခဏာများ ရှိနိုင်သည်။ သူ့ကိုယ်သူ မထိန်းချုပ်နိုင်ခြင်းကြောင့် DBS ကုထုံးသည် ကိရိယာကို ခန္ဓာကိုယ်အတွင်းသို့ ထည့်သွင်းရန်အတွက် ခွဲစိတ်မှုကျွမ်းကျင်သော အာရုံကြောခွဲစိတ်ဆရာဝန်မှ လုပ်ဆောင်ရမည်ဖြစ်သည်။ ဆရာဝန်သည် ဦးနှောက်ထဲသို့ လျှပ်ကူးပစ္စည်းကို စိုက်သွင်းပြီး electrocardiogram ဟုခေါ်သော လျှပ်စစ်ကိရိယာငယ်တစ်ခုနှင့် ချိတ်ဆက်သည်။ လျှပ်စစ်လှုံ့ဆော်ကိရိယာ ၎င်းသည် လူနာ၏ခန္ဓာကိုယ်ထဲသို့ နှလုံးခုန်နှုန်းထိန်းစက်နှင့် ဆင်တူသည်။ ဤကိရိယာသည် လှုပ်ရှားမှုကို ထိန်းချုပ်သည့် ဦးနှောက်အစိတ်အပိုင်းသို့ အားနည်းသော လျှပ်စစ်အချက်ပြမှုများကို ပေးပို့သည်။ ပုံမှန်မဟုတ်သော လှုပ်ရှားမှုများကို ဖြစ်စေသော အချို့သော အမိန့်များကို ဦးနှောက်သို့ ပေးပို့ခြင်းမှ တားဆီးသည်။ ၎င်းသည် သင့်နေ့စဉ်လုပ်ရိုးလုပ်စဉ်သို့ ပြန်သွားရန်နှင့် သင့်ခန္ဓာကိုယ်၏လှုပ်ရှားမှုများကို ပိုမိုကောင်းမွန်စွာ ထိန်းချုပ်နိုင်စေမည်ဖြစ်သည်။

နက်နဲသောအာရုံကြောနှိုးဆွခြင်း (DBS) ဖြင့် ခွဲစိတ်ကုသမှုသည် ပါကင်ဆန်ရောဂါကို ကုသရန် လက္ခဏာမပြနိုင်သော လူနာများအတွက် သင့်လျော်ပြီး ခွဲစိတ်မှုလိုအပ်သော နောက်ဆက်တွဲပြဿနာများ ဖြစ်နိုင်ခြေမရှိပေ။ ဆေးဝါးသုံးစွဲမှုပမာဏကို လျှော့ချနိုင်မည်ဖြစ်သည်။ ဆေးဝါးများ၏ ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးများကို လျှော့ချပါ။ တစ်ချိန်တည်းမှာပင်၊ ကုသမှု၏ထိရောက်မှုကိုတိုးစေသည်။ လူနာများ၏ ဘဝအရည်အသွေးကိုလည်း မြှင့်တင်ပေးသည်။ ဤလျှပ်စစ်ကိရိယာသည် အလွန်အကျွံ ဦးနှောက်လုပ်ဆောင်ချက်ကို ဟန့်တားကာ ပုံမှန်လုပ်ငန်းဆောင်တာသို့ ပြန်သွားမည်ဖြစ်သည်။ လူတစ်ဦးစီသည် မတူညီသော ရောဂါလက္ခဏာများကို ထိန်းချုပ်ရန် လျှပ်စစ်စီးကြောင်းကို ချိန်ညှိမည်ဖြစ်သည်။ လူနာ၏အခြေအနေပေါ် မူတည် ဘက်ထရီ၏ ပျမ်းမျှသက်တမ်းမှာ 5 နှစ်ဖြစ်သော်လည်း အားပြန်သွင်းပါက 9 နှစ်အထိ ကြာရှည်ခံပါသည်။

ပါကင်ဆန်လူနာများကို ပြန်လည်ထူထောင်ပါ။

ပါကင်ဆန်လူနာများအတွက် ပြန်လည်ထူထောင်ရေးသည် လူနာများအား ပိုမိုကောင်းမွန်သောဘဝအရည်အသွေးကို ပေးဆောင်ရန် အခြားသောကုသမှုနည်းလမ်းတစ်ခုဖြစ်သည်။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် ပါကင်ဆန်ရောဂါသည် လူနာများအား တုန်ခါမှုကြောင့် ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ စွမ်းရည်ကို ဆုံးရှုံးစေသော ရောဂါဖြစ်သည်။ နှေးကွေးသောလှုပ်ရှားမှု ဟန်ချက်ပျက်သွားတယ်။ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရ အာရုံကြောစနစ် မူမမှန်ခြင်း။ ၎င်းသည် စကားပြောခြင်း၊ မျိုချခြင်းအပြင် စိတ်နေစိတ်ထားနှင့် စိတ်အတက်အကျများကိုပါ ထိခိုက်စေပါသည်။ ၎င်းသည် လူနာ၊ မိသားစုနှင့် လူ့အဖွဲ့အစည်းတို့ကိုလည်း အကျိုးသက်ရောက်စေသည်။ ထို့ကြောင့် ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာကုထုံးအပါအဝင် လူနာ၏ကူညီနိုင်မှုစွမ်းရည်ကို မြှင့်တင်ပေးမည့် အမျိုးမျိုးသော ပြန်လည်ထူထောင်ရေးဆေးနည်းများကို အာရုံစိုက်ပါသည်။ လက်ကိုအသုံးပြု၍ နေ့စဉ်လုပ်ငန်းဆောင်တာများကို ပိုမိုကောင်းမွန်စေရန်၊ မျိုချလေ့ကျင့်ခြင်း၊ စကားပြောခြင်းတို့ကို လေ့ကျင့်ပေးခြင်း။ ပြန်လည်ထူထောင်ရေးကာလတွင် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ စောင့်ရှောက်မှုများ ပါဝင်သည်။ ပြန်လည်ထူထောင်ရေးသည် ဆုံးရှုံးသွားသောလုပ်ဆောင်ချက်ကို လျော်ကြေးပေးရန် သို့မဟုတ် အစားထိုးရန်အတွက်လည်း လေ့ကျင့်ပေးသည်။ နောက်ဆက်တွဲရောဂါတွေ မဖြစ်အောင် ကာကွယ်ပေးပြီး ဘဝအရည်အသွေးကို မြှင့်တင်ပေးပါတယ်။ လူနာများနှင့် မိသားစုများသည် ၎င်းတို့၏ရောဂါကို ပိုမိုကောင်းမွန်စွာ ရင်ဆိုင်ဖြေရှင်းနိုင်စေရန် ကူညီပေးသည်။